Όλοι έχουν από ένα σχέδιο, μέχρι να φάνε τη γροθιά στα μούτρα. Το ρητό, που αποδίδεται στον Μάικ Τάισον, είναι μια σχετικά καλή περιγραφή του πώς η Ευρώπη –που έχει δεχθεί γρονθοκόπημα από διαδοχικές ενεργειακές κρίσεις- τοποθετείται εν όψει του επερχόμενου χειμώνα.
Η στρατηγική της Ευρώπης, αν υποθέσουμε πως έχει, είναι να ελπίζει πως ο χειμώνας δεν θα είναι πολύ βαρύς.
Για να είμαστε δίκαιοι, είναι δύσκολο να ακολουθήσεις μακροπρόθεσμα πλάνα όταν προσπαθείς να συνέλθεις από ένα διπλό χτύπημα. Η Ευρώπη, που ήδη πάσχιζε να ανταπεξέλθει καθώς ο πόλεμος μεταξύ της Ρωσίας και της Ουκρανίας αφαίρεσε έναν βασικό προμηθευτή από το χαρτοφυλάκιό της, έχει πληγεί από τον πόλεμο στο Ιράν.
Επιπροσθέτως της διατάραξης των ροών πετρελαίου, ο πόλεμος έχει εγκλωβίσει καταριανό υγροποιημένο φυσικό αέριο, που αντιπροσωπεύει περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προμήθειας. Αυτό οδήγησε σε αύξηση της τιμής των καυσίμων: τον Αύγουστο οι τιμές στο ευρωπαϊκό χρηματιστήριο ήταν σχεδόν διπλάσιες αυτών του Αυγούστου του 2025.
Οι υψηλές τιμές αερίου το καλοκαίρι αποθαρρύνουν τους operators από την αγορά επιπλέον ποσοτήτων για αποθήκευση για τον χειμώνα. Σε κάθε περίπτωση, πολλοί ήλπιζαν πως τα Στενά του Ορμούζ θα άνοιγαν και πάλι πριν τον χειμώνα: η ξαφνική έλευση των εγκλωβισμένων όγκων θα οδηγούσε σε μείωση των χειμερινών τιμών κάτω από τις θερινές τιμές, εκθέτοντας τους traders σε πιθανή απώλεια.
Ως αποτέλεσμα, οι αποθήκες της Ευρώπης έχουν πληρότητα 69%, σύμφωνα με το think tank Bruegel, έναντι άνω του 80% την ίδια περίοδο του περασμένου έτους, και τον επερχόμενο χειμώνα τα πράγματα φαίνεται πως θα είναι δυσάρεστα «σφιχτά».
Για να δώσουμε μια ιδέα για τους αριθμούς, σκεφτείτε απλώς πως η Ευρώπη χρειάζεται περίπου 250-260 δισ. κυβικά μέτρα αερίου κατά τη διάρκεια ενός μέσου χειμώνα, όπως υπολογίζει το Lex με βάση τα ιστορικά στοιχεία από το Oxford Institute of Energy Studies. Την ίδια περίοδο, γενικά παράγει ή αγοράζει ίσως 200 δισ. κυβικά μέτρα αερίου, και τα υπόλοιπα 50-60 δισ. κυβικά μέτρα προέρχονται από τα αποθέματά της.
Αυτό μπορεί να μην φαίνεται τρομακτικά ανησυχητικό δεδομένου ότι αυτή τη στιγμή υπάρχουν αποθηκευμένα περισσότερα από 70 δισ. κυβικά μέτρα αερίου. Το πρόβλημα είναι πως ένας μακρύς, βαρύς χειμώνας μπορεί να προσθέσει περίπου 25 δισ. κυβικά μέτρα στη ζήτηση αερίου. Και τα κύματα ψύχους μπορεί να εκδηλωθούν ταυτόχρονα σε όλο το βόρειο ημισφαίριο, κάτι που σημαίνει περισσότερο ανταγωνισμό μεταξύ των Ευρωπαίων και των Ασιατών καταναλωτών για το διαθέσιμο υγροποιημένο φυσικό αέριο.
Δεν εκπλήσσει το ότι οι Ευρωπαίοι παρακολουθούν τον καιρό, και ιδιαίτερα το φετινό φαινόμενο του σούπερ El Niño. Αυτό το σύστημα ρευμάτων και κλιματικών συνθηκών, που προκαλεί άνοδο της θερμοκρασίας στην επιφάνεια της θάλασσας ιδιαίτερα στον τροπικό Ειρηνικό Ωκεανό, σχετίζεται γενικά με υψηλότερες θερμοκρασίες, τουλάχιστον στις πρώτες φάσεις του φθινοπώρου και του χειμώνα.
Από την άλλη πλευρά, το δεύτερο ήμισυ ενός χειμώνα με το El Niño είναι γνωστό πως μπορεί να είναι ψυχρό και με έντονες χιονοπτώσεις.
Γενικότερα, το να μυρίζεις τον αέρα και να νιώθεις πόνους στις αρθρώσεις είναι ένα φτωχό υποκατάστατο ενός ενεργειακού σχεδιασμού: το να ποντάρεις στον καιρό, όπως γνωρίζουν πολύ καλά οι Βρετανοί, είναι μια χαμένη στρατηγική.