Η ΕΕ δίνει σήμα πως ανοίγει την πόρτα σε μεγαλύτερες εταιρικές συγχωνεύσεις, επιτρέποντας στις ευρωπαϊκές εταιρείες να αποκτήσουν το μέγεθος που χρειάζονται για να ανταγωνιστούν τους κινεζικούς και αμερικανικούς αντιπάλους.
Έτσι, ως απάντηση, οι επιχειρήσεις και οι σύμβουλοί τους πλαισιώνουν τις σχεδιαζόμενες συμφωνίες τους ως δοκιμαστικές περιπτώσεις για αυτή τη νέα προσέγγιση, στοιχηματίζοντας πως τα επιχειρήματα αναφορικά με την ανάγκη για Ευρωπαίους πρωταθλητές, ανθεκτικότητα και επενδύσεις, θα βοηθήσουν ώστε να λάβουν έγκριση.
Αρκετές δυνητικά αμφιλεγόμενες συναλλαγές σε τομείς που εκτείνονται από την εξόρυξη μέχρι τους ανελκυστήρες -και μια που περιλαμβάνει συγχώνευση στον τομέα των δορυφόρων μεταξύ των Airbus, Thales και Leonardo- αναμένεται να παράσχουν τις πρώτες ενδείξεις τους επόμενους μήνες για το αν η αλλαγή στη φρασεολογία θα μεταφραστεί σε πιο ανεκτική στάση έναντι των συνενώσεων.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έχει τονίσει την ανάγκη για Ευρωπαίους πρωταθλητές και έχει παρουσιάσει την πολιτική για τον ανταγωνισμό ως σημαντικό μέρος της ατζέντας ανταγωνιστικότητας του μπλοκ. Εν τω μεταξύ, η επικεφαλής του τομέα ανταγωνιστικότητας Τερέζα Ριμπέρα έχει δηλώσει ρητά πως η νέα προσέγγιση δεν αναλογεί σε «λευκή επιταγή» για συνενώσεις.
Για τις επιχειρήσεις, αυτή η ασυνήθιστη διάσταση αναφορικά με την πολιτική, αφήνει ένα κρίσιμο ερώτημα: πόσα θα αλλάξουν στην πραγματικότητα;
«Οι επιχειρήσεις και οι επενδυτές χρειάζεται να δουν ένα σώμα συνεκτικών προηγούμενων που να δείχνουν πώς θα λειτουργήσει στην πράξη το πλαίσιο, και έγκειται στις επιχειρήσεις και τους συμβούλους να συνεργαστούν εποικοδομητικά με την Κομισιόν για να το πετύχουν αυτό», δήλωσε ο Ραφίκ Μπακούρ της νομικής εταιρείας Skadden Arps.
Αυτό το σώμα των προηγούμενων δεν υπάρχει ακόμα. Άρα, όπως σημειώνει ένας δικηγόρος ειδικευμένος σε θέματα εξαγορών και συγχωνεύσεων με έδρα τις Βρυξέλλες, «κάθε μεγάλη περίπτωση θα ‘πακεταριστεί’ τώρα διαφορετικά και θα παρουσιαστεί ως μια δοκιμαστική περίπτωση για να δημιουργηθεί ένας Ευρωπαίος πρωταθλητής».
Δεν υπάρχει έλλειψη υποψηφίων. Η προτεινόμενη κοινοπραξία μεταξύ των χαρτοβιομηχανιών UPM και Sappi προκαλεί στην Κομισιόν ανησυχία ότι θα περιορίσει τον ανταγωνισμό στην αγορά και θα δώσει στις εταιρείες την ικανότητα να αυξήσουν τις τιμές. Ωστόσο, οι εταιρίες υποστηρίζουν πως η συμφωνία είναι ο μόνος τρόπος για να παραμείνουν ανταγωνιστικές και να διατηρήσουν την ασφάλεια του εφοδιασμού σε έναν συρρικνούμενο κλάδο που πρέπει να αντιμετωπίσει την υπερβάλλουσα παραγωγική ικανότητα.
Η σχεδιαζόμενη πώληση των βραζιλιάνικων περιουσιακών στοιχείων νικελίου της Anglo American στην υποστηριζόμενη από την Κίνα MMG θεωρείται μια δοκιμασία για το μέχρι πού είναι πρόθυμες να πάνε οι Βρυξέλλες στο πλαίσιο της αυστηρότερης πολιτικής τους έναντι της Κίνας. Η περίπτωση αυτή καλύπτει τις προϋποθέσεις τόσο της ανθεκτικότητας όσο και της ασφάλειας του εφοδιασμού.
Ακόμα πιο πίσω στην ουρά των υποθέσεων είναι μια προσφορά της φινλανδικής εταιρείας κατασκευής ανελκυστήρων Kone να αγοράσει την ανταγωνίστριά της TK Elevator, μια συμφωνία που από την παραδοσιακή αντιμονοπωλιακή οπτική θα θεωρούνταν ένας εξαιρετικά δύσκολος αγώνας.
Το αν οι αξιωματούχοι του τομέα του ανταγωνισμού της Ευρώπης θα την εξετάσουν τώρα υπό διαφορετικό πρίσμα είναι κάτι που θα παρακολουθείται στενά από τους dealmakers.
Αλλά η πιο ξεκάθαρη δοκιμασία της νέας φιλοσοφίας των Βρυξελλών αναδύεται στον τομέα του διαστήματος. Οι Airbus, Leonardo και Thales θέλουν να συγχωνεύσουν τις δραστηριότητές τους στον τομέα των δορυφόρων σε ένα κοινοπρακτικό σχήμα σχεδιασμένο για να δημιουργήσει έναν ευρωπαϊκό παίκτη ικανό να ανταγωνιστεί καλύτερα την SpaceX του Elon Musk. Οι ανταγωνιστές της προειδοποιούν ότι θα αποδυναμώσει τον ανταγωνισμό, αυξάνοντας τελικά το κόστος για τους φορολογούμενους.
Η μίξη της παραδοσιακής πολιτικής συγχωνεύσεων, της βιομηχανικής πολιτικής και του γεωπολιτικού ανταγωνισμού καθιστά την κοινοπραξία, με την ονομασία Project Bromo, «την προφανή δοκιμαστική περίπτωση και μια απολύτως λογική επιλογή», ανέφερε άλλος δικηγόρος.
Σε ασυνήθιστα δημόσιες δηλώσεις σχετικά με μια επικείμενη εξέταση αντιμονοπωλιακού χαρακτήρα, η φον ντερ Λάιεν αναφέρθηκε πρόσφατα στη συγχώνευση Bromo σε ομιλία της, τονίζοντας πως «αυτού του είδους οι βιομηχανικοί πρωταθλητές είναι απαραίτητοι, εάν η Ευρώπη θέλει να ηγηθεί στη διαστημική οικονομία του αύριο».
Στη συνέχεια, η Ριμπέρα υπερασπίστηκε την ανεξαρτησία των Ευρωπαίων αξιωματούχων ανταγωνισμού, πολλοί από τους οποίους είναι ήδη ανήσυχοι για τους νέους πολιτικούς ανέμους. Η Ισπανίδα επίτροπος ανταγωνισμού κατέστησε σαφές ότι τα σχόλια της φον ντερ Λάιεν δεν σημαίνουν ότι «δεν πρόκειται να εφαρμόσουμε και να επιβάλουμε τους δικούς μας κανόνες».
Ορισμένοι εμπειρογνώμονες σε θέματα ανταγωνισμού υποστήριξαν ότι η φον ντερ Λάιεν θα έπρεπε να είχε δώσει την πολιτική της κατεύθυνση με πιο διακριτικό τρόπο. Ωστόσο, για τις επιχειρήσεις και την αγορά εξαγορών και συγχωνεύσεων, η μεγαλύτερη σαφήνεια είναι ευπρόσδεκτη.
Αυτό το αναγνωρίζουν και ορισμένοι αξιωματούχοι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, γνωρίζοντας πολύ καλά ότι οι υποθέσεις στο γραφείο τους παρακολουθούνται στενά. «Χρειαζόμαστε μία συμφωνία που να αποδεικνύει ότι εννοούμε σοβαρά αυτή τη στροφή», ανέφερε ένας από αυτούς.