Σύνοψη
Το φυσικό αέριο ξεπέρασε τα 100 ευρώ για πρώτη φορά από τον Δεκέμβριο του 2022 και η χονδρική ρεύματος κινείται πάνω από τα 300 ευρώ/Μεγαβατώρα σε 15 ευρωπαϊκές αγορές, ενώ το Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας στο Λουξεμβούργο δεν δείχνει αντανακλαστικά εκτάκτου ανάγκης. Στην Ελλάδα η μέση χονδρική κλείνει τον μήνα στα 191 ευρώ και τα τιμολόγια Νοεμβρίου θα φέρουν πέμπτο συνεχόμενο μήνα αυξήσεων, με την Αθήνα να ζητά δημοσιονομική ευελιξία ενόψει του Eurogroup της 9ης Νοεμβρίου. |
Εικόνες από την ενεργειακή κρίση του 2022 ζουν εκ νέου οι καταναλωτές, με το φυσικό αέριο να σπάει χθες το φράγμα των 100 ευρώ για πρώτη φορά μετά από τέσσερα χρόνια, σχεδόν όλα τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια ρεύματος στο κόκκινο, αλλά με τις Βρυξέλλες να μην δείχνουν ότι διέπονται από την αίσθηση του κατεπείγοντος.
Απέναντι στο τοξικό κοκτέιλ του πετρελαίου που παίζει σταθερά στα 115 δολάρια, του αερίου στα 100 ευρώ και των τιμών ρεύματος που γράφουν σήμερα 300άρια στη μισή Ευρώπη, το σημερινό Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας στο Λουξεμβούργο έχει να αντιπροτάξει ως πρώτο θέμα στην ατζέντα τη συζήτηση για την πρόταση της Κομισιόν περί… αναμόρφωσης στις χρεώσεις των δικτύων ηλεκτρισμού.
Απόδειξη της αδράνειας που επιμένει να επιδεικνύει η Ευρώπη απέναντι στην κρίση είναι και η υπόλοιπη ημερήσια διάταξη: Από τον ρόλο των Εθνικών Σχεδίων για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ – εθνικοί στρατηγικοί σχεδιασμοί για ενέργεια και κλίμα) κάθε χώρας ως εργαλεία για την προσέλκυση επενδύσεων, μέχρι τους στόχους για εξηλεκτρισμό και περισσότερες ΑΠΕ (Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας) μετά το… 2030, τίποτα δεν υποδηλώνει αντανακλαστικά εκτάκτου ανάγκης απέναντι στην κρίση.
Τι αλλάζει τώρα
| Βασικές αλλαγές |
| ► Ξεπερνά το φυσικό αέριο τα 100 ευρώ για πρώτη φορά από τον Δεκέμβριο του 2022, έχοντας τριπλασιαστεί σε ένα δωδεκάμηνο. |
| ► Κινείται η χονδρική ρεύματος πάνω από τα 300 ευρώ/Μεγαβατώρα σε 15 ευρωπαϊκές αγορές, με βραδινές αιχμές έως 560 ευρώ στη Γερμανία. |
| ► Κλείνει ο μήνας στην Ελλάδα με μέση χονδρική 191 ευρώ, κατά 22% σχεδόν υψηλότερη από τον Σεπτέμβριο και κατά 74% από τον Ιούλιο. |
| ► Ανεβαίνουν τα τιμολόγια Νοεμβρίου για πέμπτο συνεχόμενο μήνα, με ανατιμήσεις δύο ταχυτήτων μεταξύ μεγάλων και μικρών παρόχων. |
| ► Ζητά η Αθήνα πιο ελαστικό ταβάνι δαπανών για στοχευμένες επιδοτήσεις σε καύσιμα, θέρμανση και ρεύμα. |
Ενδεικτικό είναι ότι το κεφάλαιο για την ενεργειακή ασφάλεια κατά τον φετινό χειμώνα αλλά και τους επόμενους έρχεται σε δεύτερη μοίρα, καθώς θα συζητηθεί από τους 27 υπουργούς κάπου στο ενδιάμεσο όλων των άλλων θεμάτων.
Τα παραπάνω συμβαίνουν στη σκιά του ξέφρενου ράλι του αερίου, που ξεπέρασε χθες το ψυχολογικό φράγμα των 100 ευρώ για πρώτη φορά από τον Δεκέμβριο του 2022, με την τιμή να έχει τριπλασιαστεί το τελευταίο δωδεκάμηνο και να εκτοξεύει τα κόστη της χονδρικής στο ρεύμα πάνω από τα 300 ευρώ/Μεγαβατώρα, από τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία μέχρι τη Γερμανία και την Ολλανδία.
Κόκκινο παντού: Πάνω από 300 ευρώ η χονδρική σε 15 αγορές
Κοιτάζοντας τον σημερινό ευρωπαϊκό χάρτη τιμών, 15 αγορές (σχεδόν η μισή Ευρώπη) βρίσκονται σε κατάσταση κόκκινου συναγερμού, με την εικόνα να παραπέμπει ευθέως σε καταστάσεις 2022.
Από την Πολωνία, όπου η μέση τιμή παίζει σήμερα στα 305,59 ευρώ/Μεγαβατώρα, τη Γερμανία (314,85 ευρώ) και την Τσεχία (310,71 ευρώ), μέχρι την Αυστρία (310,42 ευρώ), την Ουγγαρία (324,58 ευρώ) και τη Σερβία (330 ευρώ), παντού οι αγορές χονδρικής (τιμές στα χρηματιστήρια ενέργειας) χτυπούν για φέτος ρεκόρ.
Και μπορεί στη βραδινή αιχμή, όταν φεύγουν από την εξίσωση τα φωτοβολταϊκά, οι τιμές να απέχουν ακόμη από τα 700άρια και 800άρια της κρίσης του 2022, ωστόσο τα σημερινά 520 ευρώ/Μεγαβατώρα στη Ρουμανία, 540 (Ολλανδία), 542 (Πολωνία) και 560 ευρώ (Γερμανία) μόνο χειρότερα ρεκόρ προοιωνίζονται.
Στην παραδοσιακά φθηνή Ισπανία λόγω ΑΠΕ, η μέση χονδρική δείχνει 231 ευρώ, στη Γαλλία των πολλών πυρηνικών, λόγω προβλημάτων στη λειτουργία τους, η τιμή έχει εκτιναχθεί στα 267 ευρώ, ενώ η Ελλάδα ναι μεν παραμένει στα 238,8 ευρώ/Μεγαβατώρα, λόγω της μεγάλης παραγωγής φωτοβολταϊκών, ωστόσο τα επίπεδα δεν προσφέρονται για πανηγυρισμούς.
Ο μήνας κλείνει με μέση χονδρική στα 191 ευρώ, κατά 22% σχεδόν υψηλότερη από εκείνη του Σεπτεμβρίου (157 ευρώ) και κατά 74% υψηλότερη από τον Ιούλιο (110 ευρώ).
Τέσσερις ημέρες πριν ανακοινώσουν οι πάροχοι τα τιμολόγια για τον Νοέμβριο, ο οποίος θα είναι ο πέμπτος συνεχόμενος μήνας αυξήσεων, η αγορά που ζορίζεται όλο και περισσότερο κινείται προς ανατιμήσεις δύο ταχυτήτων. Μικρότερες από τους μεγάλους, που θα απορροφήσουν μέρος από την άνοδο της χονδρικής, και μεγαλύτερες από τους μικρούς.
Μηδαμινές προσδοκίες, το Eurogroup της 9ης Νοεμβρίου
Σε αυτό το δυσοίωνο φόντο, η ελληνική πλευρά προσέρχεται στο σημερινό Συμβούλιο Υπουργών με πολύ χαμηλές προσδοκίες και με τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου να επαναλαμβάνει την ανάγκη για δημοσιονομική ευελιξία, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για άμεσα και στοχευμένα μέτρα.
Η ελληνική γραμμή είναι αυτή που είχε θέσει και στην τελευταία Σύνοδο Κορυφής ο Πρωθυπουργός, για ένα πιο ελαστικό ταβάνι δαπανών (ανώτατο όριο αύξησης δαπανών βάσει κανόνων ΕΕ), ώστε να βρεθεί χώρος για επιδοτήσεις στη βενζίνη, το ντίζελ κίνησης, το πετρέλαιο θέρμανσης και τους λογαριασμούς ρεύματος, χωρίς πάντως να διαφαίνονται θετικές ενδείξεις.
Ακριβώς το ίδιο ισχύει και για το Eurogroup (συμβούλιο υπουργών Οικονομικών της Ευρωζώνης) της 9ης Νοεμβρίου, όπου θα δοθεί η επόμενη μάχη για τη δημοσιονομική ευελιξία, με σειρά χωρών που ανήκουν στο γκρουπ των «φειδωλών» να μην καίγονται το ίδιο με τον Νότο και την Αν. Ευρώπη για ευελιξία στο ταβάνι των δαπανών. Και δεν είναι τυχαίο ότι στην πρόσφατη Σύνοδο Κορυφής, απέναντι στο αίτημα Αθήνας και Ρώμης, που ηγούνται ενός μετώπου κυβερνήσεων της ευρύτερης περιοχής για κεντρική παρέμβαση στη συγκράτηση των τιμών, αντιπαρατάχθηκαν σχεδόν όλες οι χώρες της Δυτικής Ευρώπης και του Βορρά.
Watch Now
| Τι να παρακολουθήσετε |
| ► Δείτε τα τιμολόγια Νοεμβρίου που ανακοινώνουν οι πάροχοι, για το εύρος των αυξήσεων μεταξύ μεγάλων και μικρών εταιρειών. |
| ► Παρακολουθήστε το Eurogroup της 9ης Νοεμβρίου για το αν ανοίγει ο δρόμος σε δημοσιονομική ευελιξία και μέτρα στήριξης. |