ΤΡΑΜΠ-ΓΡΟΙΛΑΝΔΙΑ: Ακούγονται και γράφονται διάφορα, ακόμη και για στρατιωτικές επιχειρήσεις που μπορεί να κάνουν οι ΗΠΑ προκειμένου να προσαρτήσουν τη Γροιλανδία, με αποτέλεσμα να κατακλύζονται από πληροφορίες τα διεθνή ΜΜΕ, με τη βοήθεια και των... εμπρηστικών δηλώσεων του Ντόναλντ Τραμπ.
Ωστόσο στο έγκυρο αμερικανικό Foreign Affairs, περιοδικό με μακρά παράδοση στην εξωτερική πολιτική, εμφανίστηκε χθες ίσως το πιο αληθοφανές ολοκληρωμένο σενάριο, που θα μπορούσε να κάνει τη Γροιλανδία αμερικανικό προτεκτοράτο. Χωρίς δημοψήφισμα, αλλά και χωρίς «να ανοίξει μύτη», με ορίζοντα έως το τέλος του επόμενου έτους:
Σε αυτό το σενάριο, η αμερικανική προσέγγιση στο μεγάλο ερημικό νησί με τους μόλις 56.000-57.000 κατοίκους και την ασήμαντη οικονομία ξεκινά με δράσεις που μοιάζουν αθώες και καθαρά επιχειρηματικές. Εγκατάσταση broadband διαδικτύου, εκπαίδευση τοπικών στελεχών, κατασκευή δρόμων, μικρών αεροδρομίων, κέντρων υγείας και άλλων υποδομών.
Κρίσιμο στοιχείο είναι ότι τα χρήματα δεν διοχετεύονται κεντρικά, αλλά σε επίπεδο δήμων και κοινοτήτων -ιδίως στις παράκτιες.
Μαζί με προμήθειες και συμβάσεις έργων, προσφέρονται επιχορηγήσεις (αμερικανικής) ψηφιακής υποδομής. Δεν υπάρχουν εμφανείς πολιτικοί όροι, όμως συνάπτονται τεχνικές συμφωνίες και μνημόνια που σταδιακά δημιουργούν δημοσιονομική και ουσιαστική εξάρτηση, ενώ αλλάζουν και τις αντιλήψεις περί αφοσίωσης, απέναντι στη Δανία που όντως έχει παραμελήσει τη συγκεκριμένη περιοχή.
Σκοπός είναι η εξάρτηση να δημιουργήσει «κλίμα», χωρίς όμως να πολιτικοποιηθεί και να προκαλέσει δημοψήφισμα που θα μπορούσε να έχει αρνητικό αποτέλεσμα.
ΤΡΑΜΠ-ΓΡΟΙΛΑΝΔΙΑ ΙΙ: Τοπικοί αξιωματούχοι και κοινοτικοί ηγέτες, κουρασμένοι από τον πατερναλισμό της Κοπεγχάγης και τους περιορισμούς του προϋπολογισμού της, αρχίζουν να βλέπουν τις αμερικανικές «προσφορές» ως διέξοδο για άνοδο του βιοτικού επιπέδου.
Οι ΗΠΑ χρηματοδοτούν τοπικά ΜΜΕ, προσφέρουν υποτροφίες σε ανερχόμενους πολιτικούς και προωθούν ένα αφήγημα γροιλανδικής ταυτότητας απέναντι στον δανέζικο «αποικιοκρατισμό».
Παράλληλα, «κόμβοι υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης» αρχίζουν να λειτουργούν ως de facto βάσεις, ενώ ειδικευμένοι «εργολάβοι» όπως αυτοί που επιχειρούσαν στο Ιράκ αναλαμβάνουν εκπαιδεύσεις «ασφάλειας».
Το 2027 η Γροιλανδία μπαίνει στο λυκόφως της δανέζικης κυριαρχίας. Τυπικά είναι δανέζικη επικράτεια, πρακτικά είναι οικονομικά εξαρτημένη από τις ΗΠΑ. Με επιστολή υποστήριξης και χωρίς κοινοβουλευτική ψηφοφορία, ξεκινά η στάθμευση αμερικανικών δυνάμεων στην πρωτεύουσα Νουούκ.
Τον Οκτώβριο 2027 κηρύσσεται «προσωρινή αυτονομία» και αρχίζουν συνομιλίες για ένα «Σύμφωνο Ελεύθερης Σύνδεσης», όπως αυτά που έχουν υπογράψει οι ΗΠΑ με τη Μικρονησία και τα Νησιά Μάρσαλ.
Η «δουλειά» ολοκληρώνεται με αναίμακτο και «υβριδικό» τρόπο, για να χρησιμοποιήσουμε μια έκφραση του συρμού. Η Δανία και η Ευρώπη διαμαρτύρονται, αλλά οι διαμαρτυρίες πέφτουν -ως συνήθως- στο κενό.
ΥΓ: Όλα όσα αναφέρθηκαν παραπάνω είναι στοιχεία που έχουν χρησιμοποιηθεί στο παρελθόν από όλες τις μεγάλες δυνάμεις, τόσο εντός όσο και (κυρίως) εκτός Ευρώπης,. Συνήθως, όμως, με πιο μεγάλα χρονοδιαγράμματα. Στην περίπτωση της Γροιλανδίας, ο πολύ μικρός αριθμός κατοίκων, οι σκληρές συνθήκες και η απομόνωση, βοηθούν στην επιτάχυνση των σχεδίων.
ΚΑΡΥΣΤΙΑΝΟΥ: Όποιος ήταν υποψήφιος στις εθνικές ή στις ευρωπαϊκές κάλπες και εξελέγη, δεν έχει θέση στο κόμμα. Όποιος ήταν υποψήφιος και δεν εξελέγη, έχει.
Το πρώτο προκύπτει από τις δηλώσεις της Μαρίας Καρυστιανού, βάσει των οποίων ο ανεξάρτητος πια ευρωβουλευτής Νικόλας Φαραντούρης δεν μπορεί να ενταχθεί στο υπό ίδρυση κόμμα της (ασχέτως αν δεν θέλει ούτε ο ίδιος, αφού δεν είναι στα πλάνα του υποψηφιότητα στις εθνικές εκλογές).
«Ο κ. Φαραντούρης μάς βοήθησε πάρα πολύ με το άρθρο 86», είπε εκ νέου χθες και, αφού επισήμανε ότι τον εκτιμά ως άνθρωπο, πρόσθεσε: «Το καινούριο εγχείρημα έχει κάποια πολύ αυστηρά πλαίσια λειτουργίας και ένα απ' αυτά είναι ότι δεν μπορούν να ενταχθούν ενεργοί πολιτικοί».
Το δεύτερο συνάγεται από τον κεντρικό ρόλο που παίζει δίπλα της η (και δικηγόρος της) Μαρία Γρατσία: στις εθνικές εκλογές του 2023 ήταν υποψήφια στην Α' Αθήνας με τη «Νίκη», αλλά δεν εξελέγη καθώς το κόμμα δεν έβγαλε έδρα στην εν λόγω περιφέρεια.
Που σημαίνει ότι, αν είχε εκλεγεί, είτε δεν θα ήταν στον πυρήνα του «κόμματος Καρυστιανού» είτε θα ήταν διαφορετικά τα κριτήρια συμμετοχής…
ΦΑΡΑΝΤΟΥΡΗΣ: Από την άλλη, ο Νικόλας θέτει δύο ενδιαφέρουσες παραμέτρους στον θόρυβο που ξέσπασε για το υπό ίδρυση κόμμα, αλλά και όσον αφορά τη δική του διαγραφή από την ευρωομάδα του ΣΥΡΙΖΑ.
Η πρώτη: Ένα κόμμα πρέπει να έχει θέσεις σε τρεις άξονες: εθνική κυριαρχία-δικαιοσύνη-περιφερειακή ανάπτυξη. «Αυτό το τρίπτυχο, όταν τα πρόσωπα και οι πολιτικές τους μπορέσουν να το ικανοποιήσουν, τότε θα είναι τσουνάμι που θα παρασύρει το πολιτικό σύστημα», είπε.
Κατά το σαφές υπονοούμενο δηλαδή, δεν αρκεί να έχεις θέση μόνο για τη μία πτυχή (κάθαρση-κράτος δικαίου), χωρίς αυτό να σημαίνει ότι ο ίδιος περνά σε πολεμική κατά του «κόμματος Κρυστιανού».
Άλλωστε, μετά τη χθεσινή διαβεβαίωση της Μαρίας ότι «στις επόμενες εκλογές θα συμμετέχουμε», καταλαβαίνει ο καθένας ότι θα κυλήσει πολύ νερό στ' αυλάκι μέχρι να «μυρίσουν» κάλπες και να μπουν όλα τα κομμάτια του παζλ στις θέσεις τους.
Η δεύτερη παράμετρος: Το πρώην κόμμα του τον έθεσε εκτός ευρωομάδας με απόφαση προέδρου και του ζητά να παραδώσει την έδρα. «Όταν ήσουν, βρε Φάμελλε, στον εξώστη με τον Χαρίτση, του ζήτησες στο αυτί να γυρίσει πίσω τις έδρες της Νέας Αριστεράς;» είναι το ρητορικό ερώτημα που θέτει.
Ο «εξώστης» είναι το φουαγιέ του «Παλλάς», όπου οι συνεργάτες του Αλέξη Τσίπρα… εξόρισαν όλα τα στελέχη, τους βουλευτές και τους προέδρους του ΣΥΡΙΖΑ και της ΝΕΑΡ κατά την πολιτική ομιλία του στις αρχές Δεκεμβρίου. Με άλλα λόγια, αφού οι 12 βουλευτές της ΝΕΑΡ δεν επιστρέφουν τις έδρες τους στον ΣΥΡΙΖΑ, με τον οποίο εξελέγησαν, γιατί να το κάνει ο ίδιος;
Ε, σ' αυτό δεν έχει άδικο.
Υ.Γ.: Όπως μαθαίνουμε δε, η ευρωομάδα LEFT όχι απλώς δεν σκέφτεται να τον θέσει εκτός (ακολουθώντας τα βήματα του ΣΥΡΙΖΑ), αλλά θέλει διακαώς να παραμείνει στους κόλπους της. Ο ίδιος, μάλιστα, φέρεται έτοιμος να θέσει απευθείας στο Ευρωκοινοβούλιο θέμα για τον ΣΥΡΙΖΑ, δηλαδή τον Σωκράτη Φάμελλο και τον ευρωβουλευτή Κώστα Αρβανίτη, ως προς τον τρόπο αποπομπής του. Για την ακρίβεια, να θέσει ζητήματα αντιδεοντολογικά, αντικοινοβουλευτικά, αντιδημοκρατικά και υβριστικά. Ως φαίνεται η Κουμουνδούρου δεν θα ξεμπερδέψει εύκολα…
ΟΠΕΚΕΠΕ: Με το σύνηθες τζαρτζάρισμα έκανε ποδαρικό για το 2026 η Εξεταστική Επιτροπή για το σκάνδαλο του Οργανισμού.
Η αντιπολίτευση ζήτησε να κληθεί ως μάρτυρας ο πρώην βουλευτής της ΝΔ (και νυν ανεξάρτητος) Μάριος Σαλμάς, ο οποίος δήλωσε ότι δεν ανασκευάζει όσα έχει πει για τον υφυπουργό παρά τω πρωθυπουργώ Γιώργο Μυλωνάκη. Που αφορούν όσα έχει «φωτογραφίσει» ο έτερος γαλάζιος βουλευτής Χρήστος Μπουκώρος, ότι δηλαδή ο κ. Μυλωνάκης γνώριζε στοιχεία της δικογραφίας για τις επισυνδέσεις ενάμιση χρόνο πριν διαβιβαστεί στη Βουλή από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.
Ένα ηχηρό «όχι» ήταν η απάντηση της ΝΔ στην Εξεταστική, ενώ ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης έδωσε την εξής απάντηση: «Εάν υπάρχει κάτι παραπάνω, το οποίο πραγματικά γνωρίζει ο συγκεκριμένος πρώην βουλευτής της ΝΔ (σ.σ. ο κ. Σαλμάς), ας το καταθέσει στις αρμόδιες αρχές. Όλα τα υπόλοιπα είναι παιχνίδι πολιτικών εντυπώσεων».
Ως προς τις εργασίες της Εξεταστικής, η προσοχή στρέφεται στην αυριανή κατάθεση του πρώην «αγροτικού» υπουργού επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ Σταύρου Αραχωβίτη, καθώς η διερεύνηση έχει περάσει στο διάστημα 2015-2019.
ΑΣΦΑΛΙΣΤΡΑ ΥΓΕΙΑΣ: Θα έχουμε και φέτος επανάληψη όσων συνέβησαν πριν ακριβώς από δώδεκα μήνες στα τιμολόγια του κλάδου υγείας;
Θυμίζουμε ότι στις αρχές Ιανουαρίου 2025 οι ασφαλιστικές εταιρείες είχαν ανακοινώσει αυξήσεις 14%, στη συνέχεια είχαν ακολουθήσει ερωτήσεις βουλευτών του ΠΑΣΟΚ στη Βουλή και, τέλος, ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος είχε απειλήσει τις ασφαλιστικές εταιρείες με νομοθετική παρέμβαση. Το αποτέλεσμα ήταν τα ποσοστά ανόδου στα τιμολόγια να περιοριστούν στο 7%.
Φέτος, μέχρι σήμερα έχουμε αυξήσεις τιμολογίων μεταξύ 4% και 11% (μεγαλύτερες στα συμβόλαια ισόβιας διάρκειας), ενώ ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών Γιάννης Χατζηθεδοσίου θεωρεί σκόπιμη μια νέα κυβερνητική παρέμβαση στο θέμα και η βουλευτής του ΠΑΣΟΚ Μιλένα Αποστολάκη έχει υποβάλει σχετική ερώτηση στη Βουλή.
Η συνέχεια… επί της οθόνης.
ΕΣΠΑ: «Κόκκινη κάρτα» σε εταιρεία για ατεκμηρίωτη επιδότηση έβγαλε το 10ο τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου, το οποίο απέρριψε έφεση και επικύρωσε την υποχρέωσή της να επιστρέψει κονδύλια που έλαβε από πρόγραμμα του ΕΣΠΑ 2007-2013.
Η εταιρεία, η οποία δεν κατονομάζεται στο έγγραφο, είχε λάβει προκαταβολή 48.120 ευρώ, δηλαδή το 40% εγκεκριμένης ενίσχυσης ύψους 120.300 ευρώ. Οι έλεγχοι, ωστόσο, έδειξαν ότι δεν προσκομίστηκε φάκελος αποπληρωμής ούτε αποδείχθηκε η ολοκλήρωση του έργου. Ακολούθησε απόφαση δημοσιονομικής διόρθωσης και ανάκτησης των ποσών.
Το Ελεγκτικό Συνέδριο έκρινε νόμιμη την επιστροφή τόσο της προκαταβολής όσο και των τόκων 4.365 ευρώ, ανεβάζοντας το συνολικό ποσό στα 52.485 ευρώ.
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ: Πράσινο φως στη διανομή μερίσματος 263.158 ευρώ από το γνωστό ζαχαροπλαστείο. Το ποσό προέρχεται από τον λογαριασμό «υπόλοιπο κερδών εις νέον», δηλαδή από αδιάθετα κέρδη παλαιότερων ετών.
Θα καταβληθεί στον μοναδικό μέτοχο της εταιρείας Γρηγόριο Λ. Κωνσταντινίδη.
PURATOS: Σε αναδιάταξη της διοικητικής και εκτελεστικής της δομής προχώρησε η Puratos Ελλάς. Πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος ορίστηκε ο Cedric Van Belle, εκπροσωπώντας τη βελγική μητρική Alchamco SRL.
Αντιπρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος ανέλαβε ο Αντώνιος Σαλεβουργάκης και μέλος του Δ.Σ. ο Enric Ruiz Valls.
ΝΕΡΑ ΣΕΛΙ: Ολοκληρώθηκε και επισήμως η επένδυση της Σ. Μεντεκίδης Α.Ε. (Νερά Σέλι ΣΕΛΙ Α.Ε.), που ελέγχεται από τους Σπύρο Θεοδωρόπουλο, Απόστολο Ταμβακάκη και Νίκο Καραμούζη. Με απόφαση του περιφερειάρχη Δυτικής Μακεδονίας, πιστοποιείται τόσο η οριστικοποίηση του κόστους όσο και η έναρξη της παραγωγικής λειτουργίας.
Η επένδυση αφορά επέκταση της δυναμικότητας υφιστάμενης μονάδας εμφιάλωσης, με κατασκευή νέου κτιρίου και προμήθεια μηχανολογικού εξοπλισμού, στη Σπηλιά Πτολεμαΐδας. Το συνολικό επιλέξιμο και ενισχυόμενο κόστος ανήλθε σε 1,76 εκατ. ευρώ, ενώ η δημόσια επιχορήγηση διαμορφώθηκε σε 553.484,93 ευρώ, ποσοστό 31,5% του κόστους.
Η μονάδα απέκτησε ετήσια δυναμικότητα 2,69 εκατ. τεμαχίων εμφιαλωμένου νερού και εγκατεστημένη ισχύ 592,5 kW.
ΦΙΛΙΠΠΟΥ: Ολοκληρώθηκε η αύξηση κεφαλαίου 5 εκατ. ευρώ της Eagle Holdings A.E., της οικογένειας Φιλίππου. Είχε εγκριθεί από τη γενική συνέλευση των μετόχων στις 6 Οκτωβρίου και πλέον θεωρείται πλήρως ολοκληρωμένη, ενισχύοντας ουσιαστικά τα ίδια κεφάλαια της εταιρείας.
ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Ο Ελληνας εφοπλιστής συνεχίζει να κινείται δυναμικά στη διεθνή ναυτιλιακή αγορά, προχωρώντας σε ακόμη μια στρατηγική πώληση δεξαμενόπλοιου τύπου VLCC και επιβεβαιώνοντας τη φήμη του ως παίκτη με ξεκάθαρη επενδυτική στόχευση και σωστό τάιμινγκ.
Η Capital Ship Management, συμφερόντων του Βαγγέλη Μαρινάκη, πούλησε έναντι 70 εκατ. δολαρίων το VLCC Achilleas, χωρητικότητας 298.000 dwt και ναυπήγησης 2010, σύμφωνα με ναυλομεσιτικές πηγές. Πρόκειται για τη δεύτερη πώληση VLCC μέσα σε λίγες εβδομάδες, γεγονός που υπογραμμίζει μια ευρύτερη στρατηγική ανανέωσης στόλου.
Παρότι δεν έχει επισήμως επιβεβαιωθεί ο αγοραστής, εκτιμάται ότι και αυτό το πλοίο κατέληξε στη νοτιοκορεατική Sinokor Maritime.
Σύμφωνα με τη Vessels Value, η αγοραία αξία του 16ετούς Achilleas ανερχόταν σε 65,58 εκατ. δολάρια, κάτι που σημαίνει ότι η Capital Ship Management πέτυχε κεφαλαιακό κέρδος έως και 4,42 εκατ. δολάρια από τη συναλλαγή.
Η κίνηση ακολουθεί την πώληση του Atlantas (321.300 dwt, ναυπήγησης 2010), επίσης έναντι 70 εκατ. δολαρίων, που πραγματοποιήθηκε πρόσφατα -και πάλι προς τη Sinokor Maritime.
Την ίδια ώρα, ο Βαγγέλης Μαρινάκης δεν περιορίζεται στις πωλήσεις. Η Capital Ship Management φαίνεται να βρίσκεται σε φάση εκτεταμένης ανανέωσης στόλου, έχοντας παραγγείλει τον Δεκέμβριο δύο νεότευκτα δεξαμενόπλοια τύπου LR2 στο κινεζικό ναυπηγείο Hengli Shipbuilding, έναντι 71 εκατ. δολαρίων το καθένα.
ΑΝΕΔΗΚ ΚΡΗΤΙΚΟΣ: Στην τελική ευθεία βρίσκεται το πρώτο μεγάλο deal της χρονιάς, με τον τελικό λόγο να ανήκει, ως γνωστόν, στην Επιτροπή Ανταγωνισμού.
Οι τελικές αποφάσεις για την εξαγορά της αλυσίδας από τη Μασούτης αναμένονται τους επόμενους μήνες και από κει και πέρα ξεκινά η διαδικασία αλλαγής ταμπέλας (εντός του έτους) και, από το 2027, ολικής ανακαίνισης του δικτύου.
Τώρα, σε ό,τι αφορά τα αδέλφια Κρητικού, σημειώστε πως (όπως σας έχει ενημερώσει εγκαίρως η στήλη) εκτός περιμέτρου του deal έμειναν κάποια επενδυτικά ακίνητα. Αυτά μένουν στον έλεγχό τους, ενώ οι ίδιοι θα παραμείνουν στην ΑΝΕΔΗΚ για μια διετία, προκειμένου να επιτευχθεί ομαλή μετάβαση στη νέα τάξη πραγμάτων.
Σε σχέση με το δεύτερο «καπέλο», το χονδρεμπορικό, η Medhealth Foods. που δημιούργησαν τα αδέλφια Κρητικού σε συνεργασία με τον Παναγιώτη Τσάκο και τον Μανώλη Καφούρο, σύμφωνα με πληροφορίες της στήλης οδηγείται επίσης προς πώληση.
METLΕN: Ταχύτερα και πιο φιλόδοξα από τις δεσμεύσεις που είχε αναλάβει στο πλαίσιο της Capital Markets Day κινήθηκε η εισηγμένη στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας.
Τον Απρίλιο ο στόχος που είχε τεθεί αφορούσε πέντε εργοστάσια έως το 2028 στο σύμπλεγμα του Βόλου. Μετά τη χθεσινή κίνηση και την εξαγορά της βιομηχανικής εγκατάστασης ΝΚ Τrailers, έχει ήδη φτάσει τις έξι μονάδες πριν καν κλείσει 12μηνο!
Ετσι, ο προϋπολογισμός της M Technologies, του αμυντικού βραχίονα της μεταλλουργίας της Μetlen, όπου υπάγεται το αμυντικό hub του Βόλου, προβλέπει διπλασιασμό κύκλου εργασιών και λειτουργικής κερδοφορίας το 2026, ενώ οι επενδύσεις έχουν ήδη ξεκινήσει.
Το μήνυμα προς την αγορά είναι καθαρό: το story δεν είναι επικοινωνιακό, εξελίσσεται ταχύτατα και η έκτη μονάδα έρχεται να το υπογραμμίσει.
Πλέον στον Βόλο στήνεται ένα οριζόντιο αμυντικό οικοσύστημα με πραγματική παραγωγή και περίπου 1.000 θέσεις εργασίας, άρα δυνατότητα αύξησης της εγχώριας συμμετοχής στην αλυσίδα. Σε αντιδιαστολή, η προστιθέμενη αξία για τη χώρα από προγράμματα όπως τα Rafale και οι Belharra περιορίζεται, κατά ορισμένες πηγές, στο 1-2%.
Για όσους παρακολουθούν, αυτό αλλάζει ποιοτικά τη συζήτηση για τις αμυντικές δαπάνες.