Ο αδύναμος κρίκος στην ανάπτυξη των ΑΠΕ στην Ευρώπη

Ο Bernard Gustin, διευθύνων σύμβουλος της Elia Group, που διαχειρίζεται το βελγικό και μέρος του γερμανικού δικτύου, δήλωσε πως οι διαχειριστές υποδομών δικτύων θα πρέπει να μπορούν να κατανέμουν τις συνδέσεις σε έργα που είναι έτοιμα, αντί σε αυτά που υπέβαλλαν πρώτα αίτηση.

«Νομίζω πως στο Βέλγιο έχουμε δέκα φορές περισσότερα projects από αυτά που χρειάζονται μέχρι το 2030», είπε, αναφερόμενος στα projects αποθήκευσης μπαταριών. «Αν αλλάξουμε και αντί να εξυπηρετούμε πρώτα αυτόν που ήρθε πρώτος, εξυπηρετούμε πρώτα αυτόν που είναι έτοιμος, τότε θα επικεντρωθούμε σε αυτούς που είναι πραγματικά σοβαροί επειδή έχουν τα πάντα [έτοιμα]».

Οι συνδέσεις στο δίκτυο έχουν γίνει τεράστιο θέμα για τις ευρωπαϊκές χώρες. Πολλές προσπαθούν να διαχειριστούν μια ταχεία αύξηση στη ζήτηση για πρόσβαση στο δίκτυο καθώς όλο και περισσότερες βιομηχανικές μονάδες και νοικοκυριά εγκαθιστούν αιολική και ηλιακή ενέργεια που μπορεί να μπει στο δίκτυο, καθώς και έναν αυξανόμενο αριθμό αιτήσεων από data centres για τη χρήση ενέργειας από το δίκτυο.

Σε ορισμένες χώρες, όπως στην Ολλανδία, οι ουρές για σύνδεση στο δίκτυο εκτείνονται πάνω από επτά χρόνια. Στη Σλοβακία περίπου το 50% της δυναμικότητας που έχει κρατηθεί για τις συνδέσεις παραμένει αχρησιμοποίητο, σύμφωνα με στοιχεία της Κομισιόν. Στη Γερμανία, υπάρχουν διπλάσια αιτήματα για προσθήκη αποθήκευσης μπαταριών στο δίκτυο από αυτό που προβλέπεται στο σχέδιο ανάπτυξης δικτύων της χώρας, σύμφωνα με έκθεση της Elia Group.

Το λανσάρισμα των ΑΠΕ στην ΕΕ έχει ξεπεράσει τις υποδομές που απαιτούνται για την υποστήριξή τους, καθώς οι χώρες κάνουν αγώνα για να πετύχουν τους στόχους που έχουν θέσει οι Βρυξέλλες για την ανανεώσιμη ενέργεια και απομακρύνονται από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει εκτιμήσει πως πρέπει να δαπανηθούν 1,2 τρισ. ευρώ στα δίκτυα της ΕΕ μέχρι το 2040 προκειμένου να υποστηριχθεί η μετάβαση.

O Gustin επισημαίνει πως οι εταιρείες διαχείρισης δικτύων ανταγωνίζονται για να αποκτήσουν χρηματοδότηση για να χτίσουν γρήγορα τα δίκτυα και να αναβαθμίσουν τις υποδομές για να ισορροπήσουν την αστάθεια της αιολικής και ηλιακής ενέργειας.

Μετά από χρόνια στάσιμων επιπέδων επενδύσεων, «όλοι έχουμε σχέδια για τεράστιες κεφαλαιουχικές δαπάνες, τόσο μεγάλες που πρέπει να μπορείς να τις χρηματοδοτήσεις, κάτι που αποτελεί πρόκληση», είπε.

Τα κόστη από τo «μποτιλιάρισμα» των δικτύων –όπου η φθηνή ηλεκτρική ενέργεια δεν μπορεί να ρεύσει προς εκεί που υπάρχει ζήτηση, άρα ο κόσμος πρέπει να πληρώσει για πηγές υψηλότερου κόστους- αυξάνονται. Η Acer, η ρυθμιστική αρχή ενέργειας της ΕΕ, έχει πει πως άγγιξαν τα 5,2 δισ. ευρώ το 2022 και θα μπορούσαν να αυξηθούν στα 26 δισ. ευρώ μέχρι το 2030.

Σε έγγραφο που δημοσιεύθηκε τον Δεκέμβριο, οι Βρυξέλλες παρουσίασαν συστάσεις για προτεραιοποίηση των συνδέσεων στο δίκτυο. Η Κομισιόν είπε επίσης πως θα ακολουθήσει μια πιο top-down προσέγγιση προς τον σχεδιασμό ενεργειακών υποδομών προκειμένου να επιταχυνθεί η κατασκευή και να διασφαλιστεί πως τα κόστη μοιράζονται μεταξύ των χωρών της ΕΕ.

«Στην Ευρώπη είναι ένα τεράστιο πρόβλημα και υπάρχει απώλεια δισεκατομμυρίων κάθε χρόνο σε χαμένη αξία λόγω των περιορισμών και της συμφόρησης» δήλωσε στους Financial Times ο Ευρωπαίος επίτροπος ενέργειας Dan Jørgensen.

Σε μια έκθεση για την αποθήκευση ενέργειας, η Elia Group αναφέρει πως τα πρώτα 100 GW εγκατεστημένων μπαταριών στην Ευρώπη θα μείωναν τον περιορισμό της ανανεώσιμης ενέργειας κατά 13%, κάτι που σημαίνει πως θα ήταν διαθέσιμη 13% περισσότερη ενέργεια.  

Η Elia σχεδιάζει να δαπανήσει 31,6 δισ. ευρώ σε αναβαθμίσεις δικτύων μέχρι το 2028, που θα μοιράζονται κατά περίπου 1 τρίτο στον βελγικό και κατά δυο τρίτα στον γερμανικό βραχίονα. Η αντιμετώπιση των απαιτήσεων για συνδέσεις από μπαταρίες, data centres και εγκαταστάσεις ανανεώσιμης ενέργειας θα μπορούσε να κοστίσει επιπλέον 10 δισ. ευρώ, όπως εκτιμά ο Gustin.

«Αυτά δεν είναι μικρά ποσά... έχεις πολλούς να λένε ότι δεν θέλουν να αυξηθούν οι δασμοί της ενέργειας, ότι η ηλεκτρική ενέργεια δεν είναι ανταγωνιστική. Επομένως, η πρώτη πρόκληση που αντιμετωπίζουμε είναι πώς να διασφαλίσουμε, δεδομένων των ποσών που πρέπει να συγκεντρώσουμε, ότι θα έχουμε ανταγωνιστική απόδοση ιδίων κεφαλαίων».

Ο Gustin, πρώην διευθύνων σύμβουλος της Brussels Airlines, επέβλεψε μια αύξηση κεφαλαίου ύψους 2,2 δισ. ευρώ νωρίτερα φέτος, προσελκύοντας επενδυτές όπως η BlackRock και το καναδικό συνταξιοδοτικό ταμείο CPP.

Συχνά, ο χρόνος που απαιτείται για τη χορήγηση αδειών για έργα υποδομής θεωρείται παράγοντας κινδύνου από τους επενδυτές, είπε, με τον χρόνο χορήγησης αδειών στο Βέλγιο να φτάνει τα οκτώ χρόνια. «Μέχρι τότε, ο πληθωρισμός και οι τιμές έχουν αυξηθεί και ορισμένοι επενδυτές λένε ότι αυτές δεν ήταν οι συνθήκες που είχαμε στην αρχή, δεν μπορούμε να συνεχίσουμε», είπε.

Η πρόσφατη νομοθεσία της ΕΕ αποσκοπεί στην επιτάχυνση των χρόνων αδειοδότησης, θέτοντας χρονικά όρια για τις διαβουλεύσεις σχετικά με τις άδειες και προτείνοντας τα ενεργειακά έργα να θεωρούνται ως έργα υπέρτερου ενδιαφέροντος.

© The Financial Times Limited 2026. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation