Το πλαίσιο εποπτείας καλυμμένων ομολογιών (covered bonds) που εκδίδονται από πιστωτικά ιδρύματα αλλά και την κατάργηση του ορίου παροχής πιστώσεων από πιστωτικά ιδρύματα και μέλη του Χ.Α. σε πελάτες τους για τη διενέργεια χρηματιστηριακών συναλλαγών καθόρισε με δύο Πράξεις Διοικητή η Τράπεζα της Ελλάδος.

Αναλυτικότερα, σχετικά με το πλαίσιο εποπτείας καλυμμένων ομολογιών που εκδίδονται από πιστωτικά ιδρύματα (covered bonds), με την Πράξη του Διοικητή/ΤΕ 2598/2.11.2007 καθορίζονται οι προϋποθέσεις υπό τις οποίες ομολογιακοί τίτλοι με εξασφαλίσεις επί περιουσιακών στοιχείων που εκδίδονται άμεσα ή μέσω θυγατρικής εταιρίας ειδικού σκοπού από πιστωτικό ίδρυμα, αναγνωρίζονται από την Τράπεζα της Ελλάδος ως καλυμμένες ομολογίες, σύμφωνα με την εξουσιοδότηση που παρέχεται με το άρθρο 91 του ν. 3601/2007.

Οι καλυμμένες ομολογίες (covered bonds) παρέχουν στους επενδυτές μια πρόσθετη εξασφάλιση επί ενός, σαφώς διαχωρισμένου από τα λοιπά περιουσιακά στοιχεία του πιστωτικού ιδρύματος, χαρτοφυλακίου υψηλής ποιότητας ενυπόθηκων δανείων και κρατικών ομολόγων.

Επιπλέον και σε αντίθεση με τις τιτλοποιήσεις απαιτήσεων, τα στοιχεία που συγκροτούν την ανωτέρω εξασφάλιση δεν απαλλάσσουν τα πιστωτικά ιδρύματα από τις κεφαλαιακές απαιτήσεις για εποπτικούς σκοπούς, καθώς ο πιστωτικός κίνδυνος που απορρέει από τα στοιχεία αυτά παραμένει στο πιστωτικό ίδρυμα και δεν μεταβιβάζεται.

Ειδικότερα, με την Πράξη αυτή καθορίζονται:

* οι ελάχιστες απαιτήσεις ως προς τα συστήματα διαχείρισης κινδύνων και εσωτερικού ελέγχου, καθώς και την κεφαλαιακή βάση που πρέπει να διαθέτουν τα πιστωτικά ιδρύματα, προκειμένου να προβούν στην έκδοση καλυμμένων ομολογιών.

* τα στοιχεία ενεργητικού που επιτρέπεται να συγκροτούν την ανωτέρω εξασφάλιση (ενυπόθηκα στεγαστικά δάνεια, δάνεια με υποθήκη επί εμπορικών ακινήτων, κρατικά ομόλογα κ.λπ.), οι μέθοδοι αποτίμησης και οι έλεγχοι για τη διασφάλιση της επάρκειας της εξασφάλισης.

* οι υποχρεώσεις δημοσιοποίησης των σχετικών στοιχείων στις οικονομικές καταστάσεις και στον ιστοχώρο των πιστωτικών ιδρυμάτων που εκδίδουν καλυμμένες ομολογίες.

Με βάση τις παραπάνω διατάξεις και σε συνδυασμό με αυτές του άρθρου 91 του ν.3601/2007, η εθνική νομοθεσία προσαρμόζεται σε αυτές των λοιπών χωρών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου οι εκδόσεις καλυμμένων ομολογιών έχουν αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Επίσης παρέχεται ανάλογη δυνατότητα στα ελληνικά πιστωτικά ιδρύματα για άντληση ρευστότητας μέσω της έκδοσης καλυμμένων ομολογιών, που αποτελούν μακροπρόθεσμο μέσο χρηματοδότησης των τραπεζών με χαμηλότερο κόστος.

Η κατάργηση του ορίου παροχής πιστώσεων

Σε ό,τι αφορά την κατάργηση του ορίου παροχής πιστώσεων από πιστωτικά ιδρύματα και μέλη του Χρηματιστηρίου Αθηνών σε πελάτες τους για τη διενέργεια χρηματιστηριακών συναλλαγών, με την Πράξη Διοικητή 2599/2.11.2007 καταργείται το ανώτατο όριο του ενός εκατομμυρίου (1.000.000) ευρώ, ανά πελάτη, που ίσχυε για την παροχή πιστώσεων από πιστωτικά ιδρύματα και μέλη του Χρηματιστηρίου Αθηνών με σκοπό τη διενέργεια χρηματιστηριακών συναλλαγών.



Η κατάργηση του ανώτατου ορίου των πιστώσεων αποφασίστηκε έπειτα και από σύμφωνη γνώμη της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και ακολουθεί τις θεσμικές προσαρμογές που επέφεραν πρόσφατα ο ν. 3601/2007, σχετικά με την κεφαλαιακή επάρκεια των πιστωτικών ιδρυμάτων και των ΕΠΕΥ (Βασιλεία ΙΙ), καθώς και ο ν. 3606/2007, σχετικά με την παροχή επενδυτικών υπηρεσιών (MiFID).

Η σχετική κατηγορία χρηματοδοτήσεων καθώς και η υποχρέωση σύστασης ενεχύρου (χαρτοφυλάκιο ασφαλείας) για την εξασφάλισή τους θεσπίστηκε με τον νόμο 2843/2000.

Οι κανόνες που ορίζουν την ελάχιστη σχέση μεταξύ του υπολοίπου της πίστωσης και της τρέχουσας αξίας του ενεχύρου (αρχικό και διατηρητέο περιθώριο, σήμερα ίσα προς 40% και 30%, αντίστοιχα, με βάση την ΠΔ/ΤΕ 2474/2001, όπως ισχύει) διατηρούνται σε ισχύ.

* Δείτε αναλυτικά τις δύο Πράξεις του Διοικητή στη διπλανή στήλη ”Συνοδευτικό Υλικό”.