Eurogroup: Καυτή ατζέντα με Μέση Ανατολή και τράπεζες

Οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης συναντώνται στις Βρυξέλλες τη Δευτέρα υπό την αυξανόμενη πίεση από ένα ταχέως επιδεινούμενο γεωπολιτικό και οικονομικό περιβάλλον, λίγες μόνο ώρες αφότου ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι απορρίπτει την τελευταία πρόταση του Ιράν για τον τερματισμό της σύγκρουσης και προειδοποίησε ότι περαιτέρω στρατιωτική δράση παραμένει πιθανή. Παράλληλα, ανακοίνωσε προσπάθεια απεγκλωβισμού πλοίων από τον Περσικό Κόλπο.

Η συνεδρίαση του Eurogroup, ακολουθούμενη την Τρίτη από το πλήρες Συμβούλιο Οικονομικών και Δημοσιονομικών Υποθέσεων της ΕΕ και όλους τους υπουργούς της ΕΕ, το Ecofin, έρχεται καθώς η Ευρώπη αντιμετωπίζει ανανεωμένους φόβους για τις τιμές της ενέργειας, την αστάθεια των χρηματοπιστωτικών αγορών και τις ευρύτερες οικονομικές συνέπειες του πολέμου στη Μέση Ανατολή.

Η επίσημη ατζέντα του Eurogroup θέτει τον αντίκτυπο της κρίσης στη Μέση Ανατολή στην οικονομία της ΕΕ στο επίκεντρο των συνομιλιών των υπουργών, παράλληλα με τις συζητήσεις για την τραπεζική ένωση, τις κεφαλαιαγορές, τη χρηματοδότηση καινοτόμων επενδύσεων και την ψηφιακή χρηματοδότηση.

Το πολιτικό σκηνικό έχει επιδεινωθεί έντονα. Το Reuters μετέδωσε ότι ο Τραμπ ήταν δυσαρεστημένος με την τελευταία πρόταση του Ιράν και δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να επανεκκινήσουν τις επιθέσεις «αν δεν συμπεριφερθεί σωστά».

Για τους Ευρωπαίους υπουργούς, ο χρόνος είναι κρίσιμος. Το Eurogroup αναμένεται να αξιολογήσει πώς η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή επηρεάζει την ευρωπαϊκή οικονομία, με updated δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν στην Σύνοδο του ΔΝΤ την προηγούμενη εβδομάδα ιδίως μέσω των αγορών ενέργειας, των πληθωριστικών προσδοκιών και της επιχειρηματικής εμπιστοσύνης.

Η επίσημη ημερήσια διάταξη αναφέρει ότι οι υπουργοί θα κάνουν απολογισμό της σύγκρουσης και θα αναζητήσουν πολιτικές απαντήσεις, με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο να συμμετέχει επίσης στη συζήτηση. Η κεντρική ανησυχία στις Βρυξέλλες είναι ότι η ζώνη του ευρώ θα μπορούσε να εκτεθεί ξανά σε ένα εξωτερικό ενεργειακό σοκ σε μια εποχή που η ανάπτυξη παραμένει εύθραυστη.

Η συνεδρίαση του ΔΝΤ "έβγαλε" ότι ο πόλεμος έχει ήδη προκαλέσει σημαντικές διαταραχές στον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό, ενώ οι αγορές του Κόλπου διαπραγματεύονται υπό τη σκιά της αβεβαιότητας για πιθανή συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν δείχνοντας ότι αναμένουν ότι η αναταραχή θα συνεχιστεί.

Οι υπουργοί είναι πιθανό να συζητήσουν εάν τα υπάρχοντα δημοσιονομικά εργαλεία και τα εργαλεία ενεργειακής στήριξης είναι επαρκή και εάν οι κυβερνήσεις θα πρέπει να προετοιμάσουν πιο στοχευμένα μέτρα για την προστασία των νοικοκυριών και των εταιρειών χωρίς να επαναλάβουν τα ευρεία προγράμματα επιδοτήσεων που χρησιμοποιήθηκαν κατά την προηγούμενη ενεργειακή κρίση.

Η συνάντηση θα εξετάσει επίσης τις μακροπρόθεσμες αδυναμίες στο χρηματοπιστωτικό σύστημα της Ευρώπης. Οι Κ. Νουαγιέ και Γ. Κουκιες πρόκειται να παρουσιάσουν την έκθεσή τους σχετικά με τη χρηματοδότηση καινοτόμων επιχειρήσεων στην Ευρώπη, με τους υπουργούς να αναμένεται να συζητήσουν πώς να βελτιωθεί η πρόσβαση σε ιδιωτικά κεφάλαια για νεοσύστατες και αναπτυσσόμενες επιχειρήσεις.

Αυτή η συζήτηση τροφοδοτεί την ευρύτερη προσπάθεια της ΕΕ για την εμβάθυνση των κεφαλαιαγορών και τη μείωση της εξάρτησης της Ευρώπης από τον τραπεζικό δανεισμό σε μια εποχή που η ανταγωνιστικότητα έναντι των Ηνωμένων Πολιτειών και της Κίνας έχει γίνει κεντρικό πολιτικό ζήτημα.

Η τραπεζική ένωση θα τεθεί επίσης στο τραπέζι της τακτικής συνεδρίασης του Eurogroup. Το επίσημο σχέδιο ημερήσιας διάταξης αναφέρεται σε ενημερώσεις σχετικά με τις λειτουργικές πτυχές της τραπεζικής ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των ακροάσεων από τον πρόεδρο του εποπτικού συμβουλίου, της υποβολής εκθέσεων σχετικά με την πρόσφατη δραστηριότητα του Ενιαίου Συμβουλίου Εξυγίανσης και της διασυνοριακής τραπεζικής ενοποίησης στην ΕΕ.

Την Τρίτη, οι υπουργοί Οικονομικών όλων των κρατών-μελών της ΕΕ θα συνεδριάσουν στο Συμβούλιο ECOFIN, υπό την προεδρία του υπουργού Οικονομικών της Κύπρου, Μάκη Κεραυνού. Η ημερήσια διάταξη μετατοπίζεται από τον συντονισμό της Ευρωζώνης στη νομοθεσία και την οικονομική διακυβέρνηση σε επίπεδο ΕΕ.

Το Συμβούλιο αναμένεται να συμφωνήσει σε νέους κανόνες που θα παρέχουν στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και στην Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης πρόσβαση σε πληροφορίες ΦΠΑ σε επίπεδο ΕΕ, ένα μέτρο που έχει στόχο την ενίσχυση της καταπολέμησης της διασυνοριακής απάτης στον ΦΠΑ.

Το ECOFIN θα συζητήσει επίσης το πακέτο για την ενοποίηση των αγορών και την εποπτεία, στο πλαίσιο της προσπάθειας της ΕΕ να ενισχύσει τις κεφαλαιαγορές και να βελτιώσει τη χρηματοπιστωτική εποπτεία. Οι υπουργοί αναμένεται ακόμη να εξετάσουν τον οικονομικό αντίκτυπο και το ρυθμιστικό βάρος της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, τις δημοσιονομικές και οικονομικές συνέπειες του πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, το αναθεωρημένο σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Δανίας, καθώς και τα αποτελέσματα των πρόσφατων συνεδριάσεων της G20 και του ΔΝΤ.

Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή αναμένεται να κυριαρχήσει και στις δύο ημέρες των συζητήσεων, ακόμη και όταν δεν αναφέρεται ως το μοναδικό θέμα στην ημερήσια διάταξη. Για τα υπουργεία Οικονομικών, ο κίνδυνος είναι ότι μια νέα κλιμάκωση θα μπορούσε να πλήξει την Ευρώπη ταυτόχρονα μέσω πολλών διαύλων: υψηλότερες τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου, ασθενέστερη καταναλωτική εμπιστοσύνη, πίεση στους δημόσιους προϋπολογισμούς, αυξημένο κόστος ναυτιλίας και ασφάλισης, καθώς και νέα αβεβαιότητα για τις κεντρικές τράπεζες.