Ποιοι κλάδοι βρίσκονται στην ουρά για Συλλογικές Συμβάσεις

Σύνοψη

Την επανεκκίνηση των συλλογικών διαπραγματεύσεων και την αύξηση των μισθών αναδεικνύει το κυβερνητικό επιτελείο ως ένα από τα σημαντικότερα όπλα για την αντιμετώπιση της ακρίβειας, τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου των εργαζομένων και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής.

Η Εθνική Κοινωνική Συμφωνία που επιτεύχθηκε τον περασμένο Νοέμβριο μεταξύ κυβέρνησης και κοινωνικών εταίρων αποτελεί το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της νέας προσέγγισης, η οποία στηρίζεται στον κοινωνικό διάλογο και όχι σε μονομερείς νομοθετικές παρεμβάσεις. Ήδη, μετά τη θεσμοθέτηση της Κοινωνικής Συμφωνίας, υπεγράφησαν πολύ σημαντικές νέες συλλογικές συμβάσεις που ήταν κολλημένες για χρόνια και οι οποίες οδήγησαν σε αυξήσεις μισθών σε πάνω από 400.000 εργαζόμενους.

Το αμέσως επόμενο διάστημα, αναμένονται, σύμφωνα με πληροφορίες, σημαντικές εξελίξεις σε κλάδους όπως τα Μηχανήματα Έργου, το Μέταλλο και οι Τράπεζες. Μάλιστα, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΓΣΕΕ Γιάννη Παναγόπουλο, μέχρι τον Οκτώβριο, θα επιχειρηθεί από τη Συνομοσπονδία αλλά και τους εργοδοτικούς φορείς, η υπογραφή συμβάσεων και στο λιανικό εμπόριο, στην καθαριότητα και στις εταιρείες ασφάλειας.

Ποια είναι η εικόνα

Την προηγούμενη εβδομάδα, η κα Κεραμέως παρουσίασε στις Βρυξέλλες, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, την Κοινωνική Συμφωνία ως ευρωπαϊκό πρότυπο κοινωνικού διαλόγου που στόχο έχει να αυξήσει την κάλυψη των εργαζομένων από συλλογικές συμβάσεις.

Πρόκειται για έναν τομέα στον οποίο η Ελλάδα βρισκόταν για χρόνια στις τελευταίες θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με το ποσοστό κάλυψης να κινείται πέριξ του 20%, πολύ χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Η ανάγκη αλλαγής αυτής της εικόνας έγινε ακόμη πιο επιτακτική μετά την υιοθέτηση της ευρωπαϊκής οδηγίας για τους επαρκείς κατώτατους μισθούς, η οποία συνδέει άμεσα την προστασία των εργαζομένων με την ενίσχυση των συλλογικών διαπραγματεύσεων.

Μέσα σε λίγες εβδομάδες, υπογράφηκαν νέες κλαδικές συμβάσεις στην εστίαση, στα αρτοποιεία και στη βιομηχανία ζαχαρωδών προϊόντων, ενώ πριν από λίγες ημέρες «έκλεισε» και η σύμβαση των τεχνολόγων τροφίμων, που δεν είχαν σύμβαση για 15 ολόκληρα χρόνια.

Καθυστερήσεις

Ωστόσο, η δυναμική που καταγράφηκε τους πρώτους μήνες δεν είχε συνέχεια με τον ίδιο ρυθμό. Μετά το αρχικό κύμα συμφωνιών, οι διαπραγματεύσεις σε πολλούς μεγάλους κλάδους επιβραδύνθηκαν και αρκετές συμβάσεις που θεωρούνταν ώριμες για υπογραφή μετατέθηκαν για το φθινόπωρο.

Το λιανικό εμπόριο, η φύλαξη, η καθαριότητα, οι υπηρεσίες ασφαλείας και οι ψηφιακές πλατφόρμες συγκαταλέγονται μεταξύ των κλάδων όπου οι συζητήσεις συνεχίζονται χωρίς ακόμη να έχουν καταλήξει σε τελική συμφωνία. Βασικό εμπόδιο παραμένει το οικονομικό περιβάλλον.

Ο επίμονος πληθωρισμός ενισχύει τις διεκδικήσεις των εργαζομένων για μεγαλύτερες αυξήσεις, καθώς οι απώλειες στην αγοραστική δύναμη των τελευταίων ετών εξακολουθούν να επηρεάζουν σημαντικό μέρος των νοικοκυριών. Από την άλλη πλευρά, οι εργοδοτικές οργανώσεις υποστηρίζουν ότι οι επιχειρήσεις βρίσκονται αντιμέτωπες με αυξημένο ενεργειακό κόστος, υψηλότερες λειτουργικές δαπάνες και περιορισμένα περιθώρια απορρόφησης πρόσθετων μισθολογικών βαρών.

Έτσι, το ύψος των αυξήσεων, η διάρκεια των συμβάσεων και η διατήρηση ή επέκταση επιδομάτων αποτελούν τα βασικά σημεία τριβής στις διαπραγματεύσεις. Είναι δε χαρακτηριστικό ότι ακόμη και συμβάσεις που ισχύουν, όπως αυτή στον τουριστικό κλάδο, σύμφωνα με τις καταγγελίες των εργαζομένων, δεν εφαρμόζονται από το σύνολο των εργοδοτών. 

Παράλληλα, πρόσθετες καθυστερήσεις προκαλεί η συζήτηση γύρω από τα Συνδικαλιστικά Μητρώα (μητρώα καταγραφής συνδικαλιστικών οργανώσεων). Βέβαια, ο νόμος Κεραμέως περιλαμβάνει σημαντικές βελτιώσεις, όμως εξακολουθούν να υπάρχουν κάποιες μικρότερες αντιδράσεις, με την αβεβαιότητα να λειτουργεί ανασταλτικά για ορισμένες οργανώσεις, οι οποίες εμφανίζονται επιφυλακτικές ως προς την πλήρη ενεργοποίηση των διαδικασιών που απαιτούνται για την επέκταση των κλαδικών συμβάσεων.

Διαπραγματεύσεις

Σύμφωνα με τον κ. Παναγόπουλο, η σύμβαση στον κλάδο Μηχανημάτων Έργου, στον οποίο απασχολούνται χιλιάδες εργαζόμενοι, βρίσκεται στον Οργανισμό Μεσολάβησης και Διαιτησίας (ΟΜΕΔ), όμως η διαδικασία ενδεικτικής μεσολάβησης θεωρείται χρονοβόρα. Επιχειρείται σε συνεννόηση της ΓΣΕΕ με τον ΣΕΒ, οι εμπλεκόμενοι φορείς να επανέλθουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και εφόσον υπάρξει συμφωνία (αν και στα μισθολογικά υπάρχει σημαντική απόσταση μεταξύ εργαζομένων και εργοδοτών), να συνυπογραφεί η σύμβαση και να έχει καθολική ισχύ.

Στον κλάδο του Μετάλλου, υπάρχουν δύο συμβάσεις, μία που υπογράφει η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εργαζομένων Μετάλλου (ΠΟΕΜ) με τον ΣΕΒ και μια δεύτερη που υπογράφει με τη ΓΣΒΕΕ. Στόχος είναι να υπογραφεί μία, για όλους, μεταξύ της ΠΟΕΜ, με τη συμμετοχή της ΓΣΕΕ, του ΣΕΒ και της ΓΣΒΕΕ, η οποία μάλιστα θα μπορεί να εφαρμοστεί στο σύνολο των εργοδοτών (μικρών και μεγάλων).

Εξελίξεις αναμένονται και στον κλάδο των τραπεζών, με την ΟΤΟΕ να καλείται να εγγραφεί στο Μητρώο Εργαζομένων προκειμένου η τριετής σύμβαση που ήδη ισχύει για τους εργαζόμενους στις συστημικές τράπεζες, να επεκταθεί και στις υπόλοιπες.

Αλλά και μέχρι το τέλος Οκτωβρίου, εκτιμάται ότι θα υπάρξουν εξελίξεις στη διαδικασία υπογραφής σύμβασης στο λιανικό εμπόριο. Η προσπάθεια υπογραφής μέσω της Ομοσπονδίας Ιδιωτικών Υπαλλήλων εκτιμάται από τη ΓΣΕΕ πως δεν μπορεί να συνεχιστεί.

Απαιτείται, σύμφωνα με τον κ. Παναγόπουλο, η δημιουργία μιας νέας Ομοσπονδίας, που θα αφορά αμιγώς το λιανικό εμπόριο, ώστε στη συνέχεια να επιδιωχθεί διαπραγμάτευση με τους εργοδοτικούς φορείς.

Προβλήματα υπάρχουν και στον κλάδο της καθαριότητας, καθώς εκτός από τον ιδιωτικό τομέα, υπάρχουν και οι εργαζόμενοι στην καθαριότητα των σχολείων, ενώ, τέλος, όσον αφορά τους εργαζόμενους στις εταιρείες ιδιωτικής ασφάλειας και φύλαξης, η λύση περνά μέσα από τη δημιουργία Εργοδοτικής Οργάνωσης, κατά κύριο λόγο από τις 5 μεγαλύτερες εταιρείες του κλάδου.

Watch Now