Εντείνεται η προσπάθεια του ΕΦΚΑ να ανακόψει τα συνεχώς αυξανόμενα χρέη, τα οποία στο τέλος Ιουνίου εκτιμήθηκαν από το Κέντρο Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ) σε 52,42 δισ. ευρώ.
Πρόκειται για νέο αρνητικό ρεκόρ, που επιβεβαιώνει ότι η ανοδική πορεία των ασφαλιστικών οφειλών όχι μόνο δεν ανακόπτεται, αλλά αποκτά μόνιμα χαρακτηριστικά. Σε αυτό το δυσοίωνο σκηνικό, υπουργείο Εργασίας, ΕΦΚΑ και ΚΕΑΟ επιχειρούν αφενός να περιορίσουν τους μεγαλοοφειλέτες, να εκκαθαρίσουν το μητρώο οφειλετών και κυρίως, να ανακόψουν την δημιουργία νέων.
Αναλυτικά, οι οφειλές που έχουν μεταφερθεί στο Κέντρο Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ) ανήλθαν στα 52,42 δισ. ευρώ, καταγράφοντας αύξηση 639,1 εκατ. ευρώ μέσα σε μόλις ένα τρίμηνο και 2,13 δισ. ευρώ σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025.
Η εξέλιξη αυτή διατηρεί το χρέος σε τροχιά ρεκόρ και αποτυπώνει τη δυσκολία αντιστροφής μιας τάσης που έχει πλέον βάθος ετών. Αξίζει να σημειωθεί, ότι από τα 35,35 δισ. ευρώ του 2019, οι οφειλές έχουν αυξηθεί κατά 17,07 δισ. ευρώ, ενώ η ετήσια μεταβολή παραμένει θετική σε κάθε έτος της τελευταίας περιόδου, με το 2025 να καταγράφει αύξηση 1,65 δισ. ευρώ, την υψηλότερη σε δωδεκάμηνη βάση.
Κρίσιμο στοιχείο της νέας έκθεσης του ΚΕΑΟ είναι ότι η αύξηση του υπολοίπου δεν προέρχεται αποκλειστικά από πρόσθετα τέλη και προσαυξήσεις παλαιών οφειλών αλλά και νέες εντάξεις χρεών. Συγκεκριμένα, από τα 639,1 εκατ. ευρώ που προστέθηκαν στο β΄ τρίμηνο, τα 401,7 εκατ. ευρώ, ποσοστό 62,84%, αφορούν πρόσθετα τέλη, ενώ τα νέα χρέη ανήλθαν στα 237,4 εκατ. ευρώ. Από το συνολικό υπόλοιπο των 52,42 δισ. ευρώ, τα 30,3 δισ. ευρώ αποτελούν κύρια οφειλή και τα 22,11 δισ. ευρώ πρόσθετες επιβαρύνσεις.
Υπό αυτά τα δεδομένα, η επιχειρησιακή στόχευση του υπουργείου Εργασίας και του ΕΦΚΑ μετατοπίζεται όλο και περισσότερο από την απλή καταγραφή του χρέους στη διαχείριση, την κατηγοριοποίηση και την εισπραξιμότητά του.
Κομβικό έργο είναι η ένταξη του ΚΕΑΟ στο νέο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα του ΕΦΚΑ. Η μετάπτωση αναμένεται να επιταχύνει την ανταλλαγή δεδομένων, να αυτοματοποιήσει διαδικασίες και να βελτιώσει την επιχειρησιακή εικόνα του Κέντρου, από τον εντοπισμό των οφειλών και τις πληρωμές έως την έκδοση ασφαλιστικής ενημερότητας και την ενεργοποίηση αναγκαστικών μέτρων.
Το δεύτερο σκέλος της παρέμβασης αφορά το «ξεκαθάρισμα» του αποθέματος. Από τα 52,42 δισ. ευρώ, ποσό 10,82 δισ. ευρώ έχει χαρακτηριστεί ως οφειλή πολύ χαμηλής εισπραξιμότητας. Στην κατηγορία περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, χρέη πτωχευμένων ή υπό εκκαθάριση εργοδοτών, παλαιές οφειλές, εργοδότες που δεν υπέβαλαν ποτέ ΑΠΔ και δεν κατέβαλαν ποτέ ποσά στο ΚΕΑΟ, καθώς και οφειλές ασφαλισμένων που έχουν αποβιώσει.
Η εκκαθάριση του μητρώου αποτελεί κρίσιμη προϋπόθεση για να διαχωριστεί το ονομαστικό από το πραγματικά διαχειρίσιμο και εισπράξιμο χρέος.
Στο μέτωπο των μικροοφειλετών, τα στοιχεία επιβεβαιώνουν ότι η «βάση» της πυραμίδας είναι ιδιαίτερα διευρυμένη. Οι οφειλέτες με χρέη έως 15.000 ευρώ ανέρχονται σε 1.476.505, αντιστοιχώντας στο 69,73% του συνόλου, ενώ το χρέος τους διαμορφώνεται στα 5,21 δισ. ευρώ.
Εάν προστεθεί η κατηγορία των 15.001 έως 30.000 ευρώ, τότε 1.788.473 οφειλέτες, ή 84,47% του συνόλου, έχουν χρέη έως 30.000 ευρώ. Η κατηγορία αυτή αποτελεί το βασικό πεδίο για ενημέρωση, ενεργοποίηση και ένταξη σε ρυθμίσεις, με αιχμή την ρύθμιση των έως 72 δόσεων, που τρέχει έως το τέλος του έτους, ώστε μικρές οφειλές να μην εξελίσσονται σε μεγαλύτερες απαιτήσεις μέσω πρόσθετων τελών.
Η εικόνα αντιστρέφεται πλήρως στην κορυφή της πυραμίδας. Μόλις 3.029 οφειλέτες με χρέη άνω του 1 εκατ. ευρώ συγκεντρώνουν 12,93 δισ. ευρώ, δηλαδή 24,68% του συνολικού χρέους.
Η συγκέντρωση αυτή καθιστά τη διαχείριση των μεγάλων οφειλών κομβικό παράγοντα για την αύξηση της εισπραξιμότητας και εξηγεί την ενίσχυση των ελεγκτικών και εισπρακτικών μηχανισμών απέναντι στους μεγαλοοφειλέτες.
Η επιχειρησιακή πίεση έχει ήδη αυξηθεί. Στο β΄ τρίμηνο το ΚΕΑΟ απέστειλε 81.269 ατομικές ειδοποιήσεις, μέσω των οποίων οι οφειλέτες καλούνται να εξοφλήσουν ή να ρυθμίσουν το χρέος τους εντός 20 ημερών, πριν ενεργοποιηθούν διαδικασίες αναγκαστικής είσπραξης.
Την ίδια περίοδο οι εισπράξεις ανήλθαν σε 450,34 εκατ. ευρώ, ενώ στο α΄ εξάμηνο έφτασαν τα 842,43 εκατ. ευρώ.