Σήμα κινδύνου για τα περιθώρια αντοχής της ελληνικής βιομηχανίας πλαστικών εκπέμπει ο κλάδος, ζητώντας παρεμβάσεις σε τρία βασικά μέτωπα προκειμένου να διατηρήσει την παραγωγική του βάση και να συνεχίσει να επενδύει.
Ειδικότερα, οι βασικές προϋποθέσεις που θέτει ο Σύνδεσμος Βιομηχανιών Πλαστικών Ελλάδος, είναι σταθερό και προβλέψιμο επιχειρηματικό πλαίσιο, ανταγωνιστικό ενεργειακό κόστος και ισότιμοι όροι ανταγωνισμού απέναντι στα εισαγόμενα προϊόντα.
Το αίτημα διατυπώνεται έπειτα από μια μακρά περίοδο διαδοχικών ανατροπών, καθώς την πανδημία ακολούθησαν η ενεργειακή κρίση, οι δυσλειτουργίες στις διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες, οι έντονες πληθωριστικές πιέσεις και οι νέες γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή.
Παράλληλα, η μεταβλητότητα στις τιμές της ενέργειας και των πρώτων υλών δυσκολεύει τον προγραμματισμό της παραγωγής, μειώνει την ορατότητα των επιχειρήσεων και αυξάνει το ρίσκο των νέων επενδυτικών αποφάσεων.
Η προσαρμογή δεν μπορεί να είναι μόνιμη στρατηγική
Ο πρόεδρος του ΣΒΠΕ, Παναγιώτης Γεροντόπουλος, επισήμανε σε πρόσφατη τοποθέτησή του ότι οι ελληνικές επιχειρήσεις έχουν καταφέρει να λειτουργούν σε συνθήκες συνεχών μεταβολών, διατηρώντας την παραγωγή, τις εξαγωγές και την τροφοδοσία κρίσιμων κλάδων της οικονομίας.
Ταυτόχρονα, όμως, υπογράμμισε ότι αυτή η δυνατότητα δεν είναι ανεξάντλητη και ότι η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής μεταποίησης δεν μπορεί να στηρίζεται αποκλειστικά στη διαρκή προσαρμογή των επιχειρήσεων σε κάθε νέα κρίση.
Όπως σημείωσε, απαιτείται ένα σταθερό επιχειρηματικό περιβάλλον, ουσιαστικές παρεμβάσεις για τη μείωση του ενεργειακού κόστους και έμπρακτη στήριξη των επιχειρήσεων μεταποίησης και ανακύκλωσης, ώστε ο κλάδος να συνεχίσει να επενδύει, να καινοτομεί και να παραμένει ανταγωνιστικός.
Το πρώτο αίτημα αφορά, επομένως, τη διαμόρφωση ενός σταθερού και προβλέψιμου πλαισίου λειτουργίας. Η προβλεψιμότητα θεωρείται κρίσιμη για επενδύσεις με πολυετή ορίζοντα, όπως η ανανέωση μηχανολογικού εξοπλισμού, η δημιουργία νέων γραμμών παραγωγής και η προσαρμογή των μονάδων στις αυξανόμενες απαιτήσεις για τη χρήση ανακυκλωμένων υλικών.
Το βάρος του ενεργειακού κόστους
Το δεύτερο αίτημα συνδέεται με τη μείωση του ενεργειακού κόστους, με τον ΣΒΠΕ να δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στο κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς τόσο η παραγωγή όσο και η ανακύκλωση πλαστικών αποτελούν ενεργοβόρες δραστηριότητες.
Ο Σύνδεσμος ζητά τη συμπερίληψη των επιχειρήσεων των ΚΑΔ 22 και 38 στα μέτρα στήριξης για το υψηλό ενεργειακό κόστος. Πρόκειται αντίστοιχα για δραστηριότητες παραγωγής προϊόντων από πλαστικό και διαχείρισης ή ανάκτησης αποβλήτων.
Σύμφωνα με τις θέσεις που έχει παρουσιάσει ο ΣΒΠΕ, ο αποκλεισμός των συγκεκριμένων δραστηριοτήτων από την αντιστάθμιση του κόστους έμμεσων εκπομπών αυξάνει τις λειτουργικές επιβαρύνσεις και αποδυναμώνει την ανταγωνιστικότητα του κλάδου.
Για τον ΣΒΠΕ, η στήριξη των συγκεκριμένων δραστηριοτήτων αποτελεί προϋπόθεση και για την επίτευξη των στόχων της κυκλικής οικονομίας. Καθώς η παραγωγή ανακυκλωμένων υλικών είναι ενεργοβόρα, το υψηλό κόστος ηλεκτρικής ενέργειας αποδυναμώνει την ανταγωνιστικότητα των μονάδων και δυσχεραίνει την πραγματοποίηση νέων επενδύσεων.
Οι εισαγωγές και οι διαφορετικοί κανόνες
Το τρίτο αίτημα αφορά τη διασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού. Οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις καλούνται να ανταποκριθούν σε αυστηρότερες περιβαλλοντικές και κανονιστικές απαιτήσεις, επενδύοντας σε νέες τεχνολογίες, ιχνηλασιμότητα και διαδικασίες συμμόρφωσης.
Την ίδια στιγμή, ανταγωνίζονται εισαγόμενα προϊόντα από τρίτες χώρες, χωρίς να είναι πάντοτε βέβαιο ότι αυτά έχουν παραχθεί με αντίστοιχες προδιαγραφές ή έχουν υποβληθεί στους ίδιους ελέγχους.
Ο ΣΒΠΕ ζητά ενίσχυση της επιτήρησης της αγοράς και αξιόπιστη επαλήθευση των περιβαλλοντικών ισχυρισμών, ιδιαίτερα όσων αφορούν το ανακυκλωμένο περιεχόμενο των προϊόντων. Κατά τον κλάδο, η συνεπής εφαρμογή των υφιστάμενων κανόνων είναι απαραίτητη, ώστε οι επιχειρήσεις που επενδύουν για να συμμορφωθούν με το ευρωπαϊκό πλαίσιο να μην βρίσκονται σε μειονεκτική θέση έναντι φθηνότερων εισαγωγών.
Στις θεσμικές παρεμβάσεις του Συνδέσμου περιλαμβάνονται ακόμη ο εκσυγχρονισμός του πλαισίου λειτουργίας των μονάδων πλαστικών και ανακύκλωσης, η αποφυγή πρόσθετων δασμών στις πρώτες ύλες προέλευσης ΗΠΑ και η επίλυση ζητημάτων που συνδέονται με τα δύο καθεστώτα ΦΠΑ στα αγροτικά πλαστικά προϊόντα.