Η Βοσνία - Ερζεγοβίνη θα λάβει όλα τα μέτρα για να εμποδίσει την Κροατία να δημιουργήσει χώρο απόθεσης ραδιενεργών αποβλήτων στην περιοχή Τργκόβσκα Γκόρα, στο δήμο Ντβορ, στα σύνορα των δύο χωρών και επιθυμεί να επιλύσει το πρόβλημα σε πνεύμα συνεργασίας και καλής γειτονίας, αλλά είναι έτοιμη να προσφύγει και στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης (ICJ), αν υπάρξει ανάγκη, τόνισαν ο υπουργός Εξωτερικού Εμπορίου και Οικονομικών Σχέσεων της Βοσνίας - Ερζεγοβίνης, Μίρκο Σάροβιτς και η υπουργός Χωροταξίας και Περιβάλλοντος της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας, Σρέμπρενκα Γκόλιτς.

Σε σύσκεψη που συγκάλεσε ο κ. Σάροβιτς, με τους υπουργούς Περιβάλλοντος των δύο οντοτήτων της Βοσνίας - Ερζεγοβίνης, επισημάνθηκε ότι από τη σκοπιά της προστασίας των συμφερόντων της χώρας είναι απαράδεκτες οι αναγγελίες για τη δημιουργία χώρου απόθεσης ραδιενεργών αποβλήτων στην περιοχή Τργκόβσκα Γκόρα, πολύ κοντά στα διακρατικά σύνορα.

Στη Βοσνία - Ερζεγοβίνη, το ζήτημα έγινε γνωστό από τα ΜΜΕ και η βοσνιακή κυβέρνηση αναμένει ακόμη λεπτομερή πληροφόρηση από τις κροατικές αρχές, αλλά έχει λάβει πολλές καταγγελίες από δήμους, κατά μήκος του ποταμού Ούνα και από οργανώσεις και κατοίκους της συγκεκριμένης περιοχής, είπε ο κ. Σάροβιτς, όπως μετέδωσε το Αθηναϊκό Πρακτορείο.

"Εκείνο που γνωρίζουμε είναι ότι για την απόθεση των αποβλήτων από το εργοστάσιο πυρηνικής ενέργειας Κρσκο υπάρχει περιθώριο έξι μηνών και ξέρουμε ότι με απόφαση της Κροατικής Βουλής του 2007, η περιοχή Τργκόβσκα Γκόρα ορίζεται ως περιοχή, στην οποία ραδιενεργά απόβλητα θα μπορούσαν να απορριφθούν στο μέλλον" τόνισε ο υπουργός Εξωτερικού Εμπορίου και Οικονομικών Σχέσεων της Βοσνίας.

Η υπουργός Περιβάλλοντος της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας, Σρέμπρενκα Γκόλιτς δήλωσε, μετά τη χθεσινή σύσκεψη, ότι έξι δήμοι από τις δύο οντότητες ήδη ζήτησαν παρέμβαση των κρατικών θεσμών εξουσίας της Βοσνίας για να εμποδιστούν τα σχέδια της Κροατίας.

Τόνισε ότι η Κροατία δεν ενημέρωσε κανέναν επίσημα στη Βοσνία - Ερζεγοβίνη για τα σχέδιά της και πρόσθεσε ότι οι ειδικοί που έχει προσλάβει η βοσνιακή πλευρά επιβεβαιώνουν ότι πρόκειται για εντελώς ακατάλληλη τοποθεσία.

Η κ. Γκόλιτς είπε ότι είναι γνωστό πως σχεδιάστηκε σε περιοχή εγκαταλελειμμένης στρατιωτικής αποθήκης στην Τργκόβσκα Γκόρα να απορριφθούν περίπου 5.000 τόνοι ραδιενεργών αποβλήτων και 700 τόνοι αναλωμένων πυρηνικών καυσίμων από τον πυρηνικό εργοστάσιο Κρσκο.

"Πώς στην Κροατία κατέληξαν στην περιοχή αυτή είναι άγνωστο σε μας, αλλά γνωρίζουμε ότι είχαν εξεταστεί άλλες έξι με επτά θέσεις" είπε η κ. Γκόλιτς.

Σύμφωνα με τις αναλύσεις των εμπειρογνωμόνων που έχουν υποβληθεί στις αρμόδιες αρχές στη Βοσνία - Ερζεγοβίνη, η συγκεκριμένη περιοχή είναι προβληματική, διότι το έδαφος αποτελείται από υδροδιαπερατό ασβεστόλιθο-δολομίτη με απότομη κλίση και υπάρχει πραγματική πιθανότητα ρύπανσης των πλωτών οδών του Ούνα και του Κοράνα. Επιπλέον είναι μια ζώνη εξαιρετικά επιρρεπής σε σεισμούς.

"Είναι χώρος, στον οποίο δεν θα έπρεπε να επιτραπεί αποθήκευση ραδιενεργών αποβλήτων και κυρίως όχι στις προβλεπόμενες ποσότητες" υπογράμμισε η υπουργός Περιβάλλοντος της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας.

Οι κ.κ. Σάροβιτς και Γκόλιτς τόνισαν ότι είναι προς το συμφέρον των δύο χωρών να καταλήξουν σε αμοιβαία αποδεκτή λύση για την απόθεση ραδιενεργών αποβλήτων και ότι η προστασία της υγείας των κατοίκων και του περιβάλλοντος έχουν μεγαλύτερη σημασία.

"Το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης είναι το τελευταίο μέσο, αν με την Κροατία δεν βρούμε κοινή γλώσσα" υπογράμμισε η κ. Γκόλιτς, ενώ ο κ. Σάροβιτς δήλωσε ότι η Βοσνία έχει επιδείξει καλή θέληση για την επίλυση παρόμοιων προβλημάτων, όταν η Κροατία ζήτησε μέτρα για να περιοριστεί η περιβαλλοντική ρύπανση που προκάλεσε το διυλιστήριο πετρελαίου στο Μπόσανσκι Μπροντ.

Σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας "Νεζάβισνε Νόβινε" της Μπάνια Λούκα, περίπου 100.000 κάτοικοι έξι δήμων της Βοσνίας, Νόβι Γκράντ, Κοστάινιτσα, Μπόσανσκα Κρούπα, Γκάζιν, Μπούζιμ και Βέλικα Κλάντουσα φοβούνται για τη ζωή και την υγεία, καθώς η αμφιλεγόμενη περιοχή είναι σε απόσταση μόλις τριών χιλιομέτρων από τα σύνορα.

Κατά τη διάρκεια επίσκεψης στον δήμο Κρούπα, στον ποταμό Ούνα, ο προεδρεύων της τριμερούς προεδρίας της Βοσνίας, Μλάντεν Ίβανιτς ανέφερε ότι μόλις έλαβε την πληροφόρηση, έθεσε το θέμα στην υπουργό Εξωτερικών της Κροατίας, Βέσνα Πούσιτς, τονίζοντας ότι είναι εντελώς απαράδεκτο και ότι έλαβε την απάντηση πως δεν έχει υιοθετηθεί καμία απόφαση και ότι θα ληφθούν σοβαρά υπόψη οι ενστάσεις της Βοσνίας.

Η υπουργός Περιβάλλοντος της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας, σημείωσε ότι από πληροφορίες από τους δήμους κοντά σύνορα προκύπτει ότι παρατηρείται δραστηριότητα στην τοποθεσία Τργκόβσκα Γκόρα.

Η κ. Γκόλιτς ανέφερε ότι από την Κρατική Ρυθμιστική Αρχή για τη Ραδιενέργεια και την Πυρηνική Ασφάλεια ζήτησε να επιθεωρήσει την περιοχή για να διαπιστωθεί, αν μέχρι τώρα έχει γίνει αυθαίρετη απόθεση ραδιενεργών αποβλήτων.

Το θέμα θα τεθεί στη συνάντηση της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας (IAEA) που θα διεξαχθεί στη Βιέννη από 9 έως 22 Μαΐου.

Στη συνάντηση θα λάβουν μέρος όλες οι χώρες που έχουν υπογράψει τη Σύμβαση για τη Διαχείριση Αναλωμένων Πυρηνικών Καυσίμων και η Βοσνία - Ερζεγοβίνη θα ζητήσει εξηγήσεις και από τη Σλοβενία για την υποχρέωση της Κροατίας να αναλάβει το 50% των αποβλήτων του πυρηνικού σταθμού Κρσκο έως τον παροπλισμό του, που σχεδιάζεται το 2043.

Η Κροατία έχει προθεσμία έως τις 15 Αυγούστου να ενημερώσει τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας για την περιοχή, στην οποία θα δημιουργηθεί χώρος απόθεσης πυρηνικών και ραδιενεργών αποβλήτων.