Μετά την κατάρριψη του ρωσικού αεροσκάφους στη συριακή μεθόριο, που είχε ως αποτέλεσμα να φτάσουν στα άκρα οι σχέσεις της με την Μόσχα, η Άγκυρα ανοίγει νέο μέτωπο με την Βαγδάτη.
Το βράδυ της Παρασκευής, περισσότεροι από 130 Τούρκοι στρατιώτες αναπτύχθηκαν στην περιοχή της Μοσούλης και συγκεκριμένα στην περιοχή Μπασικά, στο βόρειο Ιράκ, προκειμένου να εκπαιδεύσουν μονάδες Πεσμεργκά, Ιρακινών Κούρδων μαχητών.
Σύμφωνα με τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης, η Άγκυρα φτιάχνει στην περιοχή μία μόνιμη στρατιωτική βάση, μετά από συμφωνία που επετεύχθη με τις αρχές της Αυτόνομης Κουρδικής Περιοχής του Ιράκ. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι στο βόρειο Ιράκ έχουν φτάσει 20 με 25 τανκς.
Οι αρχές του Ιράκ εξέδωσαν ανακοίνωση στην οποία τονίζουν: «Έχουμε την επιβεβαίωση ότι η Τουρκία έστειλε στο ιρακινό έδαφος στρατεύματα που εκτιμώνται σχεδόν σε ένα τεθωρακισμένο σύνταγμα, που συνοδεύεται από άρματα μάχης και πυροβολικό δήθεν για να εκπαιδεύσουν ένοπλες ομάδες, και αυτό χωρίς το αίτημα ή την έγκριση των ομοσπονδιακών ιρακινών αρχών».
Η αντίδραση του προέδρου του Ιράκ ήταν άμεση. Ο Φουάντ Μασούμ χαρακτήρισε την κίνηση της Τουρκίας «παραβίαση των διεθνών κανόνων και του διεθνούς δικαίου» και υπογράμμισε ότι θα αυξήσει τις περιφερειακές εντάσεις.
Σε δήλωσή του ο Μασούμ κάλεσε την Τουρκία να αποσύρει τις δυνάμεις της και ζήτησε από το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράκ να λάβει τα απαραίτητα μέτρα για να διαφυλάξει την κυριαρχία και την ανεξαρτησία της χώρας.
Από την πλευρά της, η κυβέρνηση του Ιράκ απαίτησε την άμεση απόσυρση των τουρκικών δυνάμεων από την Μοσούλη. Το υπουργείο Εξωτερικών με ανακοίνωση του, που μεταδόθηκε από την κρατική τηλεόραση, χαρακτήρισε την τουρκική δραστηριότητα «μια εισβολή» και απέρριψε κάθε στρατιωτική επιχείρηση που δεν γίνεται κατόπιν συντονισμού με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση της Βαγδάτης.
Σύμφωνα με δύο αμερικανούς αξιωματούχους, οι Ηνωμένες Πολιτείες ήταν ενήμερες για την ανάπτυξη των τουρκικών δυνάμεων στο βόρειο Ιράκ, ωστόσο αυτή η κίνηση δεν αποτελεί μέρος κάποιου σχεδιασμού της συμμαχίας κατά των φανατικών ισλαμιστών του Ισλαμικού Κράτους. Πάντως, τουρκική στρατιωτική πηγή δήλωσε στο πρακτορείο Reuters ότι η εκπαίδευση των ανταρτών Πεσμεργκά έχει άμεση σχέση με την καταπολέμηση των τζιχαντιστών.
Νταβούτογλου: Εκπαιδευτική αποστολή ρουτίνας στο Ιράκ
Ωστόσο, από την πλευρά της Άγκυρας, ο πρωθυπουργός Αχμέτ Νταβούτογλου υποστήριξε ότι πρόκειται για εκπαιδευτική αποστολή ρουτίνας, εξηγώντας πως το στρατόπεδο όπου στεγάζονται οι τούρκοι στρατιώτες ιδρύθηκε πριν από σχεδόν ένα χρόνο σε συνεργασία με τις ιρακινές Αρχές.
«Αυτό το στρατόπεδο δημιουργήθηκε ως χώρος εκπαίδευσης για δύναμη ντόπιων εθελοντών που πολεμούν την τρομοκρατία», δήλωσε το Σάββατο ο κ. Νταβούτογλου, σύμφωνα με το ΣΚΑΙ. Υπενθυμίζεται πως η Μοσούλη, δεύτερη μεγαλύτερη πόλη του Ιράκ, βρίσκεται στα χέρια του Ισλαμικού Κράτους από τον Ιούνιο του 2014.
Ο τούρκος πρωθυπουργός υποστήριξε ότι στο εν λόγω στρατόπεδο έχουν εκπαιδευτεί «περισσότεροι από 2.000 αδελφοί μας από τη Μοσούλη, συνεισφέροντας στην απελευθέρωση της Μοσούλης».
Στο πάγο οι πτήσεις τουρκικών αεροσκαφών
Εν τω μεταξύ, σύμφωνα με το Reuters, από την κατάρριψη του ρωσικού αεροσκάφους και μετά οι ΗΠΑ έχουν παγώσει το αίτημα το αίτημα για μεγαλύτερη συμμετοχή της Τουρκίας στις αεροπορικές επιθέσεις κατά του ISIS.
Η κίνηση εντάσσεται σε μια προσπάθεια να υπάρξει επαρκής χρόνος ώστε να πέσουν οι τόνοι μεταξύ Ρωσίας – Τουρκίας. Από τις 24 Νοεμβρίου και μετά δεν έγινε καμία πτήση τουρκικού αεροσκάφους, δήλωσαν δυο αμερικανοί αξιωματούχοι.
Η πρώτη προτεραιότητα των ΗΠΑ είναι να εξασφαλίσει η Τουρκία τα νότια σύνορά της με την Συρία. Ειδικά μια ζώνη 98 χιλιομέτρων που χρησιμοποιεί το ISIS για να περνά ξένους μαχητές και πολεμικό υλικό.
Τουρκικές πηγές αρνήθηκαν να σχολιάσουν τις πληροφορίες αρκούμενοι να υποστηρίξουν ότι η Τουρκία παραμένει μέλος της αεροπορικής συμμαχίας κατά του ISIS.
ΗΠΑ: Μικρές ποσότητες πετρελαίου μεταφέρονται στην Τουρκία
Η ποσότητα πετρελαίου που μεταφέρεται παράνομα στην Τουρκία από την Συρία δεν είναι αρκετή ώστε να αποφέρει αξιόλογο κέρδος σε κανέναν, εκτίμησε χθες ένας ανώτερος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, απορρίπτοντας τους ισχυρισμούς της Ρωσίας ότι ανώτεροι Τούρκοι αξιωματούχοι επωφελούνται από την παράνομη διακίνηση πετρελαίου από περιοχές της Συρίας που ελέγχονται από το Ισλαμικό Κράτος (ΙΚ).
Ο αξιωματούχος, που θέλησε να διατηρήσει την ανωνυμία του, ανέφερε πως οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής εκτιμούν πως ο μεγαλύτερος όγκος του πετρελαίου που διακινείται παράνομα από περιοχές ελέγχου του ΙΚ, μεταφέρεται σε περιοχές που ελέγχονται από τη συριακή κυβέρνηση, ενώ κάποιες ποσότητες πετρελαίου μεταφέρονται στο Ιράκ.
Μέσα στην εβδομάδα, το ρωσικό υπουργείο Άμυνας υποστήριξε πως έχει αποδείξεις πως ο Τούρκος πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν και μέλη της οικογένειας του επωφελούνται από την παράνομη διακίνηση πετρελαίου από περιοχές ελέγχου του ΙΚ. Ο Ερντογάν διέψευσε τις κατηγορίες, διαμηνύοντας πως θα παραιτηθεί από το προεδρικό του αξίωμα, αν βρεθούν αποδείξεις για τέτοιες αγοραπωλησίες.
Ο πρόεδρος της Ρωσίας Βλαντιμίρ Πούτιν είχε δηλώσει πως η Ρωσία έχει βάσιμες υποψίες ότι η κατάρριψη του ρωσικού βομβαρδιστικού Su-24 από την τουρκική πολεμική αεροπορία συνέβη για να συνεχίσουν να γίνονται παράνομες παραδόσεις πετρελαίου από τη Συρία στην Τουρκία.
«Η εκτίμηση μας είναι ότι δεν πραγματοποιείται διακίνηση σημαντικών ποσοτήτων πετρελαίου μεταξύ των περιοχών που βρίσκονται στον έλεγχο του ΙΚ και της Τουρκίας», σημείωσε ο αξιωματούχος. «Η ίδια η ποσότητα του πετρελαίου που διακινείται είναι εξαιρετική μικρή και παρουσιάζει σταδιακή πτώση», πρόσθεσε.
Εκτίμησε παράλληλα πως για τη διακίνηση περίπου 20.000 βαρελιών πετρελαίου προς την Τουρκία σε καθημερινή βάση, θα χρειαζόντουσαν περίπου 1.000 φορτηγά, ένας αριθμός που δεν έχει παρατηρηθεί να περνά τα σύνορα.
«Σε οικονομικούς όρους δεν βγάζει νόημα αυτό να συμβαίνει», είπε ο αξιωματούχος. «Τα στοιχεία δεν μας φανερώνουν χιλιάδες φορτηγά να περνούν από αυτή την περιοχή και θα χρειαζόντουσαν να περάσουν από αρκετές διαφορετικές περιοχές ελέγχου και σε κάθε σημείο θα έπρεπε να πληρώσουν προμήθεια», τόνισε.
«Δεν βρίσκω λογική στο επιχείρημα ότι πραγματοποιείται διακίνηση σημαντικής ποσότητας πετρελαίου», υποστήριξε, επισημαίνοντας ότι ενώ παρατηρείται κάποια διακίνηση μεταξύ των γειτονικών χωρών, απέρριψε εντελώς πως αυτή είναι ποσότητα τέτοια ώστε να είναι επικερδής.
«Το πετρέλαιο καταναλώνεται σχεδόν εξολοκλήρου μέσα στις περιοχές ελέγχου της Συρίας και το εμπόριο γίνεται με το καθεστώς» του Σύρου προέδρου Μπασάρ αλ Άσαντ, υπογράμμισε, σύμφωνα με το ΑΠΕ.
Πολεμικά αεροσκάφη των ΗΠΑ, της Γαλλίας και της Βρετανίας έχουν στοχοθετήσει πετρελαιοπηγές σε συριακό έδαφος, ως μέρος της επιχείρησης να πλήξουν το ΙΚ, περικόπτοντας την βασική πηγή εσόδων του.
Οι αμερικανοί αξιωματούχοι ανέφεραν πως οι εικόνες που έδωσαν οι ρωσικές αρχές στην δημοσιότητα που απεικονίζουν πετρελαιοφόρα να περνούν στην Τουρκία από τη Συρία ήταν παλιότερης ημερομηνίας και δεν απεικόνιζαν φορτηγά να περνούν τα σύνορα προς την Τουρκία.