Το ευρωπαϊκό συμβούλιο αποφάσισε κυρώσεις κατά της Τουρκίας, διευρύνοντας τη λίστα κατά των προσώπων και των οντοτήτων που εμπλέκονται σε παράνομες γεωτρήσεις στην Αν. Μεσόγειο, υποστήριξε ο πρωθυπουργός στις δηλώσεις του μετά τη Σύνοδο Κορυφής. Συμπλήρωσε δε ότι η ΕΕ έδωσε εντολή στον Ζ. Μπορέλ να υποβάλει έως τον Μάρτιο γραπτή έκθεση, που θα αφορά όλο το φάσμα των ευρω-τουρκικών σχέσεων (πολιτικές, οικονομικές, εμπορικές-τελωνειακή ένωση) και θα περιλαμβάνει όλα τα εργαλεία και επέκταση του πεδίου των κυρώσεων σε βάρος της Τουρκίας.
Η καταδίκη για τις προκλήσεις της Αγκυρας υπήρξε απολύτως σαφής, δήλωσε, επικαλούμενος το κείμενο συμπερασμάτων που ζητά «συνέπεια και συνέχεια» στην κατεύθυνση της αποκλιμάκωσης, μετά την αποχώρηση του Oruc Reis, προκειμένου να καταστεί εφικτή η επανέναρξη των διερευνητικών επαφών.
«Αν έπρεπε να συνοψίσω σε μια πρόταση ό,τι έγινε σε αυτό το Συμβούλιο, θα σας έλεγα ότι η Ευρώπη έκανε ένα βήμα. Συνήθως κάνει ένα βήμα τη φορά. Εκανε ένα βήμα που αποτελεί την πιο ισχυρή μέχρι σήμερα προειδοποίηση προς την Τουρκία να αλλάξει συμπεριφορά».
«Για την Ελλάδα», συνέχισε, «οι κυρώσεις δεν είναι αυτοσκοπός. Η απειλή των κυρώσεων σε περίπτωση που η Τουρκία συνεχίσει τις προκλήσεις είναι το καλύτερο εργαλείο που έχουμε για να την πείσουμε να αλλάξει συμπεριφορά. Δεν θέλουμε η Τουρκία να είναι ένας προκλητικός γείτονας. Αν επιμένει να συνεχίσει, υπάρχουν πια κυρώσεις. Ηδη αποφασίστηκαν οι πρώτες και στον ορίζοντα προφανώς θα υπάρχει ένα πιο ουσιαστικό πλαίσιο κυρώσεων, με πιο μεγάλο οικονομικό αντίκτυπο».
«Η Τουρκία καλείται να αλλάξει συμπεριφορά. Η Ευρώπη, με τους δικούς της ρυθμούς και με την προσπάθεια που απαιτείται για ομοφωνία, είναι ενωμένη και στηρίζει Ελλάδα και Κύπρο».
Απαντώντας σε ερώτηση, ο πρωθυπουργός είπε ότι στην Ευρώπη απαιτείται ομοφωνία. Πριν από δύο μήνες, δεν ήμασταν έτοιμοι να πάρουμε την απόφαση για τη διεύρυνση της λίστας. Την πήραμε τώρα. Να είστε βέβαιοι ότι τον Μάρτιο θα ληφθούν και άλλες αποφάσεις. «Είναι αυτό που θέλουμε; Προφανώς όχι. Δική μου επιθυμία είναι η κλιμακούμενη πίεση στην Τουρκία να πείσει τη γειτονική χώρα να σταματήσει τις προκλητικές ενέργειες και να καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων για τη μόνη διαφορά μας: την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας».
Αναφορικά με τον Τζο Μπάιντεν, ο Κυριάκος Μητσοτάκης είπε ότι η ΕΕ επιδιώκει μεγαλύτερο συντονισμό με τις ΗΠΑ. Όπως είπε, δεν γνωρίζει αν οι ΗΠΑ θα προχωρήσουν άμεσα στη λήψη συντονισμένων κυρώσεων κατά της Τουρκίας για τους S-400, αλλά είναι ξεκάθαρο ότι και οι δύο πλευρές του Ατλαντικού καταλαβαίνουν ότι η Τουρκία γεννά περισσότερα προβλήματα από αυτά που λύνει.
Απαντώντας σε ερώτημα για το εάν εκπληρώθηκε το αίτημά του πριν τη Σύνοδο ως προς το ότι «οι συμφωνίες πρέπει να τηρούνται», δήλωσε ότι «οι συμφωνίες τηρήθηκαν» και η ΕΕ πήρε τις πρώτες αποφάσεις. Πρώτη φορά δίνεται ρητή εντολή, ο Ζ. Μπορέλ να καταγράψει σε χαρτί την κατάσταση.
Ο πρωθυπουργός ερωτήθηκε αν θεωρεί λάθος το ότι η Ελλάδα δεν συντάχθηκε με το βέτο της Κύπρου τον Σεπτέμβριο και δεν πίεσε για ταυτόχρονη λήψη κυρώσεων σε Τουρκία και Λευκορωσία. Δήλωσε ελαφρά μπερδεμένος από την ερώτηση και είπε ότι η Ελλάδα στηρίζει την Κύπρο, αναγνωρίζοντας ότι οι προκλήσεις που υφίσταται η Κύπρος είναι πολλαπλάσιες. Η στρατηγική μας είναι ευθυγραμμισμένη με αυτή της Λευκωσίας. Αλίμονο αν διαχωρίζαμε τις στρατηγικές μας.
Το Ταμείο Ανάκαμψης και η κλιματική αλλαγή
Ο πρωθυπουργός εξέφρασε την ικανοποίησή του για το γεγονός ότι υπήρξε συμφωνία σε ό,τι αφορά τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό και το Ταμείο Ανάκαμψης καθώς μπαίνουμε στη νέα χρονιά με οριστικοποιημένο τον προϋπολογισμό της ΕΕ. Εκτίμησε δε ότι το 2021 αναμένεται να εκταμιευτούν οι πρώτοι πόροι από τη χώρα μας.
Σημείωσε επίσης ότι μετά από μια 10ωρη διαπραγμάτευση, κάμφθηκαν οι αντιδράσεις κάποιων χωρών και υπήρξε συμφωνία για μείωση των εκπομπών ρύπων κατά 55% μέχρι το 2030.
Η πανδημία
Αναφορικά με τη συνέχιση του lockdown, δήλωσε ότι τα μέτρα που ανακοινώθηκαν είναι ευθυγραμμισμένα με τις υποδείξεις των ειδικών. Εχουμε κάνει το σωστό, είπε, αναγνωρίζοντας ότι θα υπάρξει κόστος για την οικονομία. «Θέλω να διαβεβαιώσω τους επιχειρηματίες και τους καταστηματάρχες ότι όπως η πολιτεία στάθηκε δίπλα τους μέχρι σήμερα, έτσι θα κάνει και στη συνέχεια».
Όπως είπε ο πρωθυπουργός, η κυβέρνηση έχει καταφέρει να διασώσει θέσεις εργασίας, παρότι αναγνωρίζει ότι τα εισοδήματα έχουν μειωθεί.