Προσδοκίες και «κόκκινες γραμμές» στη συνάντηση Μητσοτάκη-Ερντογάν

Σε μια κρίσιμη παγκόσμια συγκυρία, τον Αμερικανό πρέσβη στην Άγκυρα να δείχνει… υπερκινητικότητα και τις τουρκικές προκλήσεις να έχουν επιστρέψει, η ελληνική κυβέρνηση διαμηνύει ότι προσέρχεται στον διάλογο με «πίστη και αυτοπεποίθηση», στη βάση του Διεθνούς Δικαίου και χωρίς διάθεση υποχώρησης σε ζητήματα κυριαρχίας.

Όπως διαμηνύεται σε όλους τους τόνους, η Αθήνα εξακολουθεί να αναγνωρίζει μία και μόνη διαφορά με την Τουρκία, αυτήν της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ, ξεκαθαρίζοντας ότι δεν τίθενται στο τραπέζι «κόκκινες γραμμές» και ζητήματα εθνικής κυριαρχίας.

Το Μέγαρο Μαξίμου επιχειρεί να διαχωρίσει τη στήριξη στον διάλογο από οποιαδήποτε έννοια υποχώρησης, ιδίως σε μια περίοδο κατά την οποία η Άγκυρα επαναφέρει θέσεις που προκαλούν αντιδράσεις στη χώρα μας, όπως το ζήτημα των 12 ναυτικών μιλίων και του casus belli.

Από την ελληνική πλευρά υπογραμμίζεται ότι ο σεβασμός στο Διεθνές Δίκαιο δεν μπορεί να συνυπάρχει με αναθεωρητικά αφηγήματα, όπως αυτό της γαλάζιας πατρίδας, ενώ επισημαίνεται πως η συνολική εξωτερική πολιτική της χώρας έχει αποδώσει απτά αποτελέσματα τα τελευταία χρόνια.

Λίγες ημέρες πριν από τη συνάντηση, ο Κυριάκος Μητσοτάκης, σε χθεσινή συνέντευξή του στο περιοδικό Foreign Policy, εμφανίστηκε καθησυχαστικός ως προς το ενδεχόμενο κλιμάκωσης στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, εκτιμώντας ότι η σημερινή συγκυρία είναι σαφώς πιο διαχειρίσιμη σε σύγκριση με την ένταση προηγούμενων ετών. Ο πρωθυπουργός σημείωσε ότι τόσο ο ίδιος όσο και ο Τούρκος πρόεδρος διαθέτουν την εμπειρία να αντιληφθούν πως η περιοχή είναι ήδη επιβαρυμένη με πολλαπλές κρίσεις και δεν χρειάζεται πρόσθετες εστίες αστάθειας.

Σημαντικά ισχυρότερες

Την ίδια στιγμή, επανέλαβε ότι βασική στρατηγική επιλογή της Ελλάδας παραμένει η ενίσχυση της αποτρεπτικής της ισχύος. Όπως είπε, οι Ένοπλες Δυνάμεις είναι σήμερα σημαντικά ισχυρότερες σε σχέση με πριν από μερικά χρόνια, υπογραμμίζοντας ότι η χώρα λειτουργεί ως αμυντική δύναμη, χωρίς όμως να παραγνωρίζει την ανάγκη αξιόπιστης αποτροπής σε ένα ασταθές διεθνές περιβάλλον.

Κυβερνητικές πηγές τονίζουν ότι Αθήνα και Άγκυρα συμμερίζονται την ανάγκη τα ζητήματα που αφορούν τις δύο χώρες να συζητούνται σε διμερές επίπεδο και εκτιμούν ότι η βελτίωση του κλίματος στις σχέσεις τους λειτουργεί σταθεροποιητικά για ολόκληρη την περιοχή. Η ατζέντα του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας αναμένεται να κινηθεί στη βάση της λεγόμενης «θετικής ατζέντας» και του πολιτικού διαλόγου που βρίσκεται σε εξέλιξη.

Παρότι δεν διαφαίνεται, προς το παρόν, σύγκλιση για την έναρξη ουσιαστικών συζητήσεων επί της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ, η Αθήνα προσβλέπει σε μια εποικοδομητική ανταλλαγή απόψεων και, κυρίως, στη διατήρηση του κλίματος ηρεμίας. Ένα κλίμα που, σύμφωνα με τη σχετική επιχειρηματολογία, έχει επιφέρει συγκεκριμένα κεκτημένα τα τελευταία δυόμισι χρόνια: από τη μείωση των παραβιάσεων στον αέρα και την ενισχυμένη συνεργασία στο Μεταναστευτικό, έως τη διευκόλυνση της χορήγησης βίζας σε Τούρκους πολίτες για νησιά του Αιγαίου και την αύξηση του διμερούς εμπορίου.

Τη συνάντηση επιβεβαίωσε χθες και η τουρκική προεδρία, σημειώνοντας ότι στο τραπέζι θα τεθούν όλες οι πτυχές των διμερών σχέσεων, καθώς και περιφερειακές και διεθνείς εξελίξεις, ενώ προβλέπεται και η υπογραφή εγγράφων που αποσκοπούν στην περαιτέρω ενίσχυση της συνεργασίας.