Την πρόθεσή της να μην ανοίξει όλα τα χαρτιά της για την αντιμετώπιση της ακρίβειας διαμηνύει η κυβέρνηση. Επιλογή του Κυριάκου Μητσοτάκη είναι, εξαιτίας της διεθνούς αβεβαιότητας, να κρατήσει εφεδρείες, να μετρά τις αντοχές του προϋπολογισμού και να παρεμβαίνει κάθε φορά που τα δεδομένα το απαιτούν.
Οι διακυμάνσεις στις τιμές της ενέργειας και κυρίως το απρόβλεπτο της γεωπολιτικής κρίσης οδηγούν το Μέγαρο Μαξίμου σε μια πολιτική σταδιακών κινήσεων, με το βλέμμα στραμμένο και στις πιθανές μελλοντικές πιέσεις.
Ο πρωθυπουργός, επιστρέφοντας από τις ΗΠΑ, έχει θέσει ως στόχο να αξιοποιήσει τις δημοσιονομικές δυνατότητες που δημιούργησε η ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας για να στηρίξει τα εισοδήματα, χωρίς όμως να διακινδυνεύσει τη δημοσιονομική ισορροπία. Έτσι, οι επόμενες παρεμβάσεις δεν αναμένεται να έχουν τη μορφή ενός ενιαίου πακέτου, αλλά να ξεδιπλώνονται σε… δόσεις, ανάλογα με τις εξελίξεις.
Συγκεκριμένα, αντί για ένα μεγάλο και εμπροσθοβαρές πακέτο παρεμβάσεων, καταλήγει σε διαδοχικές κινήσεις, οι οποίες θα προσαρμόζονται στα δεδομένα που διαμορφώνονται κάθε φορά. Η λογική είναι ότι η δημοσιονομική δυνατότητα της χώρας πρέπει να αξιοποιείται με τρόπο που να αφήνει διαθέσιμα «πυρομαχικά» και για την επόμενη ημέρα.
Η κατεύθυνση αυτή αναμένεται να αποτυπωθεί και στο αυριανό Υπουργικό Συμβούλιο, όπου ο κ. Μητσοτάκης αναμένεται να δώσει το στίγμα των επόμενων κυβερνητικών κινήσεων. Το πρώτο ορόσημο είναι ήδη γνωστό: αύριο οι ανακοινώσεις για τα καύσιμα και στις 14 Οκτωβρίου οι παρεμβάσεις για το πετρέλαιο θέρμανσης.
Το οικονομικό επιτελείο επιχειρεί, με αυτόν τον τρόπο, να διατηρήσει ανοιχτό τον χώρο για νέες παρεμβάσεις, εφόσον οι διεθνείς τιμές και οι εξελίξεις στην ενέργεια το απαιτήσουν. Ενδεικτική είναι η τοποθέτηση του εκπροσώπου Τύπου του υπουργείου Οικονομικών, Όμηρου Τσάπαλου, σύμφωνα με την οποία η επιδότηση στο ντίζελ θα αξιολογείται κάθε δεκαπέντε ημέρες, καθώς οι διεθνείς τιμές των καυσίμων μεταβάλλονται διαρκώς.
Οι προτεραιότητες
Η ίδια φιλοσοφία εξηγεί και τις κυβερνητικές επιλογές ως προς τις προτεραιότητες. Από τις ανάγκες που είχαν τεθεί στο τραπέζι, προκρίθηκαν, με βάση τα διαθέσιμα κονδύλια, το ντίζελ και το πετρέλαιο θέρμανσης, το οποίο, όπως έχει προαναγγείλει ο ίδιος ο πρωθυπουργός, θα κινηθεί κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο, που έκλεισε πέρυσι.
Πίσω από τις επιμέρους αποφάσεις υπάρχει μια ευρύτερη κυβερνητική γραμμή: στήριξη του εισοδήματος, χωρίς επιστροφή σε μια λογική δημοσιονομικής χαλάρωσης. Στο Μέγαρο Μαξίμου θεωρούν ότι τα περίπου 4 δισ. ευρώ μόνιμων παρεμβάσεων που έχουν ανακοινωθεί στις δύο τελευταίες ΔΕΘ αποτελούν ήδη μια σημαντική βάση στήριξης, με αυξήσεις εισοδημάτων, φορολογικές ελαφρύνσεις και μόνιμες ενισχύσεις.
Το επιχείρημα που προβάλλεται προς την αντιπολίτευση είναι ότι μια πολιτική «δώστε τα όλα τώρα», χωρίς προηγούμενη κοστολόγηση, θα περιόριζε τις δυνατότητες της χώρας να αντιδράσει σε μια τυχόν νέα επιδείνωση της διεθνούς κρίσης. Όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές, η κυβέρνηση θέλει να αποφύγει το ενδεχόμενο μια παγκόσμια κρίση να μετατραπεί σε νέο εθνικό δημοσιονομικό αδιέξοδο.
Γι' αυτό και η επιλογή των σταδιακών μέτρων δεν είναι μόνο οικονομική, αλλά και πολιτική. Μέγαρο Μαξίμου και οικονομικό επιτελείο θέλουν να δείξουν ότι «ακούνε» την… πίεση που δημιουργεί το κόστος ζωής, χωρίς όμως να δεσμεύσουν από τώρα το σύνολο των διαθέσιμων πόρων. Κάθε νέα παρέμβαση θα «μετριέται» με βάση τις αντοχές του προϋπολογισμού και τις εξελίξεις στις διεθνείς αγορές.
Προς το παρόν πάντως «φως στο τούνελ» δεν φαίνεται…