Ο φόβος του «όχι» και το «στοίχημα» για τον Ρέντσι

Σε εξέλιξη βρίσκεται το δημοψήφισμα για τη συνταγματική αναθεώρηση στην Ιταλία, που θα «αποφασίσει» το πολιτικό μέλλον του πρωθυπουργού Ματέο Ρέντσι, ο οποίος έχει υποσχεθεί να παραιτηθεί αν χάσει.

Οι αγορές και Ευρωπαίοι πολιτικοί φοβούνται πως μια νίκη του «στρατοπέδου» του «όχι» θα μπορούσε να προκαλέσει πολιτική αστάθεια και νέες αναταράξεις για τις προβληματικές ιταλικές τράπεζες, ωθώντας την ευρωζώνη προς μια νέα κρίση, σύμφωνα με το Reuters.

Περίπου 51 εκατ. Ιταλοί μπορούν να ψηφίσουν επί του σχεδίου του Ρέντσι για δραστική μείωση του ρόλου της Γερουσίας και τον περιορισμό των εξουσιών των περιφερειακών αρχών.

Το δημοψήφισμα αφορά τον περιορισμό των γερουσιαστών από τους σημερινούς 315 σε 100, τον περιορισμό των αρμοδιοτήτων της γερουσίας, την περιστολή των δικαιοδοσιών των περιφερειών, αλλά και την αλλαγή της απαιτούμενης πλειοψηφίας για την εκλογή του προέδρου της Δημοκρατίας από το κοινοβούλιο. Αν περάσει η μεταρρύθμιση, ενισχύεται ο ρόλος της βουλής, η οποία θα δίνει ψήφο εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση. Οι δε γερουσιαστές θα είναι μέλη της τοπικής αυτοδιοίκησης. Πάντως ο πρόεδρος της Δημοκρατίας θα συνεχίσει να εκλέγεται και από τα δυο σώματα του κοινοβουλίου. 

Βλέπουν νίκη του «όχι»

Μέχρι το μεσημέρι, είχαν προσέλθει στις κάλπες το 20% των ψηφοφόρων, σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Εσωτερικών, ποσοστό υψηλότερο από το 17% που είχε προσέλθει την ίδια ώρα στις κάλπες στις Ευρωεκλογές του Μαΐου του 2014.

Οι Ιταλοί που διαμένουν στο εξωτερικό έχουν ψηφίσει ταχυδρομικά τις τελευταίες ημέρες.

Καθώς όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης έχουν ταχθεί κατά της μεταρρύθμισης, μια νίκη του Ρέντσι θα αποτελούσε έκπληξη και θα σήμαινε έναν τεράστιο προσωπικό θρίαμβο για τον νεότερο πρωθυπουργό της Ιταλίας, ο οποίος συχνά φάνηκε να αγωνίζεται στη συγκεκριμένη εκστρατεία μόνος του.

Ο 41 ετών Ρέντσι ψήφισε το πρωί στην πόλη Ποντασιέβε της Τοσκάνης, όμως δεν έκανε κανένα σχόλιο.

Όλες οι δημοσκοπήσεις που δημοσιοποιήθηκαν μέχρι το «blackout» της 18ης Νοεμβρίου έδινα προβάδισμα στο «όχι». Ιδιωτικές δημοσκοπήσεις συνέχισαν να πραγματοποιούνται τις τελευταίες δυο εβδομάδες, ενώ οι bookmakers δήλωναν πως φαβορί για νίκη παραμένει το «όχι».

Ωστόσο, τις τελευταίες ημέρες της φρενήρους εκστρατείας του, ο Ρέντσι επέμεινε πως αλλάζει η διάθεση του λαού, επικεντρώνοντας την προσοχή του στα εκατομμύρια των Ιταλών που δήλωναν αναποφάσιστοι.

Η συμμετοχή στο δημοψήφισμα, που αναμένεται να ανέλθει σε 50-60%, είναι κρίσιμης σημασίας. Οι δημοσκόποι σχολίαζαν πως ένα χαμηλότερο ποσοστό συμμετοχής θα μπορούσε να είναι υπέρ του Ρέντσι, καθώς η εχθρότητα έναντι των μεταρρυθμίσεων που προωθεί είναι ισχυρότερη μεταξύ των νεότερων σε ηλικία ψηφοφόρων και των φτωχών στον Νότο, τμήματα δηλαδή του πληθυσμού που συχνά δεν μπαίνουν στον κόπο να πάνε να ψηφίσουν.

Σημειώνεται πως το δημοψήφισμα δεν απαιτεί συγκεκριμένο όριο συμμετοχής προκειμένου να θεωρηθεί έγκυρο.

Μια συμμετοχή άνω του 60% επίσης θα μπορούσε να κάνει πιο απρόβλεπτο το αποτέλεσμα, καθώς θα έδειχνε πως πολλοί ψηφοφόροι που είπαν ότι σχεδίαζαν να απέχουν, κατέληξαν να πάνε στις κάλπες.

Τα αποτελέσματα των exit polls θα ανακοινωθούν μόλις τελειώσει η ψηφοφορία και αρχίσει η καταμέτρηση στις 00:00 (ώρα Ελλάδας). Μετά από περίπου μισή ώρα, η πρώτη πρόβλεψη αποτελέσματος θα ανακοινωθεί με βάση τις πραγματικές καταμετρημένες ψήφους.

Αν το αποτέλεσμα δεν είναι αμφίρροπο, ο νικητής θα μπορούσε να ξεκαθαριστεί μετά τη δεύτερη πρόβλεψη, γύρω στις 2 το πρωί. Αν είναι αμφίρροπο, ο νικητής ίσως να μην γίνει γνωστός πριν την ολοκλήρωση της καταμέτρησης, γύρω στις 3-4 το πρωί (ώρα Ελλάδας).

Το «στοίχημα» για τον Ρέντσι

Με τα στοιχήματα των bookmakers να δίνουν περίπου 75% πιθανότητα νίκης του «όχι», είναι έντονες οι εικασίες ως προς το τι θα κάνει ο Ρέντσι στην περίπτωση ήττας.

Οι περισσότεροι αναμένουν ότι θα παραιτηθεί, ενώ έχει ήδη δηλώσει πως δεν θα παίξει ρόλο στην όποια μη εκλεγμένη «τεχνοκρατική» κυβέρνηση που ίσως προσπαθήσει να διορίσει ο πρόεδρος Σέρτζιο Ματαρέλα. Κάποιοι από τους συμμάχους του έχουν απευθύνει έκκληση να παραμείνει στην εξουσία, ασχέτως αποτελέσματος.  

Σύμφωνα με την Deutsche Welle, αν ο Ματέο Ρέντσι χάσει την μάχη αυτή, αναμένεται  να μεταβεί στο προεδρικό μέγαρο «για να θέσει το αξίωμά του στην διάθεση του προέδρου Ματαρέλα». Αν τελικά παραιτηθεί μπορεί να συσταθεί νέα κυβέρνηση, με την ίδια πλειοψηφία, αλλά πιθανώς με διαφορετικό πρωθυπουργό. Παράλληλα, πηγές του Δημοκρατικού Κόμματος, τις τελευταίες ώρες, αφήνουν να διαρρεύσει ότι ο Ματέο Ρεντσι μπορεί να μην θελήσει να πάρει μέρος, το κόμμα του σε νέα κυβέρνηση. Και να  ζητήσει, δηλαδή, να συνεργασθούν οι δυνάμεις της αντιπολίτευσης που αντιτάχθηκαν στην συνταγματική μεταρρύθμιση.

Η προσοχή στις τράπεζες