Τα σχέδια για τη διεξαγωγή της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Αλβανία το 2027 τίθενται υπό αμφισβήτηση, καθώς η κυβέρνηση Τραμπ εμφανίζεται απρόθυμη να στηρίξει την επιλογή, ενώ αρκετά μέλη της Συμμαχίας εκφράζουν δυσαρέσκεια για το επίπεδο των αμυντικών δαπανών της χώρας, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Reuters.
Το προσχέδιο της διακήρυξης που αναμένεται να υιοθετηθεί στην επόμενη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα δεν περιλαμβάνει αναφορά στη διεξαγωγή της επόμενης συνάντησης των ηγετών στην Αλβανία, παρά το γεγονός ότι κάτι τέτοιο είχε ανακοινωθεί επισήμως κατά την προηγούμενη σύνοδο.
Η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι ευρωπαϊκές χώρες επιδιώκουν να αποδείξουν στον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ ότι προχωρούν στην αύξηση των αμυντικών δαπανών τους, αποφεύγοντας παράλληλα νέες εντάσεις με την Ουάσιγκτον.
Σύμφωνα με μία από τις πηγές που επικαλείται το Reuters, η φιλοξενία της συνόδου σε μια χώρα με σχετικά χαμηλές αμυντικές δαπάνες θα μπορούσε να προκαλέσει αντιδράσεις από τον Τραμπ και αρνητική δημοσιότητα για τη Συμμαχία.
Ένας Ευρωπαίος διπλωμάτης σημείωσε ότι η τελευταία εκδοχή του κειμένου περιορίζεται στην αναφορά ότι οι ηγέτες «προσβλέπουν στην επόμενη συνάντησή τους», χωρίς να προσδιορίζει τόπο ή χρόνο.
«Τα σχέδια είναι σχέδια, όχι αποφάσεις», δήλωσε εκπρόσωπος της αλβανικής κυβέρνησης στο Reuters όταν ρωτήθηκε για την απουσία αναφοράς στην Αλβανία από το προσχέδιο της διακήρυξης, το οποίο εξακολουθεί να βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση και μπορεί να τροποποιηθεί.
Ο Λευκός Οίκος αρνήθηκε να σχολιάσει το θέμα, ενώ αξιωματούχος του ΝΑΤΟ δήλωσε ότι η Συμμαχία δεν έχει προς το παρόν κάποιο σχόλιο.
Στο επίκεντρο οι αμυντικές δαπάνες
Στη Σύνοδο της Χάγης πέρυσι, οι ηγέτες του ΝΑΤΟ είχαν συμφωνήσει ότι η επόμενη σύνοδος θα πραγματοποιηθεί στην Τουρκία το 2026 και η επόμενη στην Αλβανία.
Παράλληλα, οι σύμμαχοι δεσμεύθηκαν να αυξήσουν σταδιακά τις αμυντικές και σχετιζόμενες με την άμυνα δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ μέσα στην επόμενη δεκαετία, εκ των οποίων το 3,5% θα αφορά βασικές αμυντικές δαπάνες και το 1,5% ευρύτερα μέτρα ασφάλειας και ανθεκτικότητας.
Παρότι οι περισσότερες χώρες έχουν αυξήσει σημαντικά τους αμυντικούς προϋπολογισμούς τους, ορισμένες εξακολουθούν να δυσκολεύονται ακόμη και να φτάσουν τον παλαιότερο στόχο του 2% του ΑΕΠ.
«Όταν εξετάζει κανείς το όριο του 2%, σχεδόν όλοι οι σύμμαχοι το έχουν πετύχει», δήλωσε νωρίτερα αυτόν τον μήνα ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε.
«Πέρυσι η Αλβανία, η Τσεχία και η Σλοβενία δεν το είχαν πετύχει, αλλά έχουν δεσμευτεί ξεκάθαρα ότι φέτος θα ξεπεράσουν το 2%. Και όταν βλέπει κανείς τη συνολική εικόνα, πρόκειται για πολύ μικρό αριθμό χωρών», πρόσθεσε.
Τα σχέδια της Αλβανίας
Η αλβανική κυβέρνηση δήλωσε στο Reuters ότι ολοκληρώνει τα απαραίτητα δημοσιονομικά μέτρα ώστε οι αμυντικές και σχετικές με την άμυνα δαπάνες της χώρας για το 2026 να ευθυγραμμιστούν με τους στόχους που συμφωνήθηκαν στη σύνοδο κορυφής της Χάγης.
Σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση, μετά την έγκριση των μέτρων τις επόμενες ημέρες, οι συνολικές αμυντικές και σχετικές με την ασφάλεια δαπάνες της Αλβανίας θα διαμορφωθούν στο 2,6% του ΑΕΠ το 2026, βάσει της μεθοδολογίας του ΝΑΤΟ.
Από αυτό το ποσοστό, το 2,2% θα αφορά βασικές αμυντικές δαπάνες και το υπόλοιπο 0,4% δαπάνες που σχετίζονται με την άμυνα και την ασφάλεια.
Ένας Ευρωπαίος διπλωμάτης εκτίμησε πάντως ότι η Αλβανία ενδέχεται τελικά να φιλοξενήσει τη σύνοδο κορυφής. «Αυξάνουν σταδιακά τις δαπάνες τους. Θα δούμε πού θα καταλήξουν», ανέφερε, προσθέτοντας: «Εξακολουθώ να πιστεύω ότι η επόμενη σύνοδος κορυφής θα πραγματοποιηθεί στην Αλβανία».