Χωρίς ουσιαστική πρόοδο προς την επίτευξη μιας μόνιμης ειρηνευτικής συμφωνίας ολοκληρώθηκαν την Τετάρτη, στη Ντόχα, οι έμμεσες συνομιλίες μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών. Οι δύο πλευρές επικεντρώθηκαν κυρίως σε ζητήματα που, όπως ανέφεραν, είχαν ήδη συμπεριληφθεί στην προσωρινή συμφωνία η οποία ανακοινώθηκε πριν από δύο εβδομάδες.
Πηγές με γνώση των διαπραγματεύσεων ανέφεραν ότι οι αντιπροσωπείες των δύο χωρών αφιέρωσαν δύο ημέρες συζητήσεων σε δύο κρίσιμα θέματα: την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ και την αποδέσμευση ιρανικών κεφαλαίων, τα οποία αποτελούν βασικούς πυλώνες της αρχικής συμφωνίας.
Η επόμενη συνάντηση θα πραγματοποιηθεί μετά τις νεκρώσιμες πομπές για τον εκλιπόντα Ανώτατο Ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, η ταφή του οποίου έχει προγραμματιστεί για τις 9 Ιουλίου, ανακοίνωσε το υπουργείο Εξωτερικών του Κατάρ.
Εκπρόσωπος του υπουργείου έκανε λόγο για «θετική πρόοδο» σε ζητήματα που αφορούν το μνημόνιο το οποίο έθεσε τέλος στις εχθροπραξίες τον Ιούνιο, σημειώνοντας ότι οι συνομιλίες βασίστηκαν στα αποτελέσματα της συνόδου που είχε προηγηθεί στην Ελβετία.
Τραμπ: Η αποπυρηνικοποίηση προχωρά
Από την Ουάσιγκτον, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι καταγράφεται πρόοδος στις συζητήσεις για τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, το οποίο αποτέλεσε, όπως υποστήριξε, τον βασικό λόγο για την έναρξη του πολέμου από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ τον Φεβρουάριο.
«Η αποπυρηνικοποίηση του Ιράν εξελίσσεται πολύ καλά. Έχουν πραγματοποιηθεί πολύ καλές συναντήσεις και θα δούμε πού θα οδηγήσουν», δήλωσε στους δημοσιογράφους.
Ωστόσο, οι ίδιες πηγές που παρακολουθούν τις διαπραγματεύσεις υποστήριξαν ότι το πυρηνικό πρόγραμμα δεν αποτέλεσε αντικείμενο των συνομιλιών στη Ντόχα, καθώς αυτές είχαν αποκλειστικά τεχνικό χαρακτήρα.
Ανάλογη ήταν και η τοποθέτηση του αντιπροέδρου των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος ανέφερε ότι το πυρηνικό ζήτημα θα εξεταστεί σε επόμενη φάση των διαπραγματεύσεων.
Οι Αμερικανοί και οι Ιρανοί διαπραγματευτές πραγματοποίησαν χωριστές συναντήσεις με διαμεσολαβητές από το Κατάρ και το Πακιστάν, σύμφωνα με το υπουργείο Εξωτερικών του Κατάρ.
Από τις συνομιλίες απουσίαζαν ο γαμπρός του Ντόναλντ Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, καθώς και ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ, παρά το γεγονός ότι ο Λευκός Οίκος είχε προαναγγείλει συνομιλίες «υψηλού επιπέδου».
Ο επικεφαλής της ιρανικής αντιπροσωπείας και υφυπουργός Εξωτερικών Καζέμ Γκαριμπαμπαντί επιβεβαίωσε την ολοκλήρωση των συνομιλιών, χωρίς καμία από τις δύο πλευρές να αναφέρει εάν γεφυρώθηκαν οι μεταξύ τους διαφορές.
Ποιος ελέγχει τα Στενά του Ορμούζ
Η προσωρινή συμφωνία προβλέπει την επανέναρξη της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ, από τα οποία πριν από τον πόλεμο διέρχονταν περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Παρ' ότι η εμπορική κίνηση έχει επανεκκινήσει εν μέρει, το καθεστώς λειτουργίας του στρατηγικής σημασίας θαλάσσιου διαδρόμου εξακολουθεί να παραμένει ασαφές, ιδιαίτερα μετά τις εκατέρωθεν επιθέσεις του περασμένου Σαββατοκύριακου, που ακολούθησαν ιρανική επίθεση εναντίον εμπορικού πλοίου.
Δύο υψηλόβαθμες ιρανικές πηγές υποστήριξαν ότι η Τεχεράνη επιδιώκει τη διεθνή αναγνώριση του ελέγχου της στα Στενά του Ορμούζ, ακόμη και με τη χρήση βίας εάν χρειαστεί. Παράλληλα, το Ιράν έχει επανειλημμένα ανακοινώσει ότι από τα μέσα Αυγούστου θα επιβάλει τέλη διέλευσης στα πλοία, μετά τη λήξη της περιόδου απαλλαγής που προβλέπει η αρχική συμφωνία.
Ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίστηκε αισιόδοξος ότι δεν διαφαίνεται επιστροφή σε γενικευμένη πολεμική σύγκρουση με το Ιράν.
«Πιστεύω ότι έχουν διανύσει μεγάλη απόσταση», δήλωσε χαρακτηριστικά.