Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ έχει επιστρέψει περίπου 100 δισ. δολάρια από τους δασμούς που είχαν επιβληθεί στο πλαίσιο της εμπορικής της πολιτικής, μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ που έκρινε παράνομη τη χρήση έκτακτων οικονομικών εξουσιών για την επιβολή τους, σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times.
Σύμφωνα με στοιχεία που κατέθεσαν οι αμερικανικές τελωνειακές αρχές στο Δικαστήριο Διεθνούς Εμπορίου, έχουν ήδη επιστραφεί περίπου τα 100 από τα συνολικά 165 δισ. δολάρια που είχαν εισπραχθεί από τους λεγόμενους «δασμούς της Ημέρας της Απελευθέρωσης», ποσοστό που αντιστοιχεί περίπου στο 60% του συνόλου.
Η διαδικασία επιστροφής των χρημάτων επιταχύνθηκε μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου, το οποίο έκρινε ότι ο πρόεδρος δεν μπορούσε να επικαλεστεί τις έκτακτες εξουσίες που προβλέπει η αμερικανική νομοθεσία για να επιβάλει τόσο εκτεταμένους δασμούς στους εμπορικούς εταίρους των Ηνωμένων Πολιτειών. Σε εφαρμογή της απόφασης, το Δικαστήριο Διεθνούς Εμπορίου διέταξε την Υπηρεσία Τελωνείων και Προστασίας Συνόρων (CBP) να προχωρήσει στις επιστροφές.
Η ταχύτητα με την οποία εξελίσσεται η διαδικασία έχει προκαλέσει έκπληξη σε νομικούς και αναλυτές του εμπορίου. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, περισσότερα από 128 δισ. δολάρια έχουν ήδη εγκριθεί προς επεξεργασία, γεγονός που σημαίνει ότι αναμένονται και νέες επιστροφές το προσεχές διάστημα.
Παράλληλα, η υπόθεση αναδεικνύει και μια άλλη διάσταση της εμπορικής πολιτικής των ΗΠΑ. Βουλευτές των Δημοκρατικών υποστηρίζουν ότι οι επιστροφές καταλήγουν κυρίως στις μεγάλες εισαγωγικές επιχειρήσεις, οι οποίες εμφανίζονται ως οι επίσημοι εισαγωγείς των προϊόντων, χωρίς τα ποσά να μεταφέρονται στους καταναλωτές ή στις μικρές επιχειρήσεις που είχαν τελικά επιβαρυνθεί με το αυξημένο κόστος των δασμών.
Το ισχύον σύστημα επιτρέπει την υποβολή αιτήσεων επιστροφής μόνο από τον καταγεγραμμένο εισαγωγέα (importer of record), γεγονός που αφήνει εκτός διαδικασίας πολλές μικρότερες επιχειρήσεις που πλήρωσαν έμμεσα τους δασμούς μέσω αυξημένων τιμών ή πρόσθετων επιβαρύνσεων στις εισαγωγές.
Παρά το κόστος των επιστροφών, η κυβέρνηση Τραμπ δεν εγκαταλείπει τη στρατηγική της για ενίσχυση της δασμολογικής προστασίας. Την περασμένη εβδομάδα ενεργοποίησε νέο πλαίσιο επιβολής δασμών, χρησιμοποιώντας διαφορετική νομοθετική βάση, με συντελεστές από 10% έως 12,5% σε περισσότερες από 60 οικονομίες.
Ωστόσο, και οι νέοι αυτοί δασμοί βρίσκονται ήδη αντιμέτωποι με δικαστικές προσφυγές, καθώς έχουν κατατεθεί τουλάχιστον τρεις νέες αγωγές που αμφισβητούν τη νομιμότητά τους.