Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επέμεινε χθες ότι δεν διεξάγονται συνομιλίες με το Ιράν, αφήνοντας τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και το ζήτημα του ελέγχου των Στενών του Ορμούζ σε αδιέξοδο.
Το μνημόνιο κατανόησης που υπέγραψαν ΗΠΑ και Ιράν τον Ιούνιο, σε μια προσπάθεια να κερδίσουν χρόνο για τη διαπραγμάτευση μιας μόνιμης ειρηνευτικής συμφωνίας — και το οποίο παραβιάστηκε επανειλημμένα κατά τη διάρκεια της 60ήμερης περιόδου — έχει πλέον λήξει. Δεν υπάρχει σχέδιο παράτασής του.
«Δεν διεξάγονται ούτε έχουν προγραμματιστεί συνομιλίες ή επαφές με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν», έγραψε ο Τραμπ στη δική του πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης. Αυτό αφήνει το καθεστώς των Στενών του Ορμούζ άλυτο, με την κίνηση να παραμένει περιορισμένη, με την Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη να εξακολουθούν να διαφωνούν για το πώς θα πρέπει να διοικείται η θαλάσσια οδός.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι διακόπτουν μέχρι νεωτέρας το εμπόριο και τις χρηματοπιστωτικές συναλλαγές με το Ιράν, «υπό το φως της περιφερειακής κλιμάκωσης που υπονομεύει την περιφερειακή και διεθνή ειρήνη και ασφάλεια».
Η κίνηση ήρθε μετά την ανακοίνωση των ΗΑΕ ότι το Ιράν εκτόξευσε δύο βαλλιστικούς πυραύλους προς το έδαφός τους, στην πρώτη επιβεβαιωμένη επίθεση της Ισλαμικής Δημοκρατίας εναντίον του κράτους του Κόλπου από τον Μάιο.
Σύμφωνα με το υπουργείο Άμυνας των ΗΑΕ, και οι δύο πύραυλοι στόχευαν θαλάσσια κυκλοφορία, αλλά έπεσαν στη θάλασσα και μόνο ένας έφτασε στα χωρικά ύδατα των ΗΑΕ. Η Τεχεράνη είχε προηγουμένως εξαπολύσει επιθέσεις εναντίον πλοίων που συνδέονται με τα ΗΑΕ. Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκαΐ, αρνήθηκε ότι το Ιράν εκτόξευσε πύραυλο προς τα ΗΑΕ.
Το Brent βρισκόταν πάνω από τα $91 το βαρέλι, καθώς μειώνονταν οι πιθανότητες για γρήγορη επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, από τα οποία διερχόταν πριν από τον πόλεμο περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Η κίνηση μέσω των Στενών παραμένει πολύ χαμηλότερη από τα προπολεμικά επίπεδα, εν μέσω επανειλημμένων επιθέσεων σε πλοία, σημειώνει το Bloomberg. Το Ηνωμένο Βασίλειο ανακοίνωσε την Τρίτη ότι πλοίο που εξερχόταν από τα Στενά χτυπήθηκε από βλήμα, προκαλώντας ζημιές στο μηχανοστάσιο και έναν τραυματισμό. Ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο συζήτησε με τον σύμβουλο εθνικής ασφάλειας των ΗΑΕ το ζήτημα της ελευθερίας ναυσιπλοΐας.
Ο Μοχάμεντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν με τις ΗΠΑ, δήλωσε στους βουλευτές ότι το Ορμούζ δεν θα ανοίξει ξανά έως ότου η Ουάσιγκτον άρει τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών, αποδεσμεύσει παγωμένα περιουσιακά στοιχεία, καταργήσει τις κυρώσεις στο πετρέλαιο και τερματίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, όπως είχε συμφωνηθεί τον Ιούνιο.
Ο Τραμπ, από την πλευρά του, απαιτεί από το Ιράν να εγκαταλείψει τις προσπάθειες επιβολής τελών στα πλοία που διέρχονται από τη θαλάσσια οδό, ενώ η Τεχεράνη έχει δηλώσει ότι θα διαχειρίζεται την κυκλοφορία σε συνεργασία με το Ομάν. Ο Αμερικανός πρόεδρος, επικαλούμενος τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών, υποστήριξε ότι τα Στενά είναι «ανοιχτά και σε λειτουργία», παρά τα στοιχεία ναυτιλιακής κίνησης που δείχνουν το αντίθετο.
Ο Τραμπ ισχυρίστηκε επίσης ότι «όλες οι θαλάσσιες νάρκες έχουν απομακρυνθεί ή εξουδετερωθεί», αν και Ευρωπαίοι αξιωματούχοι εκφράζουν επιφυλάξεις, δεδομένου του χρόνου που απαιτεί η εκκαθάριση ναρκοθετημένων υδάτων. Μια προγραμματισμένη ευρωπαϊκή αποστολή δεν έχει ακόμη ξεκινήσει.
Οι δηλώσεις του Τραμπ την Τρίτη αποτέλεσαν το πιο πρόσφατο παράδειγμα των αντικρουόμενων μηνυμάτων που εκπέμπει η αμερικανική κυβέρνηση.
Ο γαμπρός του προέδρου, Τζάρεντ Κούσνερ, ο οποίος έχει ενεργό ρόλο στις διπλωματικές προσπάθειες, δήλωσε την Τρίτη στο Fox News ότι συνεχίζονται οι επαφές με «διαφορετικά τμήματα της ιρανικής κυβέρνησης».
«Δεν υπάρχει πραγματικά μεγάλη εμπιστοσύνη μεταξύ Αμερικής και Ιράν μετά από όλα αυτά τα χρόνια χωρίς σχέσεις και διάλογο», είπε. «Αλλά διεξάγουμε πολύ θετικές και ενεργές συνομιλίες».
Σύμφωνα με τον πρόεδρο, αυτές πλέον έχουν σταματήσει. Ωστόσο, δεν υπάρχουν πολλές ενδείξεις ότι το Ιράν είναι διατεθειμένο να υποχωρήσει.
«Βρισκόμαστε σε αυτό που αποκαλώ οικονομικό πόλεμο φθοράς, για να δούμε ποιος μπορεί να αντέξει περισσότερο και ποιος μπορεί να αναγκάσει την άλλη πλευρά να κάνει παραχωρήσεις», δήλωσε ο Μαρκ Κάνσιαν, ανώτερος σύμβουλος του Center for Strategic and International Studies, στο Bloomberg Television.