Η σύγκρουση μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν κλιμακώθηκε απότομα, με τις αμερικανικές δυνάμεις να πραγματοποιούν νέο κύμα επιθέσεων και το Ιράν να ανταποδίδει.
Εν τω μεταξύ, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υποβάθμισε τις πιθανότητες επίτευξης συμφωνίας, γράφοντας σε ανάρτησή του στο Truth Social ότι «δεν προσπαθεί να εξαναγκάσει το Ιράν να προσέλθει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων».
«Δεν θα μπορούσε να με ενδιαφέρει λιγότερο αν υπογράψουν μια συμφωνία που είναι άνευ αξίας, για τους ίδιους», δήλωσε ο Τραμπ. «Μου αρέσει πολύ περισσότερο η θέση μας τώρα», συνέχισε ο πρόεδρος, επαναλαμβάνοντας τους ισχυρισμούς ότι η οικονομία του Ιράν βρισκόταν στα πρόθυρα κατάρρευσης.
Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ δήλωσε ότι στους στόχους της επιχείρησης, η οποία πλέον έχει ολοκληρωθεί, περιλαμβάνονταν «θέσεις αεράμυνας, συστήματα ραντάρ, θαλάσσια μέσα και εγκαταστάσεις, δυνατότητες πόντισης ναρκών και εγκαταστάσεις επικοινωνιών» που συνδέονται με το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης.
«Τα πλήγματα ακολουθούν πρόσφατες απόπειρες επιθέσεων από τους IRGC εναντίον εμπορικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ και εναντίον Αμερικανών στρατιωτικών», πρόσθεσε η Κεντρική Διοίκηση στην ανακοίνωση που αναρτήθηκε στο X το βράδυ της Τρίτης.
Ήταν ο δεύτερος γύρος αμερικανικών πληγμάτων μέσα σε περίπου τρεις ημέρες, μετά την επίθεση των αμερικανικών δυνάμεων αυτή την εβδομάδα κατά ιρανικών εκτοξευτών ρουκετών που ετοιμάζονταν να ποντίσουν νάρκες στα Στενά του Ορμούζ, θυμίζει το Bloomberg.
Μέσα σε λίγες ώρες, το Ιράν δήλωσε ότι οι δυνάμεις του εξαπέλυσαν μια «αποφασιστική επιχείρηση» κατά αμερικανικών βάσεων στην περιοχή, μετέδωσε το ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων Tasnim. Η Τεχεράνη δήλωσε ότι εκτόξευσε πυραύλους κατά αμερικανικής βάσης στην Ιορδανία και κατά αμερικανικής στρατιωτικής εγκατάστασης στο Μπαχρέιν. Το Κουβέιτ ανακοίνωσε ότι αναχαίτισε εισερχόμενα πυρά.
Ο αμερικανικός στρατός επιτέθηκε επίσης σε δύο ιρανικά δεξαμενόπλοια στο πλαίσιο μιας νέας πολιτικής «δεξαμενόπλοιο έναντι δεξαμενόπλοιου» που εγκρίθηκε από τον Τραμπ, μετέδωσε το Axios, επικαλούμενο Αμερικανό αξιωματούχο που δεν κατονόμασε. Αυτό συνέβη περίπου μία ημέρα αφότου δύο πετρελαϊκά υπερδεξαμενόπλοια που επιχειρούσαν να εξέλθουν από τα Στενά επλήγησαν διαδοχικά από βλήματα, σύμφωνα με την εταιρεία συμβούλων θαλάσσιας ασφάλειας Marisks.
Οι τιμές του πετρελαίου αυξήθηκαν περαιτέρω μετά την είδηση των πληγμάτων, με το Brent να ενισχύεται κατά 2%, περίπου στα 95,50 δολάρια το βαρέλι. Η άνοδος άσκησε πιέσεις στα ομόλογα, ωθώντας τις παγκόσμιες αποδόσεις στο υψηλότερο επίπεδο από το 2008, καθώς οι traders αύξησαν τα στοιχήματά τους ότι η Federal Reserve θα αυξήσει τα επιτόκια.
Η αναζωπύρωση της σύγκρουσης ακολούθησε εβδομάδες σχετικής ηρεμίας, κατά τις οποίες η κυβέρνηση Τραμπ δήλωνε ότι στρεφόταν από τη στρατιωτική δράση στην εφαρμογή οικονομικών μέτρων κατά της Τεχεράνης. Οι αποστολές πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ ανέκαμψαν περίπου στο ήμισυ των προπολεμικών επιπέδων, ως αποτέλεσμα της μείωσης των επιθέσεων, εν μέρει χάρη σε μυστικές μεταφορές-«γέφυρες» από μεγάλους παραγωγούς της Μέσης Ανατολής.
Ο Τραμπ δήλωσε ότι τα τελευταία πλήγματα αποτελούσαν αντίποινα για την απόπειρα του Ιράν να ναρκοθετήσει τα Στενά και για μια προηγούμενη επίθεση κατά στρατιωτικής βάσης στην περιοχή. Απείλησε με περαιτέρω δράση εάν η Τεχεράνη απαντούσε.
Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, δήλωσε σε δημοσιογράφους στη σύνοδο των υπουργών Οικονομικών της G-20 στο Άσβιλ ότι οι ηγέτες του Ιράν βρίσκονταν σε «πανικό» λόγω των οικονομικών προβλημάτων της χώρας και προέβλεψε ότι κάποια στιγμή θα είναι έτοιμοι να διαπραγματευτούν μια συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου.
Ενώ ο Μπέσεντ έχει υποσχεθεί μια «οικονομική επίθεση» κατά του Ιράν και των εμπορικών εταίρων του, οι χώρες που διατηρούν σχέσεις με την Τεχεράνη έχουν μέχρι στιγμής αγνοήσει την απειλή και οι αναλυτές έχουν μείνει απογοητευμένοι από τις αμερικανικές ενέργειες.
Οποιαδήποτε παρατεταμένη επιστροφή στις εχθροπραξίες ενέχει τον κίνδυνο να αυξήσει το ενεργειακό κόστος και τον πληθωρισμό, να προκαλέσει ανησυχία στους παγκόσμιους επενδυτές και να περιπλέξει περαιτέρω τις προσπάθειες των Ρεπουμπλικανών να διατηρήσουν τον έλεγχο του Κογκρέσου στις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου.
Για το Ιράν, μια επιστροφή των όγκων ναυτιλιακής κίνησης κοντά στα προπολεμικά επίπεδα ενέχει τον κίνδυνο να υπονομεύσει τη διαπραγματευτική του ισχύ σε τυχόν μελλοντικές ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις.
Εκρήξεις ακούστηκαν στο Μπαντάρ Αμπάς, στο Τσαμπαχάρ και στο Κουχεστάκ στο νότιο Ιράν, μετέδωσε την Τρίτη το κρατικό πρακτορείο Nour. Το IRIB ανέφερε ότι τουλάχιστον δύο άμαχοι σκοτώθηκαν στο Χορμοζγκάν.
Ο Αμερικανός βουλευτής Μάικ Ρότζερς, Ρεπουμπλικανός από την Αλαμπάμα, δήλωσε ότι ανέμενε περαιτέρω κλιμάκωση των συγκρούσεων μετά από ενημέρωση κεκλεισμένων των θυρών με ανώτατο στρατιωτικό διοικητή την Τρίτη.
Δεν υπήρξε άμεση επιβεβαίωση από τις ΗΠΑ των ιρανικών ισχυρισμών περί επιθέσεων στη βάση στην Ιορδανία, αν και τοπικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι τα συστήματα αεράμυνας αναχαίτισαν εισερχόμενους πυραύλους. Η Ιορδανία, σύμμαχος των ΗΠΑ, έχει καταστεί ολοένα περισσότερο στόχος των ιρανικών αντιποίνων, με δύο Αμερικανούς στρατιωτικούς να σκοτώνονται εκεί σε επίθεση τον Ιούλιο.
Ο Μπέσεντ επιχείρησε να υποβαθμίσει τη σημασία των Στενών του Ορμούζ, λέγοντας ότι τα Στενά θα καταστούν τελικά άνευ σημασίας λόγω της αυξημένης χρήσης αγωγών πετρελαίου. Το σχόλιο φάνηκε να μην λαμβάνει υπόψη τον χρόνο που απαιτείται για μια τόσο σημαντική αλλαγή στις οδούς εφοδιασμού ενέργειας, ενώ άλλα βασικά εμπορεύματα, μεταξύ άλλων το αλουμίνιο και τα λιπάσματα, θα εξακολουθούσαν να χρειάζεται να διέρχονται από τα Στενά.
Οι ΗΠΑ και το Ιράν έχουν δώσει αντικρουόμενες αναφορές σχετικά με την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά, με ανώτατο Αμερικανό διοικητή να δηλώνει ότι «οι διεθνείς θαλάσσιοι διάδρομοι είναι ανοικτοί», αφότου οι αμερικανικές δυνάμεις είχαν απομακρύνει τις ιρανικές νάρκες. Η δήλωση αυτή, η οποία ακολούθησε παρόμοιους ισχυρισμούς του Τραμπ, έχει αμφισβητηθεί ιδιωτικά από συμμάχους των ΗΠΑ, σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg την περασμένη εβδομάδα.
Ο Τραμπ χαρακτήρισε τη Δευτέρα τη σύγκρουση «μικρό πόλεμο», αν και οι ΗΠΑ και το Ιράν έχουν δείξει ελάχιστη διάθεση να επαναλάβουν τις διαπραγματεύσεις από τότε που κατέρρευσε μια προσωρινή ειρηνευτική συμφωνία πριν από περισσότερο από δύο μήνες. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ προειδοποίησε την Τρίτη τους Αμερικανούς στην περιοχή για «το ενδεχόμενο απρόβλεπτης κλιμάκωσης». Το πετρέλαιο έχει αυξηθεί περισσότερο από 45% φέτος.
Μιλώντας στη σύνοδο κορυφής του Οργανισμού Συνεργασίας της Σαγκάης στο Κιργιστάν, ο πρόεδρος του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν εμφανίστηκε απαισιόδοξος σχετικά με τις προοπτικές επανέναρξης των συνομιλιών, ενώ το Κατάρ δήλωσε ότι οι προσπάθειες διαμεσολάβησης συνεχίζονται.