Οι κίνδυνοι της δικαστικής απόφασης για Google

Τον τελευταίο χρόνο, η ευρωπαϊκή πολιτική και κοινή γνώμη είχε θορυβηθεί από το ζήτημα των προσωπικών δεδομένων στο διαδίκτυο. Μεγάλο μέρος της συζήτησης αφορούσε την εξουσία των υπηρεσιών ασφάλειας στο να κατασκοπεύουν άλλες κυβερνήσεις, πολιτικούς ηγέτες, επιχειρήσεις και άτομα.

Η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου όμως, απευθύνεται τώρα σε ένα πιο περίπλοκο, αλλά εξίσου ανησυχητικό θέμα που αφορά το δικαίωμα των ατόμων να επηρεάζουν ποιες πληροφορίες εμφανίζονται για τα ίδια διαδικτυακά.

Την Τρίτη, το δικαστήριο κατέληξε σε απόφαση για υπόθεση που έχει ξεκινήσει στην Ισπανία, από τον Μάριο Κοστέγια, ο οποίος κινήθηκε εναντίον της Google. Ο πολίτης είχε καταθέσει καταγγελία στην ισπανική υπηρεσία προστασίας δεδομένων αναφορικά με υπερσυνδέσμους (hyperlinks) για μία δημοπρασία του σπιτιού του, που εμφανιζόταν στη μηχανή αναζήτησης. Υποστήριξε ότι αυτά τα hyperlinks παραβίαζαν τόσο την ιδιωτική του ζωή όσο και την αξιοπρέπειά του.

Ο ευρωπαϊκός νόμος δεν αναγνωρίζει γενικό δικαίωμα στη λήθη, αν και η Ε.Ε. έχει προτείνει τέτοιο μέτρο στο πλαίσιο της νέας οδηγίας για την προστασία προσωπικών δεδομένων, που αναμένεται να εφαρμοστεί φέτος. Με αυτήν τη δικαστική απόφαση, όμως, καλύπτεται πολύ μεγάλη απόσταση προς την εδραίωση αυτού του δικαιώματος, προτού καν υπάρξει η σχετική νομοθεσία.

Το δικαστήριο δίνει τη δυνατότητα σε πολίτες να διαγράψουν πληροφορίες για το άτομό τους από τις μηχανές αναζήτησης του διαδικτύου. Είναι γεγονός πως δεν είναι ένα απεριόριστο δικαίωμα και πως δίνει στους πολίτες τη δυνατότητα να διαγράφουν μόνο τα hyperlinks και όχι τις ίδιες τις πληροφορίες. Θα πρέπει επίσης να δείξουν πως τα στοιχεία που δημοσιεύονται είναι «ανεπαρκή, άσχετα ή πλέον μη συναφή ή υπερβολικά σε σχέση με τον σκοπό για τον οποίο έγινε η επεξεργασία τους σε σύγκριση με τον χρόνο που έχει περάσει».

Οι χειριστές των μηχανών αναζήτησης δεν είναι υποχρεωμένοι να συμμορφωθούν με τα αιτήματα. Εάν όμως, αρνηθούν τότε οι πολίτες έχουν τη δυνατότητα να προσφύγουν στην εθνική υπηρεσία προστασίας προσωπικών δεδομένων ζητώντας κατάργηση αυτών των links.

Μετά την τεράστια επέκταση των δυνατοτήτων και των χρήσεων στην τεχνολογία διαδικτυακής συλλογής δεδομένων, αυτή η εφημερίδα υποστηρίζει την επέκταση ορισμένων εξισορροπητικών δικαιωμάτων προς τους πολίτες για τις πληροφορίες που τους αφορούν. Για παράδειγμα, οι πολίτες θα πρέπει να έχουν το δικαίωμα να γνωρίζουν τι καταγράφεται για το άτομό τους, όπως και το να μην αποθηκεύονται και να μη χρησιμοποιούνται πληροφορίες χωρίς τη θέλησή τους. Αυτό, όμως, δεν είναι το ίδιο με το να έχουν το δικαίωμα να αστυνομεύουν τρίτα μέρη και τις δημοσιογραφικές πληροφορίες για το άτομό τους.

Όπως αναγνώρισε το δικαστήριο, τα αποτελέσματα αναζήτησης που συνδέονται με το όνομα ενός ατόμου μπορεί να επιφέρουν τεράστιο αντίκτυπο στη ζωή του. Ενώ, όμως, είναι σημαντικό να προστατεύονται οι πολίτες χωρίς ένδικα μέσα από την υπαρξιακή καταστροφή που δημιουργεί για παράδειγμα η δημοσίευση ταπεινωτικών φωτογραφιών, αυτό θα πρέπει να σταθμιστεί με το δημόσιο συμφέρον, ιδιαίτερα, όταν πρόκειται για άτομα που έχουν εξέχοντα ρόλο στην κοινωνία. Το δικαίωμα στη λήθη δεν πρέπει να γίνει δικαίωμα των λίγων ισχυρών να σβήσουν το παρελθόν τους.

Ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες έχουν ήδη νόμους που γέρνουν την πλάστιγγα υπέρ της προστασίας της ιδιωτικότητας. Στη Γαλλία για παράδειγμα το δικαίωμα στη λήθη απαγορεύει να αναφέρονται οι ποινικές καταδίκες ενός ατόμου από τη στιγμή που έχει εκτίσει την ποινή του. Τουλάχιστον αυτοί οι νόμοι σχεδιάστηκαν με σχετικά περιορισμένο εύρος και μπορούν κατά συνέπεια να εφαρμοστούν.

Η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου βρίσκεται στο αντίθετο άκρο της πλάστιγγας. Δεν αποτελεί μόνο σημαντική επέκταση της ευρωπαϊκής νομοθεσίας περί προσωπικών δεδομένων, αλλά παράλληλα δεν θα ανατίθεται στα ευρωπαϊκά δικαστήρια σε πρώτο βαθμό. Οι εθνικές επιτροπές προστασίας προσωπικών δεδομένων θα καθορίσουν το πεδίο εφαρμογής αυτών των νέων ευαίσθητων δικαιωμάτων. Παράλληλα, οι μηχανές αναζήτησης, αποθαρρυνμένες από το ενδεχόμενο ήττας, μπορεί εξαρχής να συνθηκολογήσουν ώστε να αποφύγουν τους κινδύνους και το κόστος της νομικής διαδικασίας.

Είναι σαφές ότι οι μηχανές αναζήτησης θα πρέπει να ενεργούν εάν τους παρουσιάζονται αποδεικτικά στοιχεία ότι το υλικό που εμφανίζουν είναι παράνομο. Το πρόβλημα με αυτήν τη δικαστική απόφαση, όμως, είναι πως θα φέρει νομική αβεβαιότητα, θα εκθέσει τις εταιρίες του διαδικτύου σε δυσανάλογο κόστος συμμόρφωσης και σε υφέρπουσα λογοκρισία. Βάσει όλων αυτών, ο κίνδυνος είναι να υπονομευθεί το διαδίκτυο ως παγκόσμιο αγαθό.

© The Financial Times Limited 2014. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation