Δεν μειώνονται τα ευρωπαϊκά επιτόκια το 2005

Το 2005 φαίνεται πως θα είναι μια αξιοπρεπής χρονιά για την οικονομία της ευρωζώνης, παρά την αδυναμία του δολαρίου. Ωστόσο, η ενίσχυση των πληθωριστικών πιέσεων και η ανατίμηση του ευρώ καθιστούν απίθανη την μείωση των επιτοκίων της ευρωζώνης το 2005, όπως εκτιμά ο Wolfgang Munchau.

Δημοσιεύθηκε: 3 Ιανουαρίου 2005 - 16:05

του Wolfgang Munchau

Το 2005 φαίνεται πως θα είναι μια αξιοπρεπής χρονιά για την οικονομία της ευρωζώνης, παρά την αδυναμία του δολαρίου. Οι προβλέψεις αναφέρουν πως το 2005, η οικονομία ενδέχεται να καταγράψει τον ρυθμό ανάπτυξης του 2-2,5% που εκτιμάται ότι μπορεί να φθάσει, και να τον ξεπεράσει το 2006.

Με τον πληθωρισμό να διαμορφώνεται σε επίπεδα λίγο υψηλότερα του στόχου του 2% της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, λογικά θα έπρεπε να πλησιάζουμε τη χρονική στιγμή που θα αποφασίσει αύξηση των επιτοκίων. Όντως, το διοικητικό συμβούλιο της ΕΚΤ συζήτησε το ενδεχόμενο αύξησης των επιτοκίων στην συνεδρίαση της 2ης Δεκεμβρίου αλλά το απέρριψε.

Εάν δεν υπήρχε η συγκυρία της ισχύος του ευρώ έναντι του αμερικανικού νομίσματος, η τράπεζα θα είχε ήδη αυξήσει τα επιτόκια. Από την άλλη, μια μείωση των επιτοκίων -ενδεχόμενο που προσδοκούσαν οι αγορές μέχρι πρόσφατα- δεν συγκεντρώνει πολλές πιθανότητες.

Η ΕΚΤ δεν θεωρεί ότι η νομισματική πολιτική μπορεί ή θα έπρεπε να χρησιμοποιείται ως αντίδραση σε βραχυπρόθεσμες οικονομικές εξελίξεις. Αυτή η άποψη βασίζεται σε δυο χαρακτηριστικά που διαχωρίζουν την οικονομία της ευρωζώνης από την αμερικανική: η εμμονή του πληθωρισμού και ο αργός μηχανισμός μετάβασης για τη νομισματική πολιτική.

Η EKT ορίζει την εμμονή του πληθωρισμού, ως ”την τάση του πληθωρισμού να συγκλίνει με βραδύ ρυθμό προς τα πρέποντα επίπεδα, αντιδρώντας σε ένα σοκ”. Για παράδειγμα, η εμμονή του πληθωρισμού εξηγεί γιατί η Ιταλία έχει πληθωρισμό υψηλότερο από το μέσο όρο της ευρωζώνης, ακόμη και σε περιόδους αδύναμης οικονομικής ανάπτυξης.

Ο βραδύς μηχανισμός μετάβασης σημαίνει πως μια οικονομία αργεί να αντιδράσει σε μεταβολές πολιτικής. Δεδομένης της κυριαρχίας των υποθηκών σταθερών επιτοκίων σε πολλές χώρες της ευρωζώνης, οι αλλαγές στα βραχυπρόθεσμα επιτόκια δεν έχουν επιπτώσεις βραχυπρόθεσμα στα επιτόκια των υποθηκών και τις τιμές στην στεγαστική αγορά.

Οι ευρωπαίοι καταναλωτές έχουν στην κυριολεξία, ανοσία σε μεταβολές των επιτοκίων. Καθώς οι επιχειρήσεις λιανικών πωλήσεων της Ευρώπης αλλάζουν τις τιμές τους μια φορά το χρόνο κατά μέσο όρο, μια μεταβολή επιτοκίων αργεί να αποτυπωθεί στις τιμές λιανικής. Ένας άγραφος κανόνας αναφέρει πως απαιτούνται περίπου έξι τρίμηνα για να επηρεάσει τον πληθωρισμό η νομισματική πολιτική. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, η πολιτική πρέπει να κοιτά πολύ μπροστά.

Οι απόψεις για τη μεσοπρόθεσμη τροχιά του πληθωρισμού στην ευρωζώνη, διίστανται. Ορισμένοι ισχυρίζονται ότι η συνεχιζόμενη ανατίμηση της ισοτιμίας του ευρώ ενδέχεται να αποβεί αντιπληθωριστική, σε μακροπρόθεσμο επίπεδο. Άλλοι, τονίζουν ότι η πρόσφατη αύξηση της προσφοράς χρήματος υποδηλώνει ενίσχυση των πληθωριστικών πιέσεων.

Τι σημαίνουν όλα αυτά για την νομισματική πολιτική που θα ασκήσει η EΚΤ; Οι περισσότερες προβλέψεις για τον πληθωρισμό, τόσο από ανεξάρτητους αναλυτές όσο και από την ίδια την ΕΚΤ αποδείχθηκαν ιδιαίτερα αισιόδοξες. Ο πληθωρισμός της ευρωζώνης ξεπέρασε τους στόχους της κεντρικής τράπεζας τέσσερις φορές στα τελευταία πέντε χρόνια.

Με τις ενδείξεις να καταδεικνύουν ήπια ενίσχυση των πληθωριστικών πιέσεων σε μεσοπρόθεσμο επίπεδο, δεν συντρέχουν οι συνθήκες μείωσης των επιτοκίων από μια συντηρητική κεντρική τράπεζα, εκτός εάν υπάρχουν προφανείς λόγοι για να το κάνει.

Ελάχιστοι αναλυτές προβλέπουν ακόμη μείωση των επιτοκίων εντός του 2005. Εξαιρούμενης της περίπτωσης μιας απρόβλεπτης εξέλιξης όπως μια τρομοκρατική επίθεση ή περαιτέρω κατάρρευση του δολαρίου, εκτιμώ πως μπορούμε να αποκλείσουμε το ενδεχόμενο χαλαρώματος της νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ για εφέτος.

© The Financial Times Limited 2005. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation