Ερωτήματα Θεοχάρη για εγκύκλιο Πιτσιλή

Εδώ και ένα χρόνο οι επιχειρήσεις πλήττονται από τα capital controls και η κυβέρνηση θα έπρεπε να δουλεύει εντατικά προς την κατεύθυνση της οριζόντιας και πλήρους άρσης του. Ωστόσο παρά τις εξαγγείλεις των στελεχών της για άρση της αβεβαιότητας, στην πραγματικότητα συνεχίζει να χειρίζεται το θέμα των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων αποσπασματικά, νοθεύοντας περαιτέρω τον ανταγωνισμό και δημιουργώντας νέες στρεβλώσεις στην αγορά.

Αυτό το θέμα αναδεικνύει ο Χάρης Θεοχάρης με ερώτηση προς τον Υπουργό Οικονομικών σχετικά με τις προβλέψεις της ΠΟΛ.1055/2016 της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων. Η συγκεκριμένη εγκύκλιος, παρέχει διευκρινήσεις σχετικά με την εξόφληση τιμολογίων προμηθευτών και πιστωτών από τρίτους. Συγκεκριμένα δίνει τη δυνατότητα εξόφλησης υποχρεώσεων όχι απευθείας από την εταιρεία – πελάτη προς την εταιρεία- προμηθευτή αλλά μέσω τρίτου, ο οποίος δεν σχετίζεται με την οφειλή. Παράλληλα, η εγκύκλιος ορίζει πως η καταβολή μπορεί να γίνεται και σε τραπεζικό λογαριασμό του προμηθευτή σε αλλοδαπή τράπεζα.

Ο Χάρης Θεοχάρης σημειώνει πως με τις συγκεκριμένες προβλέψεις επιτρέπεται στην ουσία η παράκαμψη του ελληνικού τραπεζικού συστήματος και η εκκαθάριση συναλλαγών μεταξύ αποκλειστικά αλλοδαπών τραπεζών.

Επίσης αναφέρει πως με τη συγκεκριμένη εγκύκλιο επιτρέπεται υπό προϋποθέσεις η παράκαμψη των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων και η αποστολή χρημάτων στο εξωτερικό για μικρό αριθμό συναλλασσομένων.

Κλείνοντας ζητάει από το αρμόδιο Υπουργείο να απαντήσει εάν έχουν μελετηθεί οι ανισότητες και η νόθευση του ανταγωνισμού μεταξύ ομοειδών επιχειρήσεων που παράγει η συγκεκριμένη διάταξη, εάν η ηγεσία του Υπουργείου θεωρεί πως η συγκεκριμένη διάταξη μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια φορολογικών εσόδων και εάν υπάρχουν προβλέψεις για τον περιορισμό των κινδύνων από την κατάχρηση της συγκεκριμένης διάταξης.

Αξίζει να σημειωθεί, ότι παράγοντες με γνώση των φορολογικών νόμων υποστηρίζουν ότι η εγκύκλιος Πιτσιλή «δεν φαίνεται να πάσχει καθώς επικαλείται όλες τις νόμιμες προϋποθέσεις». Τα ερωτήματα που θέτει πάντως ο κ. Θεοχάρης από την άλλη πλευρά, αξιολογούνται από τις αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομικών.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης

Ερώτηση προς τον Υπουργό Οικονομικών

Θέμα: ΠΟΛ.1055/2016 της ΓΓΔΕ και η δυνατότητα εκκαθάρισης συναλλαγών που πραγματοποιούνται στην Ελληνική Επικράτεια από αλλοδαπά τραπεζικά ιδρύματα

Με την ΠΟΛ.1055/2016 της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων δίνονται διευκρινήσεις σχετικά με την εφαρμογή των διατάξεων της περ. β΄ του άρθρου 23 του Ν.4172/2013 σε περίπτωση εξόφλησης τιμολογίων προμηθευτών και πιστωτών από τρίτους. Πιο συγκεκριμένα με την παράγραφο 4 της εγκυκλίου προσδιορίζεται πως δεν είναι προϋπόθεση το πρόσωπο στο οποίο ανήκει ο λογαριασμός μέσω του οποίου εξοφλούνται οι σχετικές δαπάνες να είναι και αυτό που έχει τη σχετική απαίτηση στον καταβάλλοντα. Ενώ με την παράγραφο 6 αναφέρεται πως για την εξασφάλιση του δικαιώματος έκπτωσης μιας δαπάνης, κατ' εφαρμογή των διατάξεων της περ. Β του άρθρου 23 του Ν.4172/2013, η καταβολή μπορεί να γίνεται και σε τραπεζικό λογαριασμό του προμηθευτή σε αλλοδαπή τράπεζα, του νόμου μη διακρίνοντος.

Αυτό επιτρέπει στην ουσία την παράκαμψη του ελληνικού τραπεζικού συστήματος και την εκκαθάριση συναλλαγών μεταξύ αποκλειστικά αλλοδαπών τραπεζικών ιδρυμάτων, παρόλο που τα τιμολόγια και λοιπά παραστατικά θα εμφανίζουν ως αγοραστή επιχείρηση με έδρα την Ελληνική Επικράτεια. Επιπροσθέτως οδηγεί στο φορολογικό παράδοξο εισοδήματος παραγόμενου στην Ελλάδα, το οποίο εκκαθαρίζεται εκτός του ελληνικού τραπεζικού συστήματος. Τέλος ιδίως με την παράγραφο 6 επιτρέπεται υπό προϋποθέσεις η παράκαμψη των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων και η αποστολή χρημάτων στο εξωτερικό. Σε μια περίοδο που η άρση των ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων απαιτεί την αύξηση των καταθέσεων στα ελληνικά τραπεζικά ιδρύματα και την επαναφορά της εμπιστοσύνης στο σύστημα, η συγκεκριμένη ρύθμιση αφήνει παράθυρο ευνοϊκής μεταχείρισης σε κάποιες κατηγορίες συναλλασσόμενων, δημιουργώντας εύλογα ερωτηματικά για το σκεπτικό της Γενικής Γραμματείας.

Με βάση τα ανωτέρω ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:

Έχει μελετηθεί αν η συγκεκριμένη διάταξη δημιουργεί ανισότητες μεταξύ επιχειρήσεων και αν οδηγεί σε νόθευση του ανταγωνισμού;
Έχει μελετηθεί αν η συγκεκριμένη διάταξη μπορεί να οδηγήσει σε απώλειες φορολογικών εσόδων;
Πως περιορίζεται ο κίνδυνος παράκαμψης των διαδικασιών για τον περιορισμό στην κίνηση κεφαλαίων από τη συγκεκριμένη διάταξη;
Ο Ερωτών Βουλευτής Β΄Αθήνας – Ανεξάρτητος
Χάρης Θεοχάρης

Η επίμαχη εγκύκλιος

ΠΟΛ.1055/2016 Διευκρινίσεις σχετικά με την εφαρμογή των διατάξεων της περ. β' του άρθρου 23 του ν. 4172/2013 σε περίπτωση εξόφλησης τιμολογίων προμηθευτών και πιστωτών από τρίτους (Διευκρινίσεις σχετικά με την εφαρμογή των διατάξεων της περ. β' του άρθρου 23 του ν. 4172/2013 σε περίπτωση εξόφλησης τιμολογίων προμηθευτών και πιστωτών από τρίτους) Κατηγορία: Φορολογία Εισοδήματος Αθήνα, 26 Απριλίου 2016 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΑΜΕΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑΤΑ: Β', Α' Ταχ. Δ/νση: Καρ. Σερβίας 10 Ταχ. Κώδ.: 101 84 ΑΘΗΝΑ Πληροφορίες: Ε. Πλάνη, Β. Γιοβά Τηλέφωνο: 210 – 3375312 ΦΑΞ: 210 – 3375001 ΠΟΛ 1055/2016 ΘΕΜΑ: Διευκρινίσεις σχετικά με την εφαρμογή των διατάξεων της περ. β' του άρθρου 23 του ν. 4172/2013 σε περίπτωση εξόφλησης τιμολογίων προμηθευτών και πιστωτών από τρίτους. Με αφορμή προφορικά και γραπτά ερωτήματα που έχουν τεθεί στην υπηρεσία μας, αναφορικά με το πιο πάνω θέμα, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα:

1. Με τις διατάξεις του άρθρου 23 του ν.4172/2013, με τις οποίες καθορίζονται περιοριστικά οι μη εκπιπτόμενες δαπάνες από τα ακαθάριστα έσοδα των επιχειρήσεων, ορίζεται, μεταξύ άλλων, ότι δεν εκπίπτει κάθε είδους δαπάνη που αφορά σε αγορά αγαθών ή λήψη υπηρεσιών αξίας άνω των πεντακοσίων (500) ευρώ, εφόσον η τμηματική ή ολική εξόφληση δεν έγινε με τη χρήση τραπεζικού μέσου πληρωμής (περ. β').

2. Με την ΠΟΛ.1216/1.10.2014 εγκύκλιό μας, με την οποία κοινοποιήθηκαν οι ως άνω διατάξεις, διευκρινίσθηκε, ότι για την εφαρμογή της περίπτωσης β' του άρθρου αυτού, στην έννοια της αγοράς των αγαθών και της λήψης των υπηρεσιών εμπίπτουν οι αγορές πρώτων και βοηθητικών υλών, εμπορευμάτων, υλικών, παγίων κ.λπ., οι πάσης φύσεως δαπάνες της επιχείρησης καθώς και οι πάσης φύσεως υπηρεσίες που λαμβάνει η επιχείρηση, με την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 22 του ν.4172/2013 και δεν εμπίπτουν σε κάποια από τις λοιπές περιπτώσεις του παρόντος άρθρου. Επίσης, διευκρινίσθηκε ότι ως τραπεζικό μέσο πληρωμής, προκειμένου για την εφαρμογή των κοινοποιούμενων διατάξεων, νοείται η κατάθεση σε τραπεζικό λογαριασμό του προμηθευτή, είτε με μετρητά είτε με μεταφορά μεταξύ λογαριασμών (έμβασμα), η χρήση χρεωστικών ή πιστωτικών καρτών της εταιρίας που πραγματοποιεί την πληρωμή, η έκδοση τραπεζικής επιταγής της επιχείρησης ή η εκχώρηση επιταγών τρίτων, η χρήση συναλλαγματικών οι οποίες εξοφλούνται μέσω τραπέζης, η χρήση ταχυδρομικής επιταγής – ταχυπληρωμής ή η κατάθεση σε λογαριασμό πληρωμών των Ελληνικών Ταχυδρομείων.

4. Από τη γραμματική διατύπωση των πιο πάνω διατάξεων προκύπτει, ότι ο νόμος απαιτεί η εξόφληση να γίνεται με τραπεζικό μέσο πληρωμής, προκειμένου να αποδεικνύεται η ύπαρξη και η πραγματοποίηση της συναλλαγής, χωρίς να κάνει διάκριση ως προς το πρόσωπο του καταβάλλοντος, ούτε να θέτει ως προϋπόθεση όπως το πρόσωπο στο οποίο ανήκει ο λογαριασμός μέσω του οποίου εξοφλούνται οι σχετικές δαπάνες να είναι και αυτό που είχε τη σχετική απαίτηση από τον καταβάλλοντα (άμεσα αντισυμβαλλόμενος).

5. Κατόπιν των ανωτέρω, σε περίπτωση εξόφλησης σε τραπεζικό λογαριασμό του προμηθευτή – πιστωτή από τρίτο πρόσωπο (ημεδαπό ή αλλοδαπό), το οποίο, κατ' εντολή της επιχείρησης, εξοφλεί τη σχετική υποχρέωση προς απόσβεση ισόποσης υποχρέωσης αυτού προς αυτή, η σχετική δαπάνη εκπίπτει από τα ακαθάριστα έσοδα της επιχείρησης, αρκεί να αποδεικνύεται με βάση τα κατάλληλα στοιχεία (τραπεζικά παραστατικά ή άλλα έγγραφα) η εξόφληση του προμηθευτή καθώς και ο λόγος εξόφλησης των δαπανών από τον τρίτο. Ομοίως, σε περίπτωση που, με βάση τα ανωτέρω, η εξόφληση γίνεται, κατ' εντολή της επιχείρησης, από τρίτο, πελάτη της, προς απόσβεση δικής του υποχρέωσης από αγορά αγαθών ή λήψη υπηρεσιών από την επιχείρηση, η σχετική δαπάνη αναγνωρίζεται προς έκπτωση από τα ακαθάριστα έσοδα του τρίτου με τις ίδιες ως άνω προϋποθέσεις και εφόσον πληρούνται και οι λοιπές προϋποθέσεις που τίθενται για την εκπεσιμότητα των δαπανών με τις διατάξεις του ν.4172/2013, παρόλο που ο τραπεζικός λογαριασμός στον οποίο κατατέθηκαν τα μετρητά ή μεταφέρθηκαν τα σχετικά εμβάσματα δεν ανήκει σε πρόσωπο έναντι του οποίου υφίστατο και η σχετική υποχρέωση.

6. Τέλος, διευκρινίζεται ότι για την εξασφάλιση του δικαιώματος έκπτωσης μιας δαπάνης, κατ' εφαρμογή των διατάξεων της περ. β' του άρθρου 23 του ν. 4172/2013, η καταβολή μπορεί να γίνεται και σε τραπεζικό λογαριασμό του προμηθευτή σε αλλοδαπή τράπεζα, του νόμου μη διακρίνοντος. Ακριβές Αντίγραφο Ο Προϊστάμενος του Αυτοτελούς Τμήματος Διοίκησης Ο ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΙΤΣΙΛΗΣ