Ερχονται ενιαίοι κανόνες στο επίδομα κυοφορίας–λοχείας

Τέλος στις μεγάλες διαφοροποιήσεις που ισχύουν στο καθεστώς καταβολής του επιδόματος κυοφορίας και λοχείας φιλοδοξεί να βάλει το υπουργείο Εργασίας και ο ΕΦΚΑ.

Βάσει του σχεδιασμού, το ύψος της παροχής για τις μισθωτές δεν μεταβάλλεται, αλλάζει όμως ριζικά ο επιμερισμός του κόστους μεταξύ ΕΦΚΑ, ΔΥΠΑ και εργοδοτών.

Αντίθετα, στις μητέρες μη μισθωτές, επιχειρείται μια ουσιαστική αλλαγή, με σημαντική αύξηση των καταβαλλόμενων ποσών. Παρότι ο ενιαίος κανονισμός παροχών του ΕΦΚΑ έχει «παγώσει», οι ενιαίοι όροι λήψης του επιδόματος αναμένεται να προωθηθούν με διάταξη σε επερχόμενο ασφαλιστικό νομοσχέδιο.

Στόχος είναι η άρση των ανισοτήτων και η εμπέδωση ισονομίας στις παροχές μητρότητας, σε ένα σύστημα που εξακολουθεί να φέρει τα αποτυπώματα του κατακερματισμένου ασφαλιστικού παρελθόντος.Σήμερα, όλες οι μισθωτές του ιδιωτικού τομέα λαμβάνουν αποδοχές που αντιστοιχούν σε τέσσερις μήνες άδειας. Ωστόσο, ο τρόπος χρηματοδότησης διαφέρει ανάλογα με το πρώην ασφαλιστικό καθεστώς.

Στο πρώην ΙΚΑ, το 50% του μισθού καλύπτεται από τον ΕΦΚΑ, το 40% από τη ΔΥΠΑ και το 10% από τον εργοδότη. Στο πρώην ΤΑΥΤΕΚΩ καταγράφονται εσωτερικές διαφοροποιήσεις: για τις εργαζόμενες στις Τράπεζες το 100% του μισθού καταβάλλεται από τον ΕΦΚΑ, ενώ για τις μητέρες προερχόμενες από ΔΕΚΟ το σύνολο της δαπάνης βαραίνει τον εργοδότη. Στο ΕΤΑΠ-ΜΜΕ το 100% του μισθού για τέσσερις μήνες καταβάλλεται επίσης από τον ΕΦΚΑ.

Στον δημόσιο τομέα και στις ασφαλισμένες των πρώην ΟΠΑΔ και ΤΥΔΚΥ προβλέπεται πεντάμηνη άδεια, η οποία καλύπτεται εξ ολοκλήρου από το Δημόσιο ή τους Δήμους ως εργοδότες.

Η επικρατέστερη πρόταση προβλέπει καθολική εφαρμογή του μοντέλου του πρώην ΙΚΑ για όλους τους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα. Συγκεκριμένα, τον πρώτο μήνα άδειας η μητέρα θα λαμβάνει το 50% του μισθού από τον ΕΦΚΑ και το υπόλοιπο 50% από τον εργοδότη.

Για τους επόμενους τρεις μήνες, το 50% θα καταβάλλεται από τον ΕΦΚΑ και το υπόλοιπο 50% από τη ΔΥΠΑ. Για τις εργαζόμενες σε Τράπεζες, ΔΕΚΟ και ΜΜΕ δεν αλλάζει το τελικό ποσό που λαμβάνουν, αλλά η πηγή χρηματοδότησης, καθώς το σύστημα επιμερισμού θα εναρμονιστεί με εκείνο του πρώην ΙΚΑ.

Αμετάβλητο παραμένει το καθεστώς στο Δημόσιο, όπου το επίδομα κυοφορίας – λοχείας για πέντε μήνες συνεχίζει να καταβάλλεται από το κράτος - εργοδότη.

Η μεγαλύτερη τομή αφορά τις μη μισθωτές. Σήμερα, οι ελεύθερες επαγγελματίες του πρώην ΟΑΕΕ λαμβάνουν 150 ευρώ μηνιαίως για τέσσερις μήνες, οι αγρότισσες του πρώην ΟΓΑ μόλις 486 ευρώ εφάπαξ, ενώ οι ασφαλισμένες του πρώην ΕΤΑΑ (μηχανικοί, υγειονομικοί, δικηγόροι και συμβολαιογράφοι) 200 ευρώ τον μήνα για τέσσερις μήνες. Τα ποσά αυτά υπολείπονται σημαντικά των παροχών που λαμβάνουν οι μισθωτές.

Η νέα πρόταση συνδέει το επίδομα με τον ασφαλιστέο μισθό που αντιστοιχεί στην ασφαλιστική κατηγορία εισφορών. Ο ΕΦΚΑ θα καταβάλλει το 50% του ασφαλιστέου μισθού για τέσσερις μήνες και η ΔΥΠΑ επιπλέον 50% για τρεις μήνες, κατ’ αναλογία με τις μισθωτές. Η αλλαγή αυτή οδηγεί ακόμη και σε υπερ-τετραπλασιασμό της παροχής για πολλές μη μισθωτές, αναβαθμίζοντας ουσιαστικά το δίχτυ προστασίας.