Έντονη ανησυχία για την ύφεση

Διαστάσεις σοκ προσλαμβάνει η ύφεση της ελληνικής οικονομίας αναδεικνύοντας για μια ακόμη φορά λανθασμένους υπολογισμούς από την πλευρά της τρόικας και δημιουργώντας υπ’ αυτή την έννοια μια παράμετρο η οποία -υπό προϋποθέσεις- θα μπορούσε να αποτελέσει διαπραγματευτικό όπλο στη φαρέτρα του οικονομικού επιτελείου.

Οι φορείς της αγοράς στις επαφές τους με τον κ. Βενιζέλο τόνισαν τα προβλήματα της οικονομίας και ζήτησαν επίμονα μείωση των φορολογικών βαρών και αναπτυξιακά μέτρα προκειμένου η οικονομία να ξεφύγει από τον φαύλο κύκλο.

Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Οικονομικών Ε. Βενιζέλος ο οποίος ήδη από την περασμένη Παρασκευή είχε …ενταφιάσει τις κοινές προβλέψεις τρόικας και υπουργείου Οικονομικών για ύφεση 3,8% φέτος (αρχικά το Μνημόνιο έθετε τον πήχη ακόμα πιο χαμηλά στο 3,5%), ανέφερε ότι η Γενική Διεύθυνση Οικονομικής Πολιτικής του υπουργείου εκτιμά ότι η ύφεση φέτος θα είναι μεταξύ 4,5% και 5,3%. Ο ίδιος διευκρίνισε ότι δεν υιοθετεί το 5,3% και θα επιχειρήσει μέτρα ανακοπής της τάσης.

Η ιστορία των τελευταίων ετών πάντως έχει δείξει ότι οι πιθανότητες να κρατηθεί η πτώση του ΑΕΠ χαμηλότερα από το άνω άκρο των προβλέψεων είναι περιορισμένες έως ανύπαρκτες για έναν κυρίως λόγο. Τα όποια αναπτυξιακά μέτρα ληφθούν, εκτός αν πέσει άμεσα ζεστό και πολύ χρήμα στην αγορά, προοπτική η οποία δεν φαίνεται επί του παρόντος στον ορίζοντα, αργούν να αποδώσουν. Πολύ περισσότερο όταν οι μέχρι σήμερα περγαμηνές της κυβέρνησης κάθε άλλο παρά έχουν πείσει για την ταχύτητα και πληρότητα εφαρμογής των προβλεπόμενων διαρθρωτικών αλλαγών (από την απελευθέρωση των κλειστών επαγγελμάτων και τις συγχωνεύσεις- καταργήσεις φορέων, έως το ενιαίο μισθολόγιο).

Παρ΄ όλα αυτά σε καμία περίπτωση δεν αμφισβητείται η πρόθεση του αντιπροέδρου της κυβέρνησης να κάνει ότι μπορεί για να ανακόψει την ύφεση. Το θέμα είναι τι περιθώρια υπάρχουν.

Εδώ αναδεικνύονται δύο παράμετροι: οι διαπραγματεύσεις -οι συζητήσεις όπως προτιμά να τις αποκαλεί ο υπουργός- με την τρόικα και το ξεμπλοκάρισμα των αποφάσεων της Συνόδου Κορυφής της 21ης Ιουλίου.

Στο μέτωπο της τρόικας, σύμφωνα με πληροφορίες, το υπουργείο Οικονομικών εκτιμά ότι εξαιτίας της ύφεσης και των συνακόλουθων αστοχιών στα έσοδα, το έλλειμμα αντί για 7,5% θα διαμορφωθεί στο 8,5% του ΑΕΠ. Με αυτό το δεδομένο το ζητούμενο είναι αν η τρόικα θα ζητήσει νέα μέτρα για να καλυφθούν οι αποκλίσεις ή θα εμφανιστεί ελαστική και θα αποδεχθεί την απόκλιση στο πλαίσιο και των δικών της λάθος υπολογισμών.

Στη δεύτερη περίπτωση, όπου δεν απαιτηθούν δηλαδή νέα μέτρα, το επίπεδο της διαπραγμάτευσης ανάμεσα στην ελληνική κυβέρνηση και την τρόικα θα μπορούσε να περάσει στο ενδεχόμενο λήψης μέτρων αναπτυξιακού χαρακτήρα και ελάφρυνσης των ασθενέστερων κυρίως μέσω του φορολογικού νομοσχεδίου, χωρίς βέβαια να προκύπτει απώλεια εσόδων αλλά με βάση το ισοδύναμο αποτέλεσμα.

Προφανές είναι ότι αν επιμείνει η τρόικα στο 7,5% για το έλλειμμα τότε υπάρχει δρόμος μόνο για πρόσθετα μέτρα που το υπουργείο Οικονομικών διαβεβαιώνει ότι σε καμία περίπτωση δεν θα αφορούν χαμηλά και μεσαία εισοδήματα. Και οι έκτακτες εισφορές όμως φαίνεται έχουν τα όρια τους.

Στο μέτωπο των αποφάσεων της 21ης Ιουλίου, παρά το απίστευτο μπλέξιμο που έφερε η εμπλοκή των εγγυήσεων για τη Φινλανδία, το οικονομικό επιτελείο εξακολουθεί να υποστηρίζει ότι εκεί βρίσκεται το κλειδί για να αυξηθεί η ρευστότητα στην αγορά.

Για παράδειγμα, αν η έκτη δόση του Σεπτέμβρη αντί από το πακέτο των 110 δισ. ευρώ (έχουν απομείνει 45 δισ. ευρώ) ήταν η πρώτη του δεύτερου πακέτου των 109 δισ. ευρώ, αρμοδίως υποστηρίζεται ότι οι ροές προς την Ελλάδα από τα 6 δισ. ευρώ θα έφταναν τα 20 δισ. ευρώ, αφήνοντας περιθώρια στο υπουργείο Οικονομικών και για τη στήριξη της ρευστότητας του τραπεζικού συστήματος, χωρίς να χρειάζονται (έκτακτοι ή μη) νέοι μηχανισμοί παροχής ρευστότητας…