Fitch: Τα δημοσιονομικά ρίσκα της Ιαπωνίας

Η εμφάνιση μηνιαίων ελλειμμάτων τρεχουσών συναλλαγών στην Ιαπωνία δείχνει την αυξανόμενη σημασία της δημοσιονομικής προσαρμογής για την μεσοπρόθεσμη σταθερότητα της Ιαπωνίας, σύμφωνα με την Fitch Ratings. Και αυτό γιατί τα εξωτερικά ελλείμματα δείχνουν ότι η αύξηση των επενδύσεων, μετά την έναρξη των Abenomics, δεν συμβάδισε με την όποια άνοδο των αποταμιεύσεων, καθώς το δημοσιονομικό έλλειμμα παραμένει υψηλό.

Ένας σημαντικός λόγος για την διάβρωση του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών της Ιαπωνίας υπήρξε η μείωση των εγχώριων αποταμιεύσεων, που έχουν καταγράψει πτώση στο 18,3% του ΑΕΠ το γ' τρίμηνο του 2013, έναντι του μέσου ετήσιου όρου του 24,8% στην δεκαετία που προηγήθηκε των μέσω του 2008. Αυτό οφείλεται κυρίως στην επιδείνωση της θέσης αποταμίευσης της γενικής κυβέρνησης. Απουσία αποτελεσματικής μεσοπρόθεσμης δημοσιονομικής προσαρμογής, το έλλειμμα του προϋπολογισμού της κυβέρνησης θα παραμείνει μεγάλο και θα συνεχίσει να περιορίζει τις εγχώριες αποταμιεύεις, σύμφωνα με τη Fitch. Το ΔΝΤ εκτιμά πως το κυκλικά προσαρμοσμένο έλλειμμα προϋπολογισμού της Ιαπωνίας διαμορφώθηκε στο 9,2% του ΑΕΠ το 2013, σημαντικά υψηλότερο από τον μέσο όρο του 3,4% για τις αναπτυγμένες οικονομίες.

Ο άλλος βασικός λόγος για την επιδείνωση του ελλείμματος είναι ότι ο σχηματισμός κεφαλαίων έχει αγγίξει το 21% του ΑΕΠ το γ' τρίμηνο του 2013, υψηλότερο από το χαμηλό του 19% που κατεγράφη μετά την παγκόσμια οικονομική κρίση, αλλά χαμηλότερο από τον μέσο όρο δεκαετίας του 23,4% μέχρι τα μέσα του 2008. Αυτή η αύξηση των επενδύσεων ευθυγραμμίζεται με τα Abenomics και θα μπορούσε να υπάρξει και περαιτέρω άνοδος. Σύμφωνα με την Fitch, ο επενδυτικός κύκλος της Ιαπωνίας σχετίζεται στενά με τις παγκόσμιες τάσεις της ζήτησης. Ένα ανταγωνιστικό νόμισμα συνδυασμένο με μια βελτιωμένη παγκόσμια ζήτηση, θα μπορούσε να αυξήσει ακόμα περισσότερο τις επενδύσεις.

Η αποτυχία της προσαρμογής του διαρθρωτικού δημοσιονομικού ελλείμματος, σε συνδυασμό με μια ανάκαμψη στην ζήτηση του ιδιωτικού τομέα, θα πίεζαν το εμπορικό ισοζύγιο της Ιαπωνίας και πιθανότατα και το γεν. Αυτό με τη σειρά του θα μπορούσε να αναγκάσει την Τράπεζα της Ιαπωνίας να ακολουθήσει μια πιο σφιχτή εγχώρια νομισματική πολιτική νωρίτερα απ' ότι θα έκανε κάτω από άλλες συνθήκες, προκειμένου να επιτύχει τον στόχο για πληθωρισμό 2% που υιοθέτησε τον Ιανουάριο του 2013 και να σταθεροποιήσει τις προσδοκίες για τον πληθωρισμό. Αυτό θα μπορούσε να έχει αρνητικές επιπτώσεις στο κόστος δανεισμού της χώρας (η απόδοση του 10ετούς ιαπωνικού κρατικού ομολόγου ήταν κατά μέσο όρο 0,72% το 2013).

Η δημοσιονομική προσαρμογή θα επιτάχυνε επίσης τον περιορισμό του εξαιρετικά υψηλού δημοσίου χρέους της Ιαπωνίας. Η Fitch προβλέπει πως το χρέος της γενικής κυβέρνησης θα διαμορφωθεί στο 245% του ΑΕΠ μέχρι το τέλος του 2014, έναντι του 239% στο τέλος του 2013 και δεν αναμένει σταθεροποίησή του πριν το 2020. Αυτό είναι ένας βασικός παράγοντας για την διατήρηση του αρνητικού outlook στην αξιολόγηση Α+ της Ιαπωνίας, σημειώνει ο οίκος.