Γιβραλτάρ κατά Τουσκ για τις κατευθυντήριες γραμμές του Brexit

Ο επικεφαλής του Γιβραλτάρ επέκρινε έντονα τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ, διότι έδωσε στην Ισπανία το δικαίωμα να ασκήσει βέτο στη μελλοντική σχέση του βρετανικού θύλακα με την Ευρωπαϊκή Ένωση μετά το Brexit.

Το μέλλον του Γιβραλτάρ, μιας βραχώδους βρετανικής προφυλακής στο νότιο άκρο της Ισπανίας, έχει γίνει το πρώτο σημαντικό σημείο διαφωνίας στις διαπραγματεύσεις για την έξοδο της Βρετανίας από την ΕΕ, από τότε που η πρωθυπουργός Τερέζα Μέι ενεργοποίησε και επισήμως τη διαδικασία εξόδου.

Σύμφωνα με το προσχέδιο κοινών θέσεων των χωρών-μελών της ΕΕ στις διαπραγματεύσεις για το Brexit, «μετά την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση, καμία συμφωνία μεταξύ της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου δεν μπορεί να εφαρμοστεί στην περιοχή του Γιβραλτάρ, χωρίς συμφωνία μεταξύ του Βασιλείου της Ισπανίας και του Ηνωμένου Βασιλείου».

«Ο κ. Τουσκ, ο οποίος χρησιμοποιεί τις αναλογίες του διαζυγίου και της αίτησης διαζυγίου, συμπεριφέρεται σαν τον απατημένο σύζυγο που ξεσπά στα παιδιά του», δήλωσε ο επικεφαλής της τοπικής κυβέρνησης του Γιβραλτάρ, Φάμπιαν Πικάρντο, σε συνέντευξή του στο Reuters.

Ο ίδιος είπε πως η Ισπανία προσπαθεί να εκφοβίσει το Γιβραλτάρ και πως η ΕΕ επιτρέπει να συμβεί αυτός ο εκφοβισμός, ξεκαθαρίζοντας όμως πως η παράκτια αυτή περιοχή της Βρετανίας δεν θα γίνει διαπραγματευτικό χαρτί στις διαπραγματεύσεις για το Brexit.

«Δεν θα γίνουμε χαρτί και δεν θα γίνουμε θύμα του Brexit καθώς δεν είμαστε οι ένοχοι για το Brexit: ψηφίσαμε να μείνουμε στην Ευρωπαϊκή Ένωση, άρα το να ξεσπάτε πάνω μας σημαίνει πως επιτρέπετε στην Ισπανία να συμπεριφέρεται σαν νταής», είπε.

Σύμφωνα με τον κ. Πικάρντο, η ΕΕ θα πρέπει να αφαιρέσει την αναφορά στο Γιβραλτάρ από το προσχέδιο των κατευθυντήριων γραμμών. «Η αφαίρεση της αναφοράς στο Γιβραλτάρ θα είναι ένδειξη καλής πίστεως και καλής θελήσεως», σημείωσε.

Ένταση Λονδίνου-Μαδρίτης

Χθες η Τερέζα Μέι μίλησε με τον κ. Πικάρντο και του υποσχέθηκε «σταθερή στήριξη», προσθέτοντας πως «ποτέ δεν θα εισέλθουμε σε διαδικασία διαπραγμάτευσης κυριαρχίας με την οποία δεν θα είναι ικανοποιημένο το Γιβραλτάρ».

Εκπρόσωπος της Ντάουνινγκ Στριτ είπε ότι η κ. Μέι μετέφερε στον Πικάρντο πως δεν πρόκειται να αποδεχθεί οποιαδήποτε διευθέτηση, σύμφωνα με την οποία το Γιβραλτάρ θα περνούσε υπό την κυριαρχία άλλου κράτους «ενάντια στην ελεύθερα και δημοκρατικά εκπεφρασμένη βούληση» των κατοίκων της περιοχής.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Ισπανίας Αλφόνσο Νταστίς αρνήθηκε να σχολιάσει για το δικαίωμα του βέτο σχετικά με το Γιβραλτάρ σε σημερινή του συνέντευξη, αλλά είπε ότι βλέπει πολύ θετικά τη στάση της ΕΕ.

«Οταν το Ηνωμένο Βασίλειο αποχωρήσει από την ΕΕ, ο εταίρος της ΕΕ θα είναι η Ισπανία και στην περίπτωση του Γιβραλτάρ η ΕΕ είναι ως εκ τούτου υποχρεωμένη να πάρει τη θέση της Ισπανίας. Δεν νομίζω ότι είναι απαραίτητο να μιλάμε για βέτο», είπε στην El Pais.

Ο πρώην ηγέτης των Συντηρητικών της Βρετανίας Μάικλ Χάουαρντ δήλωσε το Σαββατοκύριακο πως η πρωθυπουργός Τερέζα Μέι θα πήγαινε σε πόλεμο με την Ισπανία, για να υπερασπιστεί το Γιβραλτάρ, προκαλώντας αντιδράσεις αλλά και ανησυχία για την εξέλιξη των σχέσεων Μαδρίτης-Λονδίνου.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Βρετανίας Μπόρις Τζόνσον δήλωσε πως δεν θα υπάρξει αλλαγή στην κυριαρχία του Γιβραλτάρ χωρίς τη συναίνεση της Βρετανίας, ενώ ο Ολλανδός ομόλογός του ζήτησε ψυχραιμία.

«Η κυριαρχία του Γιβραλτάρ μένει απαράλλαχτη και δεν μπορεί να αλλάξει χωρίς τη ρητή στήριξη και συναίνεση από τον λαό του Γιβραλτάρ και του Ηνωμένου Βασιλείου, και αυτό δεν θα αλλάξει», είπε ο κ. Μπόρις Τζόνσον.

Από την πλευρά του, ο υπουργός Εξωτερικών της Ολλανδίας, ερωτηθείς για τη δήλωση του πρώην ηγέτη των Συντηρητικών πως η Μέι θα ήταν διατεθειμένη να πάει σε πόλεμο για να υπερασπιστεί την περιοχή, όπως έκανε η τότε πρωθυπουργός Μάργκαρετ Θάτσερ με την Αργεντινή για τα νησιά Φόκλαντ πριν από 35 χρόνια, είπε: «Μπορείτε τώρα να δείτε πόσο δύσκολο είναι το διαζύγιο». «Ας διατηρήσουμε την ψυχραιμία μας και να συνεχίσουμε και να μη χρησιμοποιούμε υπερβολικά σκληρή γλώσσα. Ας διαπραγματευτούμε, νομίζω πως αυτό είναι το σημαντικότερο».

Γιβραλτάρ και Σκωτία

Λίγες μόλις ημέρες αφότου η πρωθυπουργός της Βρετανίας ενεργοποίησε τις διαπραγματεύσεις για έξοδο της χώρας από την ΕΕ σε πνεύμα «εποικοδομητικής, με σεβασμό και ειλικρινούς συνεργασίας», οι Συντηρητικοί δεν κρύβουν την οργή τους για τις προσπάθειες της Μαδρίτης να εκμεταλλευτούν τις διαπραγματεύσεις για τo Βrexit, ώστε να προσπαθήσει να αυξήσει την επιρροή της στο Γιβραλτάρ, την κυριαρχία του οποίου διεκδικεί, αν και την είχε εκχωρήσει στη Βρετανία το 1713 με τη Συνθήκη της Ουτρέχτης.

Σε ψηφοφορία που διενεργήθηκε το  2002, μόλις 187 από τις 18.000 ψήφους ήταν υπέρ της κοινής κυριαρχίας με την Ισπανία. Επίσης, στο περυσινό δημοψήφισμα για την ΕΕ, το 96% των κατοίκων του Γιβραλτάρ ψήφισε υπέρ της παραμονής στην ΕΕ.

Η Μαδρίτη, από την πλευρά της, επέφερε νέο πλήγμα στην Τερέζα Μέι, καθώς δήλωσε πως δεν θα ασκήσει βέτο σε μια αίτηση μιας ανεξάρτητης Σκωτίας για ένταξη στην ΕΕ, παρά το ότι είχε προηγουμένως εκφράσει ανησυχίες ότι μια διάσπαση του Ηνωμένου Βασιλείου θα μπορούσε να «ρίξει λάδι στη φωτιά» της προσπάθειας αυτονόμησης της Καταλονίας.

Το 2014, κατά τη διάρκεια του δημοψηφίσματος για την αυτονόμηση της Σκωτίας, ο Ισπανός πρωθυπουργός Μαριάνο Ραχόι και πρώην πολιτικός σύμμαχος του τότε πρωθυπουργού Ντέιβιντ Κάμερον, είχε προειδοποιήσει πως τα αυτονομιστικά κινήματα είναι «τορπίλη» κατά του ευρωπαϊκού πνεύματος. Τότε είχε πει επίσης πως «δεν υπάρχει ενθουσιασμός» για την υποδοχή μιας ανεξάρτητης Σκωτίας στην αγκαλιά της ΕΕ.

Όμως, ο υπουργός Εξωτερικών της Ισπανίας Αλφόνσο Ντάστιν είπε πως η περίπτωση «δεν συγκρίνεται» με την Καταλονία, επικαλούμενος τις συνταγματικές διαφορές μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ισπανίας.