Εκατοντάδες σχολεία σε ολόκληρη την Ιταλία, τη Σκωτία, την Ιρλανδία και τη Βόρεια Ιρλανδία έλαβαν την Τετάρτη απειλές για τοποθέτηση βομβών, σε μια ενέργεια που φαίνεται να αποτελεί την πιο πρόσφατη συντονισμένη επίθεση με στόχο τη διατάραξη της καθημερινότητας στην Ευρώπη.
Το ιταλικό υπουργείο Παιδείας ανακοίνωσε ότι περισσότερα από 300 σχολεία έλαβαν μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που προειδοποιούσαν για επικείμενες εκρήξεις, με αποτέλεσμα χιλιάδες μαθητές να απομακρυνθούν εσπευσμένα από τις αίθουσες διδασκαλίας τους. Δεκάδες σχολεία στην Ιρλανδία, τη Βόρεια Ιρλανδία και τη Σκωτία δέχθηκαν παρόμοιες απειλές, οι οποίες οδήγησαν επίσης σε ορισμένες εκκενώσεις.
Οι αρχές όλων αυτών των χωρών δήλωσαν ότι έκριναν τις απειλές ως φάρσα. Οι απειλές σημειώνονται μία εβδομάδα μετά την αναγκαστική πραγματοποίηση έκτακτων προσγειώσεων από δεκάδες ευρωπαϊκές πτήσεις, όταν αεροπορικές εταιρείες και αεροδρόμια έλαβαν παρόμοια κακόβουλα μηνύματα που προειδοποιούσαν για εκρηκτικά κρυμμένα σε αεροσκάφη.
Ευρωπαϊκές υπηρεσίες πληροφοριών συμμετέχουν ήδη σε διασυνοριακή επιχείρηση για τον εντοπισμό των υπευθύνων για τις απειλές-φάρσα κατά των αεροπορικών εταιρειών, καθώς εκτιμούν ότι ενδέχεται να ευθύνεται ένα εχθρικό ξένο κράτος ή ξένοι ακτιβιστές που συνδέονται με ξένη υπηρεσία πληροφοριών. Δεν έχουν εξαχθεί συμπεράσματα ως προς την απόδοση ευθύνης.
Ο Ιταλός υπουργός Άμυνας, Γκουίντο Κροζέτο, ο οποίος συμμετείχε σε δημόσια εκδήλωση όταν άρχισαν να γίνονται γνωστές οι απειλές για βόμβες, δήλωσε την Τετάρτη ότι το κύμα των μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου εντάσσεται σε μια εκστρατεία με στόχο την πρόκληση πανικού και την αναστάτωση στις ευρωπαϊκές χώρες.
«Αποτελεί μέρος μιας στρατηγικής που είναι πλέον σαφής: να σπείρει τον τρόμο ή να προκαλέσει ανησυχία, κάτι που είναι υπερβολικά εύκολο», δήλωσε ο Κροζέτο. Ωστόσο, απέφυγε να διατυπώσει εικασίες σχετικά με το ποιος μπορεί να βρίσκεται πίσω από τις απειλές.
«Σε αυτή τη στρατηγική εμπλέκονται και ηλίθιοι», πρόσθεσε ο Κροζέτο. «Δεν βρίσκονται πάντα πίσω από τέτοιες ενέργειες οι στρατηγικές ξένων χωρών ή εχθρικών οντοτήτων· υπάρχουν επίσης μυθομανείς και παράφρονες που, σε μια τέτοια συγκυρία, ανυπομονούν να εξαπολύσουν τον τρόμο σε μια πόλη ή μια περιοχή».
Ο Ιταλός υπουργός Παιδείας, Τζουζέπε Βαλντιτάρα, επιχείρησε να καθησυχάσει την κοινή γνώμη, δηλώνοντας στον τηλεοπτικό σταθμό La7 ότι ο μεγάλος αριθμός σχολείων που έγιναν στόχος των μηνυμάτων «καταδεικνύει τη χαμηλή αξιοπιστία του κινδύνου» να ήταν πραγματικές οι απειλές για βόμβες.
Η ιταλική κυβέρνηση ανέφερε ότι σχολεία σε ολόκληρη τη χώρα είχαν λάβει μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που έγραφε: «Είμαι ο Μιχαήλ Αντρόποφ, ηγέτης του Βιλαγιάτ του Μισογινιστάν. Ήρθαμε για να σας εξοντώσουμε. Θα διαπράξουμε γενοκτονία κατά του ιταλικού λαού». «Μόλις άφησα στο κτίριό σας, μέσα σε μια πλαστική σακούλα, έναν ισχυρό εκρηκτικό μηχανισμό με δυνατότητα απομακρυσμένης πυροδότησης», ανέφερε επίσης το μήνυμα. Ο αποστολέας ισχυρίστηκε ακόμη ότι είχε τοποθετήσει βόμβα στο αυτοκίνητο της πρωθυπουργού.
Αξιωματούχοι ασφαλείας τονίζουν ότι τέτοιου είδους μηνύματα δημιουργούνται εύκολα και ότι η προέλευσή τους μπορεί να αποκρυφθεί χωρίς δυσκολίες. Ενδέχεται να πρόκειται για έργο ενός ατόμου, πολλών ασύνδετων μεταξύ τους ατόμων, μιμητών ή ακόμη και μιας επιχείρησης παραπλάνησης με σκοπό την απόδοση ευθύνης σε άλλον.
Ακτιβιστές στη Ρωσία που υποστηρίζουν το Κρεμλίνο αποτελούσαν έναν αξιόπιστο πιθανό ύποπτο για τις απειλές της περασμένης εβδομάδας κατά αεροπορικών εταιρειών, δήλωσε αξιωματούχος υπηρεσίας πληροφοριών, επικαλούμενος το κίνητρο και το προηγούμενο ανάλογων ενεργειών.
Όπως επισήμανε ο αξιωματούχος, τέτοιοι ακτιβιστές είχαν ήδη ιστορικό διατύπωσης κακόβουλων απειλών για τοποθέτηση βομβών σε στόχους στις χώρες της Βαλτικής, μεταξύ των οποίων και σχολεία. Τον Οκτώβριο του 2023, μια εκστρατεία ψευδών απειλών για βόμβες στη Λιθουανία έθεσε στο στόχαστρο 1.500 σχολεία και νηπιαγωγεία. Οι λιθουανικές υπηρεσίες πληροφοριών εκτιμούν ότι οι απειλές προήλθαν από τη Ρωσία.
Νέες απειλές για τοποθέτηση βομβών σε σχολεία της Λιθουανίας διατυπώθηκαν και αυτό το καλοκαίρι. Το Ιράν θεωρείται επίσης πιθανός υπαίτιος, καθώς οι υπηρεσίες πληροφοριών του έχουν εντείνει τους τελευταίους μήνες τις αποσταθεροποιητικές ενέργειες εναντίον ευρωπαϊκών πολιτικών στόχων.
Τη Δευτέρα, οι γαλλικές αρχές απέδωσαν στην Τεχεράνη σειρά κυβερνοεπιθέσεων τον Οκτώβριο, οι οποίες είχαν καταστρέψει αποθέματα προϊόντων σε ψυγεία εκατοντάδων σούπερ μάρκετ, προκαλώντας ανησυχίες για την ασφάλεια της εφοδιαστικής αλυσίδας τροφίμων.
Εν μέσω της ευρείας κοινωνικής αναταραχής που έχει εκδηλωθεί πρόσφατα στη Γαλλία και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, οι αξιωματούχοι ασφαλείας φροντίζουν επίσης να μην αποκλείσουν το ενδεχόμενο να ευθύνονται εγχώριοι πολιτικοί ακτιβιστές.
Η αστυνομία της Σκωτίας ανακοίνωσε την Τετάρτη ότι οι απειλές κατά των σχολείων «έχουν αποσταλεί ευρέως σε λίστες διανομής σε ολόκληρο το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Βόρεια Ιρλανδία και η εκτίμησή μας παραμένει ότι δεν συνιστούν αξιόπιστη απειλή».
Στη Βόρεια Ιρλανδία, το υπουργείο Παιδείας ανέφερε ότι «ένα ακόμη απειλητικό μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου» είχε σταλεί σε «μεγάλο αριθμό σχολείων», αλλά συνέστησε να παραμείνουν τα σχολεία ανοιχτά.
Η πρωθυπουργός της Ιταλίας, Τζόρτζια Μελόνι, συγκάλεσε έκτακτη σύσκεψη το απόγευμα της Τετάρτης για να συζητηθούν οι απειλές κατά των σχολείων, ενώ ο Κροζέτο δήλωσε ότι οι ιταλικές αρχές επιβολής του νόμου θα εργαστούν για να εξακριβώσουν ποιοι ακριβώς βρίσκονται πίσω από τις ενέργειες αυτές.
Οι απειλές σημειώνονται ενώ περίπου 50 ηγέτες από την ΕΕ, το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ουκρανία, τον Καναδά και άλλες χώρες επρόκειτο να μεταβούν αεροπορικώς στο Δουβλίνο για σύνοδο κορυφής την Πέμπτη, την οποία θα ακολουθήσει συνάντηση των ηγετών της ΕΕ την Παρασκευή.