Η υπόθεση της Ιεράς Μονής Αγίας Αικατερίνης Σινά αποτελεί μείζον ζήτημα εθνικής, εκκλησιαστικής και διπλωματικής ευθύνης. Φάρος της Ορθοδοξίας και του χριστιανισμού για 1600 χρόνια, το αρχαιότερο μοναστήρι στον κόσμο, μια ζώσα μοναστική κοινότητα με το σημαντικότερο αρχείο χειρογράφων, κωδίκων και εικόνων απ' τον 3ο αιώνα μ.χ., μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO και κρίσιμο γεωπολιτικό σημείο, με αναλλοίωτο καθεστώς 1600 ετών, το οποίο σεβάστηκαν, προστάτευσαν και εγγυήθηκαν αυτοκράτορες, σουλτάνοι, ο Ναπολέων και ο ίδιος ο προφήτης του Ισλάμ Μωάμεθ με τον περίφημο Αχτιναμέ του, που αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της Σαρία.
Σήμερα, ο Πρωθυπουργός παρουσιάζει ως «επιτυχία» μια «συμφωνία» της αιγυπτιακής πλευράς για τα ακίνητα της Μονής, χωρίς όμως αντισυμβαλλόμενο μέρος και χωρίς να είναι γνωστό το περιεχόμενο αυτής της «συμφωνίας» προς δημόσια κρίση!
Απ' την πλευρά τους, οι αιγυπτιακές πηγές πανηγυρίζουν ότι η «ελληνική πλευρά» αποδέχθηκε την απόφαση του Εφετείου της Ισμαηλίας του Μαΐου 2025, που έκρινε ότι τα ακίνητα τα οποία η Μονή νέμεται και κατέχει με διάνοια κυρίου για 1600 χρόνια, δεν της ανήκουν!
Ο Πρωθυπουργός και ο Υπουργός Εξωτερικών καθησυχάζουν το κοινό λέγοντας ότι προστατεύεται ο «θρησκευτικός χαρακτήρας» της Μονής. Για την κυριότητα των ακινήτων της Μονής και το ιδιοκτησιακό καθεστώς, εκκωφαντική σιωπή.
Ας δούμε λοιπόν τα δεδομένα:
Πρώτα και κύρια: Δεν υπάρχει καμία συμφωνία, αλλά ένα σχέδιο συμφωνίας, το οποίο ο Ηγούμενος της Μονής, Αρχιεπίσκοπος Σινά κ. Συμεών, δήλωσε χθες κατόπιν ασφυκτικών πιέσεων ότι σκοπεύει να υποστηρίξει, ΟΤΑΝ αναρρώσει και ΟΤΑΝ επιστρέψει στη Μονή για τα περαιτέρω (απουσιάζει από τις 10 Αυγούστου).
Δεύτερον: Κανείς δεν ξέρει τί περιλαμβάνει αυτό το σχέδιο. Αλλά για να σιωπούν για το ιδιοκτησιακό ο επισπεύδων Πρωθυπουργός και ο Υπουργός του, εικάζουμε βάσιμα ότι το σχέδιο συμφωνίας προβλέπει την απώλεια της κυριότητας των ακινήτων της Μονής.
Τρίτον: Η στήριξη των Πατριαρχείων και της Εκκλησίας της Ελλάδος, που ο Πρωθυπουργός και ο Υπουργός Εξωτερικών επικαλούνται, αποτελεί στήριξη προς τον Αρχιεπίσκοπο Σινά Συμεών όπως διαπραγματευθεί μία συμφωνία επ' ωφελεία και όχι επί ζημία της Μονής. Τίποτα παραπάνω.
Τέταρτον: Άλλο κυριότητα των ακινήτων της Μονής, άλλο λατρευτική δραστηριότητα. Η διατήρηση της λατρευτικής δραστηριότητας δεν ταυτίζεται αυτομάτως με τη διασφάλιση της περιουσίας, της αυτονομίας και των ιστορικών δικαιωμάτων της Μονής. Εκχώρηση και απώλεια της κυριότητας θα σημαίνει ότι οι μοναχοί και η Μονή θα είναι φιλοξενούμενοι στον τόπο τους μετά από 1600 χρόνια.
Πέμπτον: Το 2024 είχε διαμορφωθεί ένα πλαίσιο συνεννόησης μεταξύ Αθήνας και Καΐρου που προέβλεπε την αναγνώριση ΚΥΡΙΟΤΗΤΑΣ της Μονής επί του συνόλου των 71 επίδικων ακινήτων, την κατοχύρωση της αυτονομίας της στην εσωτερική διαχείριση και τη συνεργασία με το Ανώτατο Συμβούλιο Αρχαιοτήτων της Αιγύπτου. Η υπογραφή του πλαισίου αυτού δεν προχώρησε διότι μεσούσης της διαπραγμάτευσης, εκδόθηκε (άλλως, επισπεύστηκε) η δικαστική απόφαση του Μαΐου 2025, προφανώς ως διαπραγματευτική πίεση. Σήμερα, κατόπιν τούτου, προωθείται διευθέτηση χωρίς αναγνώριση της κυριότητας. Τι μεσολάβησε; Γιατί δεν ολοκληρώθηκε η προηγούμενη προσπάθεια;
Βάσει των ανωτέρω, εγείρει σοβαρά ερωτηματικά ο παραπλανητικός τρόπος με τον οποίο παρουσιάστηκε από τον Πρωθυπουργό και τον Υπουργό Εξωτερικών μια «συμφωνία» που ΔΕΝ υπάρχει!
Περισσότερα ερωτηματικά εγείρει ο τρόπος με τον οποίο παρουσιάστηκε η στάση των Ορθόδοξων Εκκλησιών. Η υποστήριξή τους προς τον Αρχιεπίσκοπο Συμεών να συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις βαφτίστηκε έγκριση των τελικών όρων μιας συμφωνίας που δεν τους έχει γνωστοποιηθεί. Η στήριξη ενός εκκλησιαστικού ηγέτη στην προσπάθειά του να διαπραγματευτεί, δεν ισοδυναμεί με έγκριση του περιεχομένου μιας συγκεκριμένης διευθέτησης.
Το ζήτημα παραμένει ανοικτό
Το ζήτημα δεν μπορεί να κλείσει ερήμην της Σιναϊτικής Αδελφότητας. Οι μοναχοί δεν είναι απλοί παρατηρητές μιας διαπραγμάτευσης που αφορά το ίδιο το μέλλον του θεσμού που υπηρετούν. Η γνώμη τους, η θεσμική τους συμμετοχή και η σαφής αποτύπωση της συναίνεσής τους, αποτελούν ουσιαστική αλλά και τυπική προϋπόθεση οποιασδήποτε «διευθέτησης».
Ο Πρωθυπουργός και ο Υπουργός Εξωτερικών οφείλουν να εξηγήσουν ποια διαδικασία ακολουθήθηκε, πώς ενημερώθηκε η Αδελφότητα, πότε συνεδρίασε, εάν και πότε αποφάσισε, τι εξουσιοδότησε τον καθηγούμενο Αρχιεπίσκοπο και με ποιες εγγυήσεις.
Εμείς ζητάμε το αυτονόητο: τη δημοσιοποίηση του πλήρους ΣΧΕΔΙΟΥ συμφωνίας και σαφείς απαντήσεις στα ανωτέρω περί του ιδιοκτησιακού καθεστώτος των επίδικων ακινήτων, της αυτονομίας της Μονής και των εγγυήσεων της αιγυπτιακής πλευράς.
Ζητάμε, επίσης, πλήρη ενημέρωση για την πορεία των διαπραγματεύσεων από το 2024 έως σήμερα και για τη θεσμική συμμετοχή της Σιναϊτικής Αδελφότητας.
Και ασφαλώς ζητάμε απαντήσεις για τις σοβαρές καταγγελίες του πρώην Αρχιεπισκόπου Σινά κ. Δαμιανού και του ευρωπαϊκού τύπου, όπως της έγκριτης ιταλικής εφημερίδας Corriere della Sera, που κάνουν λόγο για «ξεπούλημα» της Μονής Σινά απ' την ελληνική κυβέρνηση έναντι ανταλλαγμάτων.
Είναι πέραν πάσης λογικής να διαλαλούν ο Πρωθυπουργός και ο Υπουργός Εξωτερικών προς την ελληνική κοινωνία ως επιτυχία, μια ανύπαρκτη «συμφωνία», τους όρους της οποίας αρνούνται μάλιστα να δημοσιοποιήσουν!
Η Ι. Μονή Σινά δεν είναι «ένα ακόμη ζήτημα» που μπορεί να διευθετηθεί πίσω από κλειστές πόρτες και να παρουσιαστεί εκ των υστέρων ως διπλωματικό επίτευγμα. Αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της ιστορικής παρουσίας του Ελληνισμού και της Ορθοδοξίας σε μια περιοχή στρατηγικής σημασίας, σε μια κρίσιμη χρονική συγκυρία.
Η προστασία της Μονής απαιτεί συνείδηση της ιστορικής ευθύνης, θεσμική συνέπεια και διαφάνεια — όχι φθηνή επικοινωνιακή διαχείριση χάριν αντιπερισπασμού για άλλες πρόσφατες διπλωματικές ήττες (κύρωση τουρκολιβυκού συμφώνου).
Η βιασύνη του Πρωθυπουργού και του Υπουργού Εξωτερικών να ανακοινώσουν και να προεξοφλήσουν την «επίτευξη συμφωνίας» που αλλοιώνει καθεστώς 1600 ετών, είναι ύποπτη και εξόφθαλμα στρεψόδικη.
Αντί να ανακοινώνουν ανύπαρκτες συμφωνίες, οφείλουν να υποστηρίξουν τη Μονή. Δεν το έκαναν, δεν το κάνουν, δεν διαφαίνεται η πρόθεσή τους να το κάνουν. Τουλάχιστον να σταματήσουν τις εκβιαστικές πιέσεις.
Εκτίθενται.
* Ο Νικόλας Φαραντούρης είναι ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ, καθηγητής του Ευρωπαϊκού Δικαίου στο Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς, κάτοχος της Ευρωπαϊκής Έδρας Jean Monnet. Επισκέφθηκε και διέμεινε στην Ι. Μονή Αγίας Αικατερίνης Σινά, 25-27 Σεπτέμβρη 2026.
Oι απόψεις που διατυπώνονται σε ενυπόγραφο άρθρο γνώμης ανήκουν στον συγγραφέα και δεν αντιπροσωπεύουν αναγκαστικά, μερικώς ή στο σύνολο, απόψεις του Euro2day.gr.