Οι Ολυμπιακοί Αγώνες έχουν ήδη πετύχει!

Η βελτίωση των υποδομών και της καθημερινότητας, η ενίσχυση της οικονομίας μέσω του τουρισμού, αλλά και τα πολλαπλά οφέλη για τις ελληνικές επιχειρήσεις είναι μερικές μόνο από τις θετικές επιδράσεις των Ολυμπιακών Αγώνων, τις οποίες εντοπίζει ο πολιτικός επιστήμονας Αντ. Καμάρας.

Δημοσιεύθηκε: 4 Ιουνίου 2004 - 15:08

του Αντώνη Καμάρα

Δεν είναι βεβαίως σώφρον να κρίνει κανείς την έκβαση του οποιουδήποτε αγώνα, πόσο μάλλον δύο μήνες πριν από την έναρξη του. Για τους Ολυμπιακούς όμως μπορούμε να κάνουμε μία εξαίρεση - έχουν ήδη πετύχει. Μερικοί από τους λόγους είναι ήδη προφανείς, άλλοι ακόμη όχι.

Ας τους πάρουμε έναν προς έναν:

Οι υποδομές και η λογική τους

Οι Ολυμπιακοί Αγώνες αδιαμφισβήτητα επιτάχυναν, καθώς και διεύρυναν την αναβάθμιση των υποδομών στην Αθήνα. Οι χρονικοί περιορισμοί και οι λειτουργικές ανάγκες της διεξαγωγής των Αγώνων υπήρξαν το κύριο αίτιο.

Οι Αγώνες όμως, εξίσου σημαντικό, νομιμοποίησαν αυτό καθ’ αυτό τον προσπορισμό σημαντικότατων δημόσιων πόρων για την αναβάθμιση των υποδομών της πρωτεύουσας. Εισήγαγαν έτσι στον δημόσιο βίο, ως καίριο ζήτημα, τον τρόπο και τα μέσα διαβίωσης των πολιτών της Αθήνας.

Η διαπίστωση του ”τι μπορεί να γίνει” είναι πια μια μόνιμη παρακαταθήκη - η οποία εξασφαλίζει και διαμορφώνει, τις προσεχείς δεκαετίες, τη μητροπολιτική διαχείριση στο σύγχρονο αθηναϊκό άστυ.

Τα παρακάτω στοιχεία συγκροτούν την Αθήνα ως ένα μητροπολιτικό συγκρότημα που τυγχάνει ενεργής και φιλόδοξης διαχείρισης: (α) Αναβαθμισμένες καθώς και νέες υπηρεσίες (αεροδρόμιο, μετρό, Αττική Οδός), (β) σε συνδυασμό με έναν ενήμερο δημόσιο διάλογο (αρκεί κανείς να συγκρίνει το ρεπορτάζ για την Αθήνα στον ημερήσιο Τύπο πριν την προετοιμασία την Αγώνων και κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας τους), (γ) απαιτητικοί πολίτες όσον αφορά τη ζωή στη σύγχρονη πόλη (”τρώγοντας έρχεται η όρεξη”), και (δ) πολιτικοί φορείς (δήμους, κόμματα, κυβέρνηση), σε ανταγωνισμό μεταξύ τους για να ικανοποιήσουν αυτές τις αυξημένες προσδοκίες.

Ή, όπως είπε και ο Τσόρτσιλ, πρώτα χτίζουμε τα σπίτια μας και μετά αυτά χτίζουνε εμάς.

Ο πολιτισμός και η οικονομία

Ο πολιτισμός –η Ακρόπολη επιγραμματικά- έχει παραγάγει οικονομία στη χώρα μας από τη σύστασή της. Στη σημερινή περίοδο διεθνοποίησης αυτή η συνέργεια μεταξύ πολιτισμού και οικονομίας εντατικοποιείται.

Έχουμε την αναβάθμιση και την ανανέωση της προβολής της πολιτιστικής κληρονομιάς της Αθήνας (βλ. Μουσείο Ακρόπολης, ενοποίηση αρχαιολογικών χώρων κ.λπ.).

Επιπροσθέτως, ενισχύθηκαν σημαντικά ιδιωτικοί μη κερδοσκοπικοί φορείς στον τομέα του πολιτισμού. Εκμεταλλευόμενοι αυτοί οι φορείς (κυρίως μουσεία) την ανάγκη της ελληνικής κυβέρνησης να προβάλει την Αθήνα με την ευκαιρία των Ολυμπιακών Αγώνων, αποκόμισαν πόρους για να αναβαθμίσουν τους εκθεσιακούς τους χώρους και ενίσχυσαν την αναγνωρισιμότητα και ευρύτερη νομιμοποίησή τους στο κοινωνικό σύνολο.

Συνδυαστικά, βελτιώθηκε η δομική ικανότητα της Αθήνας να προβάλει τον πολιτιστικό εαυτό της σε ένα διεθνές κοινό.

Αυτή η εξέλιξη είναι σε συνέργεια με τον ξενοδοχειακό τομέα, που και αυτός με την προοπτική των Ολυμπιακών Αγώνων ξεπέρασε αγκυλώσεις και προστατευτισμούς και αναβαθμίστηκε (βλ. Μεγάλη Βρετανία, Χίλτον, κ.λπ.).

Με το πέρας των Αγώνων αυτή η συνέργεια θα συνεχιστεί, όπου η βελτίωση της πολιτιστικής προσφοράς θα δημιουργεί τουριστική ζήτηση. Η τουριστική ζήτηση εξυπηρετούμενη ικανοποιητικά από την ξενοδοχειακή υποδομή θα διευρύνει με τη σειρά της τη διεθνή έλξη του αθηναϊκού πολιτιστικού προϊόντος.

Οι επιχειρήσεις

Η συμβολική επιβεβαίωση και η λειτουργική σύνδεση της Αθήνας με το διεθνές γίγνεσθαι, μέσω των Ολυμπιακών Αγώνων, αποτελεί διαρκές πλεονέκτημα, αλλά και εργαλείο αναβάθμισης για την επιχειρηματική ηγεσία της χώρας.

Οι μεγάλες εξωστρεφείς επιχειρήσεις μας θα συνεχίσουν να προβάλλουν της ταυτότητα τους και τις στρατηγικές τους μέσα από το πρίσμα της αθηναϊκής μητρόπολης και μετά το πέρας των Αγώνων. Η διαρκής αναβάθμιση της Αθήνας θα παραγάγει τεχνογνωσία εξαγώγιμη σε διεθνείς αγορές από τον κατασκευαστικό κλάδο.

Η αυξημένη λειτουργικότητα της Αθήνας θα συνεχίσει να προσελκύει το διεθνές ελληνικό (ιδίως ναυτιλιακό) κεφάλαιο στην Αττική με ευεργετικές συνέπειες για άλλους κλάδους (τραπεζικό, δικηγορικό, λογιστικό κ.λπ.).

Συνεργασίες και δραστηριότητες που θα εξυφαίνονται στην Αθήνα, μεταξύ γηγενούς και επαναπατρισθέντος κεφαλαίου, θα υλοποιούνται στο σύνολο της ελληνικής επικράτειας, αλλά και ευρύτερα στην περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και Νοτιοανατολικής Μεσογείου.

Η ενισχυμένη επιχειρηματικότητα στο αθηναϊκό άστυ θα ενισχύσει περαιτέρω την πολιτιστική παραγωγή μέσω των εταιρικών χορηγιών, που είναι πια καίριο εργαλείο προβολής της εταιρικής ταυτότητας, αλλά και της κοινωνικής αναγνώρισης των προσώπων που συνθέτουν την επιχειρηματική ελίτ της χώρας.

Δεν αποκλείεται λόγω των πρόσφατων εξελίξεων στην παιδεία να δούμε πόρους να κατευθύνονται στην Αθήνα και στην ανώτατη, ιδιωτική αλλά μη κερδοσκοπική εκπαίδευση.

Σε έναν ενάρετο κύκλο, η επένδυση της επιχειρηματικής ηγεσίας στα κοινωνικά αγαθά της πόλης, τον πολιτισμό και την παιδεία, διευρύνοντας τους ορίζοντες των κατοίκων της θα καταλήξει να ενισχύσει την ίδια την επιχειρηματικότητα.

Τελικά οι Ολυμπιακοί Αγώνες, ενισχύοντας τη χρηστικότητα της Αθήνας για την επιχειρηματική ελίτ, της απέδωσαν ταυτόχρονα και ικανά κίνητρα για να επενδύσει ποικιλοτρόπως στη ζωή της Αθήνας.

Υπό την έννοια των παραπάνω έχει νόημα το ερώτημα ”Και μετά τους Ολυμπιακούς τι;”. Για την Αθήνα όχι και τόσο. Για τις άλλες σημαντικές πόλεις της χώρας όμως ναι, μια που δεν φιλοξενούν εντός του περιγύρου τους αυτές τις καθοριστικές συνέργειες μεταξύ δημόσιων επενδύσεων και επιχειρηματικότητας, πολιτισμού και αγοράς, δημοσίου διαλόγου και πολιτικής βούλησης.

(*) Ο Αντώνης Καμάρας είναι πολιτικός επιστήμονας.

(**) Το παρόν κείμενο βασίζεται στην εργασία του Αντώνη Καμάρα με θέμα ”Μεταρρυθμίσεις των αγορών και αστικές διαφορές: Οι περιπτώσεις της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης”, όπου γίνεται αναφορά στα οφέλη των Ολυμπιακών Αγώνων για την οικονομία, τις επιχειρήσεις, την καθημερινότητα των Αθηναίων και τον πολιτισμό.

(***) Το πλήρες κείμενο της εργασίας του Αντ. Καμάρα δημοσιεύεται στη δεξιά στήλη ”Συνοδευτικό Υλικό”.

Oι απόψεις που διατυπώνονται σε ενυπόγραφο άρθρο γνώμης ανήκουν στον συγγραφέα και δεν αντιπροσωπεύουν αναγκαστικά, μερικώς ή στο σύνολο, απόψεις του Euro2day.gr.