Πλήρης ενεργειακή απελευθέρωση στην Ευρώπη

Από την 1η Ιουλίου οι Ευρωπαίοι καταναλωτές, θεωρητικά τουλάχιστον, θα έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν ποιος θα είναι ο ενεργειακός τους προμηθευτής. Όπως,όμως, σημειώνει το Editorial των Financial Times, η πραγματική ”κόντρα” είναι μεταξύ εθνικών πρωταθλητών, ”τύπου” Eon και Gaz de France και του στοιχήματος της ουσιαστικής απελευθέρωσης. Η ΕΕ οφείλει να διαλέξει εάν θα ”παλέψει” για το καλό των καταναλωτών ή γι’ αυτό των μεγάλων ενεργειακών της ομίλων.

Δημοσιεύθηκε: 27 Ιουνίου 2007 - 12:15

Η 1η Ιουλίου, όταν οι πολίτες της ΕΕ θα είναι, πλέον, ελεύθεροι να επιλέξουν από ποια εταιρεία επιθυμούν να προμηθευτούν φυσικό αέριο και ηλεκτρική ενέργεια, αποτελεί ορόσημο στην προσπάθεια πλήρους απελευθέρωσης της ευρωπαϊκής ενεργειακής αγοράς.

Όμως αν και οι επιχειρήσεις, οι οποίες είχαν αυτοί τη δυνατότητα από το 2004, ευχαρίστως θα αλλάξουν προμηθευτές, δεν προβλέπεται ότι θα συμβεί το ίδιο και με τους καταναλωτές.

Τα πρώην εθνικά ενεργειακά μονοπώλια εξακολουθούν να κατέχουν την ισχυρότερη θέση στις εσωτερικές αγορές, χωρίς να δέχονται σημαντικό ανταγωνισμό. Η παραπάνω ”εικόνα” πολύ δύσκολα θα αλλάξει, εκτός εάν η ΕΕ αποφασίσει να προχωρήσει πραγματικά σε απελευθέρωση της ενεργειακής της αγοράς.

Ο Ευρωπαίος Επίτροπος αρμόδιος για θέματα Ενέργειας, Andris Piebalgs, παραδέχεται ότι πιθανώς θα αναγκαστεί να εγκαταλείψει τα αρχικά του σχέδια για άσκηση πιέσεων στις μεγάλες ενεργειακές εταιρείες να παραχωρήσουν τον έλεγχο των δικτύων τους.

Ως απάντηση σε αυτήν την εξέλιξη οκτώ χώρες, μεταξύ των οποίων και η Βρετανία, απέστειλαν επιστολή στην Neelie Kroes, την επίτροπο για θέματα ανταγωνισμού, υπογραμμίζοντας ότι στηρίζουν το αρχικό σχέδιο.

Έχουν απόλυτο δίκιο.

Μόνο ο ουσιαστικός διαχωρισμός θα φέρει την πραγματική απελευθέρωση. Και αυτό μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς να προκαλέσει το παραμικρό πρόβλημα στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, επιχείρημα το οποίο συχνά επικαλούνται γαλλική και γερμανική κυβέρνηση, όταν καταθέτουν τις αντιρρήσεις τους για την απελευθέρωση της αγοράς. Μία ισχυρή Gazprom, υποστηρίζουν, μπορεί να ”νικηθεί” μόνο εάν υπάρχουν οι ισχυρές Eon και Gaz de France.

Η Ευρώπη έχει ανάγκη μία ξεκάθαρη και ενιαία ενεργειακή πολιτική προκειμένου να έχει διαπραγματευτικά πλεονεκτήματα έναντι κολοσσών όπως η Gazprom. Το μέσο που μπορεί να το πετύχει είναι η δημιουργία ανταγωνιστικών αγορών. Μέσω αυτών θα μπορούσαν να δημιουργηθούν ισχυροί, πανευρωπαϊκοί όμιλοι, οι οποίοι, πιθανώς, να διαθέτουν μεγαλύτερη δύναμη στις διαπραγματεύσεις με τον ρωσικό κολοσσό.

Ορισμένοι αντίπαλοι της απελευθέρωσης υποστηρίζουν ότι οι εθνικοί, ενεργειακοί πρωταθλητές είναι οι καλύτεροι γιατί διαθέτουν τη δυνατότητα επενδύσεων για βελτίωση των υποδομών.

Όμως οι ανεξάρτητοι ενεργειακοί όμιλοι, σαφώς, θα φροντίσουν να τοποθετήσουν υψηλές επενδύσεις στη βελτίωση των υποδομών, καθώς ο βασικός τους στόχος θα είναι η ενίσχυση κερδοφορίας και όχι να ”υπηρετήσουν” τη μητρική εταιρεία.

Η Βρετανία αποτελεί τη χώρα η οποία έχει δώσει το παράδειγμα του πως μπορεί ένα κράτος να ”διαχωρίσει” την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας από αυτή φυσικού αερίου.

Ταυτόχρονα, βέβαια, υπάρχουν και δύο περιορισμοί: πρώτον η διάσπαση μεγάλων ενεργειακών ομίλων δεν θα πρέπει να καταστρέψει τους μετόχους. Δεύτερον, ο διαχωρισμός δεν λύνει το πρόβλημα των αποθεμάτων φυσικού αερίου.

Όπως καθίσταται απόλυτα σαφές δεν υπάρχουν εύκολες λύσεις. Οι κυβερνήσεις θα πρέπει να έχουν ”εμπλοκή” προκειμένου να εξασφαλίσουν την ποικιλία των προμηθειών τους.

Η ενέργεια αποτελεί μία αρκούντως δύσκολη υπόθεση για αρκετά κράτη μέλη της ΕΕ. Όμως οι προτάσεις της Ένωσης θα πρέπει να είναι προς όφελος των Γάλλων και Γερμανών καταναλωτών και όχι των ενεργειακών πρωταθλητών των δύο χωρών.

© The Financial Times Limited 2007. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation