Μισοτελειωμένη δουλειά η συμφωνία

Η ευρωζώνη παρέμεινε πιστή στις "αρχές" της κάνοντας πάλι μισή δουλειά, γράφει το Editorial των FT. Η ίδια η τρόικα παραδέχεται ότι, και σε καλή περίπτωση, η Αθήνα θα χρειαστεί επιπλέον 50 δισ. ευρώ σε λίγα χρόνια.

Δημοσιεύθηκε: 22 Φεβρουαρίου 2012 - 07:56

Editorial

Υπογράφοντας τη νέα συμφωνία για την Ελλάδα, οι ηγέτες της ευρωζώνης έκαναν περισσότερα βήματα από όσα στο παρελθόν για να σταματήσουν την οικονομική αιμορραγία της χώρας, αλλά αποδείχθηκαν αδύναμοι να βρουν μια λύση που θα έλυνε άπαξ και διά παντός το πρόβλημα.

Ακόμη και στην καλύτερη περίπτωση, η συμφωνία θα καταφέρει να λύσει μόνο ένα κομμάτι της ελληνικής καταδίκης: την εξασθενημένη δημοσιονομική της θέση. Και αυτή πρέπει να διορθωθεί, αλλιώς θα συνεχίσει να τραβάει την ελληνική οικονομία στον γκρεμό. Η διολίσθηση αυτή δεν έχει αποτραπεί, αλλά τουλάχιστον δεν θα συμβεί τον επόμενο μήνα, με ανεξέλεγκτη χρεοκοπία με διαγραφή ομολόγου, που θα είχε ανεξέλεγκτες επιπτώσεις για την Ευρώπη.

Αν υποθέσουμε ότι το πακέτο σωτηρίας πράγματι αποδίδει -με την έννοια ότι το χρέος της Αθήνας θα φτάσει στο ζενίθ και θα υποχωρήσει, όπως έχει υπολογιστεί-, η Ελλάδα θα πρέπει να βρει κάποιον τρόπο να βγει από τη σχετική φτώχεια στην οποία κατρακυλάει. Όπως άλλες χώρες που έχουν πληγεί σκληρά από την κρίση, απέχει πολύ περισσότερα χρόνια από τα επίπεδα ευμάρειας των κρατών του ευρωπαϊκού πυρήνα από όσο υπολογιζόταν. Η δημοσιονομική αβεβαιότητα, η οικονομική συρρίκνωση και η πολιτική αναταραχή που προκαλεί το πρόγραμμα κινδυνεύουν να δυσκολέψουν ακόμη περισσότερο τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που χρειάζονται για μακροπρόθεσμη ανάπτυξη.

Όμως, η νέα συμφωνία δεν εξασφαλίζει ούτε τον ελάχιστο στόχο της σταθεροποίησης της δημοσιονομικής θέσης. Είναι γεγονός ότι ο στόχος έχει έρθει λίγο πιο κοντά από όσο πριν από τη συμφωνία. Το γεγονός ότι η Αθήνα πλησιάζει σε πρωταρχικό ισοζύγιο -όπου τα φορολογικά έσοδα επαρκούν για να καλύψουν τις δαπάνες πριν από τις πληρωμές χρεών- δίνει τη δυνατότητα στην ευρωζώνη να διοχετεύσει τα δάνεια στην εξυπηρέτηση του χρέους και όχι στον εθνικό ελληνικό προϋπολογισμό. Η δημιουργία ενός δεσμευμένου λογαριασμού γι' αυτόν τον σκοπό είναι ορθή, όπως ορθή είναι και η δέσμευση της Αθήνας να αναδείξει σε συνταγματική προτεραιότητα την εξυπηρέτηση χρέους. Όμως, τα νέα κεφάλαια των 130 δισ. ευρώ, που οι επίσημοι πιστωτές έχουν συμφωνήσει να δανείσουν, ίσως δεν επαρκούν για να καλύψουν την εξυπηρέτηση του χρέους.

Οι ίδιοι οι αναλυτές της τρόικας λένε τώρα ότι, ακόμη και με ένα καλό αποτέλεσμα, η Αθήνα ίσως χρειαστεί βοήθεια επιπλέον 50 δισ. ευρώ στο δεύτερο μισό της δεκαετίας ή και περισσότερα αν υπάρξουν ατυχήματα σε αυτό το... επιρρεπές πρόγραμμα. Τέτοια ατυχήματα θα πρέπει να είναι αναμενόμενα και όχι μόνο λόγω ελληνικής δυστροπίας. Οι αναλυτές καθιστούν σαφές εκείνο που οι ηγέτες της ευρωζώνης αρνούνται να παραδεχτούν: η μείωση του ελληνικού ελλείμματος εκτροχιάζεται εξαιτίας κυρίως της βαθιάς ύφεσης που προκαλεούν εν μέρει η παγκόσμια ύφεση και κατά κύριο λόγο το ίδιο το πρόγραμμα.

Συμφωνώντας σε ένα πακέτο βοήθειας που γνωρίζουν ότι δεν θα είναι αρκετό, οι ηγέτες της ευρωζώνης σχεδόν εξασφαλίζουν πως οι δηλητηριώδεις εντάσεις του τελευταίου κύκλου συνομιλιών θα επαναληφθούν πριν τελειώσει η ιστορία. Η ευρωζώνη παραμένει πιστή σε αυτό: από την αρχή κάνει μισή δουλειά αντιμετωπίζοντας μια εθνική χρεοκοπία χωρίς να κάνει τα απαραίτητα για να εξαλείψει τελείως τον κίνδυνο.

Ο λόγος είναι προφανής: είναι πολιτικά δύσκολο για τις κυβερνήσεις να δώσουν κι άλλα κεφάλαια. Γι’ αυτό και παραμένει ανεξιχνίαστο γιατί δεν απαίτησαν περισσότερα από τους ιδιώτες πιστωτές. Η αναδιάρθρωση του χρέους αφήνει στην Ελλάδα και στους αρωγούς της χρέος 100 δισ. ευρώ που θα μπορούσε να διαγραφεί εντελώς και να αφήσει και κεφάλαια ώστε να αντιμετωπιστούν μετέπειτα «ατυχήματα» χωρίς να χρειαστεί και τρίτη διάσωση.

Αν υπάρξει κι άλλο πρόβλημα με την Ελλάδα, θα έχει προκληθεί εξαιτίας του συγκεκριμένου λάθους. Και αυτό ίσως αποβεί μοιραίο.

© The Financial Times Limited 2012. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation