Ο "φόρος Τόμπιν" των 11 θα αποφέρει €35 δισ.

Προσχέδιο για τον φόρο χρηματοπιστωτικών συναλλαγών στην ομάδα των 11 προωθούν οι Βρυξέλλες με στόχο 30-35 δισ. ευρώ. Ποιες συναλλαγές φορολογούνται, ποιες εξαιρούνται και πώς παγιδεύονται οι "εκτός".

Δημοσιεύθηκε: 30 Ιανουαρίου 2013 - 07:53

Alex Barker (Βρυξέλλες)

Ο φόρος Τόμπιν των 11 θα αποφέρει €35 δισ.

Οι μεγαλύτερες οικονομίες της ευρωζώνης θα αντλήσουν 30-35 δισ. ευρώ από την προγραμματισμένη επιβολή του φόρου επί χρηματοπιστωτικών συναλλαγών, σύμφωνα με την εκτενή πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που "παγιδεύει" τις συναλλαγές οι οποίες εκτελούνται στο Λονδίνο, στη Νέα Υόρκη ή στο Χονγκ Κονγκ.

Το αναθεωρημένο και ενισχυμένο προσχέδιο των Βρυξελλών, που εξασφάλισαν οι Financial Times, δημιουργεί συνθήκες ώστε να συμφωνήσουν η Γαλλία, η Γερμανία και εννέα ακόμη χώρες της ευρωζώνης τους ακριβείς όρους για τον αποκαλούμενο φόρο Τόμπιν στις συναλλαγές μετοχών, ομολόγων και παραγώγων.

Η προσπάθεια των Βρυξελλών για πανευρωπαϊκό φόρο άνοιξε ένα αγεφύρωτο ρήγμα μεταξύ των μελών της Ε.Ε., υποχρεώνοντας την εμπροσθοφυλακή της ευρωζώνης να περιχαρακωθεί σε μια μικρότερη ομάδα χωρών, που θα καλύπτει τα δύο τρίτα της οικονομικής παραγωγής της Ε.Ε., αλλά δεν θα περιλαμβάνει το City του Λονδίνου.

Το εν λόγω πολυαναμενόμενο προσχέδιο από τις Βρυξέλλες, που θα κοινοποιηθεί εντός εβδομάδων, αποτελεί τη βάση των συνομιλιών μεταξύ των 11 κρατών, που πλέον δεν χρειάζονται άδεια από... αντιπάλους όπως η Βρετανία ή η Σουηδία για να επιβάλουν τον φόρο.

Το προσχέδιο, που ετοίμασε ο φορολογικός επίτροπος Algirdas Semeta, δημιουργεί ένα ευρύτερο από το αναμενόμενο δίχτυ, προσθέτοντας μέτρα κατά της αποφυγής στο αρχικό σχέδιο για τον πανευρωπαϊκό φόρο, έτσι ώστε οι χρηματοπιστωτικοί οίκοι να μην μπορούν να αλλάξουν στρατόπεδο πηγαίνοντας σε φορολογικό παράδεισο.

Με βάση το σχέδιο, θα επιβάλλεται φόρος 0,1% για μετοχές και ομόλογα και 0,01% για παράγωγα σε κάθε συναλλαγή που θα αφορά τράπεζα που έχει έδρα στη φορολογητέα περιοχή ή κάνει τη συναλλαγή εκ μέρους πελάτη που έχει έδρα στη φορολογητέα περιοχή.

Ο εν λόγω φόρος αποκαλείται φόρος Τόμπιν από τον οικονομολόγο Τζέιμς Τόμπιν, που έβαλε την ιδέα της διεθνούς φορολόγησης των συναλλαγών σε νομισματικές ισοτιμίες τη δεκαετία του 1970.

Σε μια προσπάθεια να πατάξει την αποφυγή της επιβολής του φόρου, ως έσχατης λύσης, η Κομισιόν προτείνει να εφαρμόζεται επίσης ο φόρος σε συναλλαγές με βάση τον τόπο έκδοσης του χρηματοπιστωτικού προϊόντος, ακόμη κι αν τα εμπλεκόμενα μέρη βρίσκονται στην Ασία, στις ΗΠΑ ή στη Βρετανία.

Έτσι θα καλυφθούν μετοχές, τίτλοι στα αποθετήρια, ομόλογα, εργαλεία της αγοράς χρήματος, δομημένα προϊόντα και ETFs "που έχουν ξεκάθαρη σχέση με το συμμετέχον κράτος-μέλος».

Αυτό θα μειώσει τα πλεονεκτήματα της διενέργειας συναλλαγών "εκτός της αρμοδιότητας του φόρου χρηματοπιστωτικών συναλλαγών FTT, αφού τα προϊόντα θα φορολογούνται έτσι κι αλλιώς".

Αν και στην πρόταση αναφέρεται ότι ο φόρος θα επιβληθεί από τον Ιανουάριο του 2014, αξιωματούχοι πιστεύουν ότι οι συνομιλίες θα καθυστερήσουν πολύ περισσότερο και θα εξαρτηθούν σε έναν βαθμό από το πόσο θέλει το Βερολίνο να προωθήσει γρήγορα τη συμφωνία.

Το ποσό των 30-35 δισ. ευρώ, πάντως, είναι μεγαλύτερο από το αναμενόμενο. Το ευρύ φάσμα επιβολής θα προκαλέσει εκπλήξεις σε ορισμένα κράτη-μέλη και πιθανόν να προκαλέσει έντονη συζήτηση, ακόμη και εντός της Κομισιόν, σύμφωνα με κορυφαίους Ευρωπαίους αξιωματούχους.

Στον σχεδιασμό του φόρου περιλαμβάνονται και επιπλέον εξαιρέσεις, ώστε να μαλακώσουν οι επιπτώσεις στα ασφαλιστικά ταμεία και στην κύρια οικονομική δραστηριότητα. Ο φόρος δεν θα επιβάλλεται σε συμφωνίες overnight επαναγορών, στις εκδόσεις μετοχών και στα τμήματα των "λιανικών" κεφαλαίων που είναι γνωστά ως Ucits, ούτε και στις ανταλλαγές μετοχών σε συγχωνεύσεις.

Θα απαλλάσσονται, επίσης, τα κράτη της ευρωζώνης ή οι κεντρικές τράπεζες από την πληρωμή φόρου όταν θα παρεμβαίνουν στις δευτερογενείς αγορές κρατικών ομολόγων, αν και θα φορολογούνται οι επενδυτές που θα συναλλάσσονται ομόλογα. Θα εξαιρεθούν επίσης οι συναλλαγές στην αγορά σποτ συναλλάγματος.

Για να εξασφαλιστεί η πολιτική συναίνεση για τη συμφωνία, πιθανόν να γίνουν κι άλλες παραχωρήσεις. Στις χώρες που έχουν εκφράσει ενδιαφέρον για τον φόρο συναλλαγών περιλαμβάνονται το Βέλγιο, η Γερμανία, η Εσθονία, η Ελλάδα, η Ισπανία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Αυστρία, η Πορτογαλία, η Σλοβενία και η Σλοβακία.

Μια εκτίμηση των επιπτώσεων για την επιβολή του φόρου σε όλη την Ε.Ε. είχε δείξει ότι αυτή θα πλήξει τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη και θα κοστίσει θέσεις εργασίας. Δεν έχει προετοιμαστεί ακόμη κάποια ανάλυση για τις επιπτώσεις από την επιβολή μόνο στην ευρωζώνη.

Αν υιοθετηθεί αυτός ο σχεδιασμός φόρου, θα σημαίνει ότι τα παρακλάδια των τραπεζών που έχουν έδρα στη φορολογητέα περιοχή -όπως η Deutsche Bank ή η BNP Paribas- καθώς και όποια συναλλαγή διενεργηθεί εκ μέρους πελάτη με έδρα στις 11 χώρες θα υποβληθούν στη φορολογία, ακόμη κι αν η συναλλαγή γίνει στο City του Λονδίνου.

Όποιος αμερικανικός ή ασιατικός οίκος κάνει συναλλαγές χρεογράφων που εκδίδονται στη Γαλλία, στη Γερμανία, στην Ιταλία ή στην Ισπανία θα φορολογηθεί επίσης.

To Εuro2day.gr ενθαρρύνει τον διάλογο και την έκφραση απόψεων από τους αναγνώστες. Σχολιάστε το άρθρο και πείτε την άποψή σας δημόσια για όσα συμβαίνουν και μας αφορούν όλους. Αν θεωρείτε το άρθρο σημαντικό, διαδώστε το με τα εργαλεία κοινωνικής δικτύωσης.

© The Financial Times Limited 2013. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation