Στην ενίσχυση της συγκέντρωσης των βιομηχανικών μονάδων σε οργανωμένους υποδοχείς και στην αποκέντρωση της βιομηχανίας με στόχο την προώθηση της περιφερειακής ανάπτυξης και στην προστασία του περιβάλλοντος στοχεύει το Ειδικό Χωροταξικό Σχέδιο για τη Βιομηχανία που παρουσίασε σήμερα ο υπουργός ΠΕΧΩΔΕ Γ. Σουφλιάς.

Σύμφωνα με τον κ. Σουφλιά, το νέο πλαίσιο θέτει συγκεκριμένους κανόνες και διαδικασίες που ξεκαθαρίζουν το τοπίο, διευκολύνουν την επενδυτική δραστηριότητα και βοηθούν στην αποφυγή δικαστικών εμπλοκών.

Για όλες τις κατηγορίες οργανωμένων υποδοχέων – δηλαδή περιοχών εγκατάστασης βιομηχανικών μονάδων - προσδιορίζονται οι χωροταξικές προϋποθέσεις δημιουργίας τους, οι κατευθύνσεις για τη αναμόρφωση του πλαισίου ίδρυσής τους, οι επιτρεπόμενες χρήσεις στο εσωτερικό τους, πολεοδομικοί και λοιποί όροι και κίνητρα για τη βελτίωση της συγκριτικής ελκυστικότητάς τους.

α. Εντός Σχεδίου

Στις εντός σχεδίου περιοχές επιτρέπεται για το μέλλον η δημιουργία υποδοχέων χαμηλής όχλησης. Οι υποδοχείς αυτοί πρέπει να καλύπτουν ενιαίο τμήμα οικοδομικού τετραγώνου, και μόνον εφόσον προκύπτει ωφέλιμη κτιριακή επιφάνεια τουλάχιστον 3.000 τ.μ.

β. Εκτός Σχεδίου

Μεταξύ άλλων προβλέπεται ότι το ελάχιστον εμβαδόν των υποδοχέων που δημιουργούνται σε εκτός σχεδίου περιοχές ορίζεται σε 50 στρ. για τους υποδοχείς χαμηλής όχλησης, 100 στρ. για τους υποδοχείς μέσης όχλησης, και 250 στρ. για τους υποδοχείς υψηλής όχλησης. Στην περίπτωση των ενδιάμεσων υποδοχέων, το ελάχιστον εμβαδόν ορίζεται ενιαία σε 50 στρ.

Σε όλους τους τύπους υποδοχέων που πολεοδομούνται προβλέπεται εισφορά σε γη. Στους υποδοχείς γενικού χαρακτήρα, ορίζεται σε 30%. Στους υποδοχείς εξυγίανσης το ποσοστό της εισφοράς σε γη ορίζεται σε 25% (δυνάμενο να μειωθεί σε 15% σε περίπτωση αντικειμενικής αδυναμίας εισφοράς σε γη από λειτουργούσες μονάδες με μετατροπή της διαφοράς σε εισφορά σε χρήμα). Μέχρι το 1 / 6 της εισφοράς σε γη μπορεί να χρησιμοποιηθεί για δημιουργία κοινωφελών χώρων.

Ο μέγιστος Συντελεστής Δόμησης (Σ.Δ. ορίζεται σε 1,6 για τους υποδοχείς γενικού χαρακτήρα και εξυγίανσης, σε 1,4 για )τους υποδοχείς μεμονωμένων μονάδων, και σε 0,9 για τους ενδιάμεσους υποδοχείς.

Σε όλους τους τύπους υποδοχέων που πολεοδομούνται εκτός σχεδίου προβλέπεται περιμετρική ζώνη υψηλού πρασίνου. Στους υποδοχείς γενικού χαρακτήρα, ανάλογα με τον επιτρεπόμενο βαθμό όχλησης, η ζώνη αυτή έχει ελάχιστο πλάτος ως εξής: Χαμηλής Όχλησης: 10 μ., Μέσης Όχλησης: 15 μ., Υψηλής Όχλησης: 20 μ., και επίσης αντιστοιχεί τουλάχιστον στο 8% της έκτασης (όποιο μέγεθος από τα δύο είναι το μεγαλύτερο).

Αξίζει να σας πω ότι η μέχρι σήμερα πρόβλεψη ήταν για ζώνη πρασίνου 5% και με τρόπο που δεν εξασφάλιζε περιμετρική κάλυψη στις περιπτώσεις εκτάσεων με ακανόνιστο σχήμα.

Στους υποδοχείς εξυγίανσης ορίζεται κατ’ αντιστοιχία περιμετρική ζώνη υψηλού πρασίνου μέσου πλάτους 7, 11 και 15 μ.



Το μέγιστο ποσοστό κάλυψης των οικοδομήσιμων χώρων, σε όλους τους οργανωμένους υποδοχείς, ορίζεται σε 70%. Μέχρι σήμερα δεν υπήρχε μέγιστο ποσοστό κάλυψης.

Η αρτιότητα των οικοπέδων ορίζεται κατά περίπτωση με την έγκριση της πολεοδομικής μελέτης. Σε κάθε περίπτωση δεν μπορεί να είναι μικρότερη των 1.000 τ.μ. για τους υποδοχείς υψηλής και μέσης όχλησης και σε 500 τ.μ. για τους υποδοχείς χαμηλής όχλησης. Μέχρι σήμερα δεν υπήρχαν όρια.

Για τα επενδυτικά σχέδια που χωροθετούνται σε πολεοδομημένους υποδοχείς πρέπει να προβλεφθεί προσαύξηση του ποσοστού επιχορήγησης και ανάλογη αύξηση στους υπόλοιπους τρόπους ενισχύσεων.

Το Ειδικό Πλαίσιο παρέχει κατευθύνσεις για τη χωροθέτηση της βιομηχανίας στον εθνικό χώρο:

α) σε εθνικό επίπεδο αναφορικά με:

* Πόλους και άξονες ανάπτυξης.

* Περιοχές εντατικοποίησης, επέκτασης, ποιοτικής αναδιάρθρωσης ή στήριξης, της βιομηχανίας, στις οποίες ασκούνται αντίστοιχες πολιτικές.

* Ειδικές κατηγορίες χώρου με συγκεκριμένες προτεραιότητες για την ανάπτυξη της βιομηχανίας (ορεινό, παράκτιο χώρο κ.ά.) και

β) σε επίπεδο διοικητικών ενοτήτων (περιφέρειες, νομούς).

1. α. Χωροθέτηση σε εθνικό επίπεδο

1. Πόλοι και άξονες ανάπτυξης

Στο πλαίσιο της προσπάθειας ενίσχυσης της πολυκεντρικής οργάνωσης της χώρας, η βιομηχανία αρθρώνεται στους πιο κάτω ιεραρχημένους πόλους ανάπτυξης:

* Ευρύτερες μητροπολιτικές περιοχές Αθήνας και Θεσσαλονίκης. Οι περιοχές αυτές εξακολουθούν να συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο μέρος της ελληνικής βιομηχανίας, αλλά με μικρότερο σχετικό βάρος. Η πολιτική που πρέπει να εφαρμοστεί περιλαμβάνει την προσέλκυση στρατηγικών δραστηριοτήτων αιχμής διεθνούς προσανατολισμού, με την Αθήνα να επιδιώκει ισχυρό ρόλο σε επίπεδο Ανατολικής Μεσογείου, και τη Θεσσαλονίκη σε επίπεδο Βαλκανίων.

* Ένα σύνολο δευτερευόντων πόλων που παίζουν σημαντικό ρόλο στη συνολική αναπτυξιακή διαδικασία (πύλες και λοιποί κόμβοι). Συγκεκριμένα, περιλαμβάνονται η Πάτρα, το δίπολο Λάρισας - Βόλου, τα Ιωάννινα, η ζώνη Καβάλας – Ξάνθης - Δράμας, η ζώνη Αλεξανδρούπολης - Κομοτηνής, και το δίπολο Κοζάνη - Πτολεμαίδα.

* Στην τρίτη κατηγορία περιλαμβάνονται περιοχές στις οποίες η βιομηχανία μπορεί να παίξει ιδιαίτερο ρόλο, συμπληρωματικό προς άλλα χαρακτηριστικά τους. Πρόκειται για τις εξής: (i) Το Ηράκλειο και τα Χανιά, νησιωτικά κέντρα που αν και αποκομμένα από την ηπειρωτική χώρα, διαθέτουν επαρκή ενδοχώρα. (ii) Κύριες διεθνείς πύλες της χώρας που δεν ανήκουν στα προαναφερθέντα κέντρα (Ηγουμενίτσα, πύλες στο βόρειο μέτωπο της χώρας), και κόμβοι συνδυασμένων υπερτοπικών μεταφορών ή μεταφορών και μεγάλων υποδομών ενέργειας, (iii) περιοχές με δυνατότητες μεταποίησης προϊόντων άλλων τομέων (καθετοποίηση).

Οι πιο πάνω πόλοι διατάσσονται στο χώρο κατά μήκος αξόνων ανάπτυξης. Υπάρχει ήδη ο παραδοσιακός άξονας ανάπτυξης (”S” Πάτρα – Αθήνα –Θεσσαλονίκη - Καβάλα) που παραμένει κυρίαρχος, αλλά συμπληρώνεται από τα νέα μεγάλα έργα υποδομών, όπως είναι η Εγνατία Οδός, η Ιόνια Οδός, το νέο δίκτυο οδικών αξόνων στην Πελοπόννησο και ο Άξονας Κεντρικής Ελλάδας.

2. Περιοχές εντατικοποίησης, επέκτασης, ποιοτικής αναδιάρθρωσης, ή στήριξης, της βιομηχανίας

Προσδιορίζονται οι ακόλουθες κατηγορίες περιοχών με βάση το γενικό χαρακτήρα της βιομηχανικής πολιτικής που πρέπει να ασκείται σε αυτές:

α) Περιοχές εντατικοποίησης: Περιοχές που διαθέτουν ήδη σχετικά ισχυρή βιομηχανική βάση, σε συνδυασμό με υποδομές και άλλα συγκριτικά πλεονεκτήματα που μπορούν να στηρίξουν την περαιτέρω ενίσχυσή της. Η γενική κατεύθυνση πολιτικής είναι η στήριξη αυτής της προοπτικής, με παράλληλη λήψη άμεσων μέτρων για την αποφυγή παρενεργειών χωρικού ή περιβαλλοντικού χαρακτήρα.

β) Περιοχές επέκτασης: Περιοχές στις οποίες διαμορφώνονται ή θα διαμορφωθούν, μέσω δράσεων του σχεδιασμού ή/και από εξωγενείς παράγοντες και τις τάσεις της αγοράς, δυνατότητες εκκίνησης διαδικασιών ανάπτυξης της βιομηχανίας. Η γενική κατεύθυνση πολιτικής είναι η στήριξη αυτής της προοπτικής, με παράλληλη λήψη μέτρων για την αποφυγή μεταγενέστερων παρενεργειών χωρικού ή περιβαλλοντικού χαρακτήρα.

γ) Περιοχές ποιοτικής αναδιάρθρωσης: Περιοχές που συνδυάζουν συγκριτικά πλεονεκτήματα και ήδη αναπτυγμένη βιομηχανική βάση με συγκριτικά δυναμική κλαδική φυσιογνωμία, με δεδομένες τις γενικότερες διαρθρωτικές αδυναμίες της ελληνικής βιομηχανίας. Η γενική κατεύθυνση πολιτικής είναι η αναδιάρθρωση της βιομηχανικής βάσης για την αντιμετώπιση αυτών των αδυναμιών.

δ) Περιοχές στήριξης: Περιοχές με αναπτυγμένη βιομηχανική βάση παραδοσιακού χαρακτήρα που υφίσταται πιέσεις, ιδίως όταν δεν υπάρχουν σαφείς εναλλακτικές δυνατότητες ειδίκευσης ή/και όταν η ευρύτερη ζώνη τους υφίσταται πιέσεις και σε άλλους τομείς και ειδικότερα στη γεωργία.

Η γενική κατεύθυνση πολιτικής είναι η στήριξη της ήπιας και σταδιακής προσαρμογής τους και η αποφυγή παρεμβάσεων που μπορεί να πυροδοτήσουν φαινόμενα γρήγορης αποβιομηχάνισης και αποσταθεροποίησης της αγοράς εργασίας.



3. Ειδικές κατηγορίες χώρου με συγκεκριμένες προτεραιότητες για την ανάπτυξη της βιομηχανίας.

Λαμβάνοντας υπόψη τις ευρείες ζώνες στις οποίες διαχωρίζεται η επικράτεια με γεωμορφολογικά κριτήρια, δίνονται οι εξής κατευθύνσεις σε εθνικό επίπεδο:

α) Ορεινός χώρος: Στον ορεινό χώρο πρέπει να επιδιωχθεί η διατήρηση ενός ιστού μικρών και πολύ μικρών βιομηχανικών μονάδων, στο πλαίσιο μιας πολιτικής αγροτικής πολυαπασχόλησης, με παράλληλη λήψη μέτρων για την αποφυγή αλλοίωσης του τοπίου, συγκρούσεων με άλλες χρήσεις όπως ο τουρισμός, αρνητικών επιπτώσεων στους παραδοσιακούς οικισμούς, και επιβάρυνσης του περιβάλλοντος. Πρέπει, επίσης, να ενισχυθεί η αξιοποίηση παραδοσιακών κτισμάτων για τη λειτουργία βιομηχανικών μονάδων.

β) Παράκτιος χώρος: Στην κρίσιμη παραθαλάσσια ζώνη πρέπει να αποθαρρύνεται η χωροθέτηση βιομηχανικών μονάδων, με εξαίρεση αυτές που έχουν ανάγκη χωροθέτησης σε άμεση επαφή με θαλάσσιο μέτωπο.

Η κατεύθυνση αυτή είναι ιδιαίτερα έντονη σε ζώνες που χαρακτηρίζονται από το χωροταξικό σχεδιασμό ως προτεραιότητας για τον τουρισμό, όπως η ζώνη υψηλής ανταγωνιστικότητας διαφόρων οικονομικών δραστηριοτήτων, η οποία εκτείνεται σε απόσταση 200 μ., όπως ορίζει το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό.

1.β. Χωροθέτηση σε επίπεδο διοικητικών ενοτήτων

Οι κατευθύνσεις με επίπεδο αναφοράς τις διοικητικές ενότητες της χώρας (Περιφέρειες, Νομούς), αναλύονται λεπτομερώς στο Παράρτημα Ι, όπου προσδιορίζονται για κάθε Περιφέρεια και Νομό προτεραιότητες σε επίπεδο κλάδων ή κατηγοριών βιομηχανίας.

Οι ΟΤΑ διακρίνονται σε τρεις κατηγορίες : Υψηλής, Μέσης και Χαμηλής Προτεραιότητας. Η διάκριση αυτή θα γίνει από τα Περιφερειακά Πλαίσια. Μέχρι τότε, για να έχει εφαρμογή το Ειδικό Πλαίσιο οι ΟΤΑ παίρνουν τον χαρακτηρισμό του Νομού τους, που δίδεται από το χωροταξικό πλαίσιο.