Η αξιολόγηση του 2ου Προγράμματος Σταθεροποίησης δείχνει την αλλαγή του κλίματος για την Ελλάδα, εκτιμά η Eurobank σε ανάλυσή της.

Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά, για πρώτη φορά, η ολοκλήρωση μιας τριμηνιαίας αξιολόγησης από την τρόικα δεν συνοδεύεται από δημοσιονομικά ή άλλα μέτρα, προειδοποιήσεις για μέτρα ή διαρθρωτικές αλλαγές που δεν εφαρμόσθηκαν κτλ. Στην Έκθεση της ΕΕ φυσικά αναγνωρίζονται και καταγράφονται σημαντικές καθυστερήσεις:

1. στη μεταρρύθμιση του τομέα της δικαιοσύνης
2. στη μεταρρύθμιση του Ελληνικού Δημοσίου
3. στην ολοκλήρωση των μεταρρυθμίσεων στον τομέα της υγείας

Όμως, η πρόοδος που επιτεύχθηκε μέχρι τα μέσα Μαΐου 2013 είναι σημαντική, εκτιμά η Eurobank. Παράλληλα, οι παραπάνω εξελίξεις δείχνουν ότι η εφαρμογή του μεταρρυθμιστικού προγράμματος είναι μονόδρομος για την κυβέρνηση. Η τελευταία δείχνει ότι είναι διατεθειμένη να ολοκληρώσει τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και αυτό αναγνωρίζεται ήδη.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα εδώ είναι ο τομέας των φορολογικών εσόδων όπου η σημαντική πρόοδος αφορά την ενίσχυση των αρμοδιοτήτων της Γενικής Γραμματείας Εσόδων καθώς και των ηλεκτρονικών υποδομών των φορολογικών εσόδων (TAXISNET).

Παράλληλα, στην Έκθεση δεν μεταβλήθηκαν ούτε οι προβλέψεις για τους ρυθμούς ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας για τα επόμενα χρόνια, ούτε οι αντίστοιχοι δημοσιονομικοί στόχοι. Αναγνωρίζεται η προσπάθεια της κυβέρνησης να καλύψει το δημοσιονομικό κενό για την περίοδο 2013-14 από μέτρα που είχαν αποφασιστεί στο παρελθόν αλλά δεν εφαρμόστηκαν.

Στην Έκθεση αναγνωρίζεται η ανάγκη λήψης νέων μέτρων σε μελλοντική αξιολόγηση (με πιο πιθανή αυτή του Οκτωβρίου 2013) για την κάλυψη του δημοσιονομικού κενού για την περίοδο 2015-16. Το κενό αυτό εκτιμάται περίπου στο 2,1% του ΑΕΠ. Θεωρούμε, γράφει η Eurobank, ότι η διαφαινόμενη στρατηγική της κυβέρνησης να καλύψει το συγκεκριμένο κενό με την υπεραπόδοση του πρωτογενούς πλεονάσματος για το 2013 και 2014 έχει σημαντικές πιθανότητες επιτυχίας. Για να επιτευχθεί όμως κάτι τέτοιο είναι αναγκαίο να:

• Αυξηθούν τα φορολογικά έσοδα
• Αποφευχθούν αρνητικές εκπλήξεις από την πλευρά των δαπανών ή των εκκρεμών επιστροφών φόρων που αφορούν προηγούμενα έτη.


Οι εκκρεμείς επιστροφές φόρου

Οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων προηγούμενων ετών αποτελούν ένα κρίσιμο σημείο στην ανάλυση της Έκθεσης που δείχνει τη μεταστροφή του κλίματος για την ελληνική κυβέρνηση αλλά και τις συνεχιζόμενες αδυναμίες του μηχανισμού ελέγχου των δαπανών της Γενικής Κυβέρνησης.

Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Τους τελευταίους μήνες του 2012 είχαν δημοσιευθεί πληροφορίες σχετικά με εκκρεμείς επιστροφές φόρων που αφορούσαν το 2012 και προηγούμενα έτη και οι οποίες δεν είχαν καταγραφεί στους σχετικούς λογαριασμούς της Γενικής Κυβέρνησης επειδή δεν είχε ολοκληρωθεί ο έλεγχος τους από τις εφορίες. Η επιβεβαίωση αυτών των δημοσιευμάτων και η περίληψη των συγκεκριμένων εκκρεμών επιστροφών φόρων στο έλλειμμα του 2012 (και των προηγούμενων ετών) είναι πιθανό να άλλαζε το τελικό δημοσιονομικό αποτέλεσμα του 2012.

Στην ‘Έκθεση για πρώτη φορά αναγνωρίζεται ότι πράγματι έχουν διαπιστωθεί εκκρεμείς επιστροφές φόρων συνολικού ύψους €2,1 δισ. που αφορούν το 2012 και προηγούμενα έτη. Ένα σημαντικό μέρος από τις συγκεκριμένες εκκρεμείς επιστροφές είναι δημοσιονομικά ουδέτερο αφού αφορά ενδοκυβερνητικές συναλλαγές. Το υπόλοιπο όμως έχει δημοσιονομική επίπτωση και θα έπρεπε να καταγραφεί στο έλλειμμα του έτους που αντιστοιχεί.

Σύμφωνα με την Έκθεση, η μη καταγραφή των εκκρεμών επιστροφών στα αντίστοιχα ελλείμματα των προηγούμενων ετών αποδίδεται σε τεχνικές αστοχίες του συστήματος καταγραφής δημοσιονομικών στοιχείων που η κυβέρνηση δεσμεύεται ότι θα επιλύσει από εδώ και πέρα. Παράλληλα, αναφέρεται ότι οι συγκεκριμένες υποχρεώσεις θα καταγραφούν στο έλλειμμα του 2013 αλλά επειδή πρόκειται για δαπάνες που δε θα επαναληφθούν δεν θα αλλάξουν τον δημοσιονομικό στόχο του 2013 και δεν θα επιφέρουν νέα μέτρα.

"Θεωρούμε", υποστηρίζει η Eurobank "ότι η συγκεκριμένη απόφαση της τρόικας δείχνει ξεκάθαρα την αλλαγή του κλίματος για την ελληνική κυβέρνηση. Στο παρελθόν, τέτοιες αρνητικές εκπλήξεις επηρέασαν αρνητικά το έλλειμμα. Βέβαια για άλλη μια φορά είναι αναγκαίο να επαναλάβουμε ότι η κυβέρνηση θα πρέπει ν’ αποκτήσει πλήρη έλεγχο των δαπανών της Γενικής Κυβέρνησης τόσο όσον αφορά τις μελλοντικές δαπάνες όσο και αυτές που αφορούν το παρελθόν".

"Αναμένουμε ότι το δημοσιονομικό έλλειμμα, τόσο του 2012, όσο και των προηγούμενων ετών, σύμφωνα με τη μεθοδολογία της Eurostat, θα μεταβληθεί. Θα υπάρχει συνεπώς απόκλιση στο έλλειμμα που θα ανακοινώνει η Eurostat και στο έλλειμμα των στόχων του 2ου Προγράμματος Σταθεροποίησης της Ελληνικής Οικονομίας. Κάτι ανάλογο συμβαίνει ήδη με τη στήριξη προς τον χρηματοοικονομικό τομέα".