Τον διαγωνισμό για την επέκταση του κύριου και του δορυφορικού αεροσταθμού προκήρυξε ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών (ΔΑΑ), δρομολογώντας την κατασκευή νέων εγκαταστάσεων και την αναδιαμόρφωση υφιστάμενων χώρων στο «Ελευθέριος Βενιζέλος».
Το έργο περιλαμβάνει τη δημιουργία περίπου 26.000 τ.μ. νέων εγκαταστάσεων, την αναδιαμόρφωση επιπλέον 1.000 τ.μ. υφιστάμενων χώρων, καθώς και σειρά παρεμβάσεων στις υποδομές εξυπηρέτησης αεροσκαφών.
Στο αντικείμενο της σύμβασης εντάσσονται, μεταξύ άλλων, νέες πύλες επιβίβασης, εμπορικοί χώροι, πρόσθετες θέσεις στάθμευσης αεροσκαφών και η κατασκευή μόνιμης υπόγειας σύνδεσης μεταξύ των δύο αεροσταθμών.
Σύμφωνα με την προκήρυξη, η σύμβαση θα ανατεθεί με τη μέθοδο της μελέτης και κατασκευής (Design and Build), με τον ανάδοχο να αναλαμβάνει το σύνολο των απαιτούμενων εργασιών, από τον σχεδιασμό και την κατασκευή έως τις δοκιμές, την επιχειρησιακή προετοιμασία και την παράδοση των νέων εγκαταστάσεων.
Το αντικείμενο του έργου
Το μεγαλύτερο μέρος των παρεμβάσεων αφορά την επέκταση της νότιας πτέρυγας του Κύριου Αεροσταθμού (Main Terminal Building-MTB), όπου προβλέπεται η δημιουργία περίπου 25.000 τ.μ. νέων εγκαταστάσεων.
Οι χώροι αυτοί θα περιλαμβάνουν πύλες επιβίβασης με απευθείας πρόσβαση στα αεροσκάφη, πύλες εξυπηρέτησης επιβατών μέσω λεωφορείων, εμπορικές εγκαταστάσεις, ειδικές αίθουσες εξυπηρέτησης επιβατών υψηλής προτεραιότητας (CIP lounges) και υποστηρικτικές υποδομές στην περιοχή.
Προβλέπεται, επίσης, η επέκταση του Δορυφορικού Αεροσταθμού (Satellite Terminal Building-STB) προς τα δυτικά, με την προσθήκη περίπου 950 τ.μ. νέων εγκαταστάσεων. Η συγκεκριμένη παρέμβαση περιλαμβάνει δύο νέες πύλες επιβίβασης μέσω λεωφορείων, καθώς και τη μετατροπή των δύο υφιστάμενων πυλών σε ανοικτούς χώρους αναμονής επιβατών για επιβίβαση μέσω λεωφορείων.
Στο έργο εντάσσεται και η αναδιαμόρφωση περίπου 1.000 τ.μ. εντός του υφιστάμενου Κύριου Αεροσταθμού.
Σημαντικό μέρος των κατασκευαστικών παρεμβάσεων αφορά τις υποδομές εξυπηρέτησης αεροσκαφών. Ειδικότερα, προβλέπεται η δημιουργία πρόσθετων θέσεων στάθμευσης, η εγκατάσταση έξι νέων φυσούνων επιβίβασης, εκ των οποίων τέσσερις μονές και δύο διπλές, καθώς και η αναδιάταξη μιας υφιστάμενης φυσούνας.
Επιπλέον, η προκήρυξη περιλαμβάνει την κατασκευή νέας μόνιμης υπόγειας σύνδεσης μεταξύ του Κύριου και του Δορυφορικού Αεροσταθμού, η οποία θα επιτρέπει τη συνεχή μετακίνηση επιβατών, αγαθών και αποβλήτων τόσο κατά τη διάρκεια των εργασιών όσο και μετά την ολοκλήρωσή τους.
Προβλέπονται επίσης εργασίες αναδιαμόρφωσης και ανακατασκευής τροχοδρόμων, παρεμβάσεις στους χώρους στάθμευσης αεροσκαφών και στις συναφείς αεροδρομιακές υποδομές, καθώς και αλλαγές στο εσωτερικό οδικό δίκτυο εξυπηρέτησης του αεροδρομίου.
Σημειώνεται ότι το σύνολο των εργασιών θα πρέπει να πραγματοποιηθεί σε ένα πλήρως λειτουργικό αεροδρόμιο, γι’ αυτό και η σύμβαση περιλαμβάνει και τον προγραμματισμό των επιμέρους κατασκευαστικών φάσεων, τη μέριμνα για τη διαχείριση των προσωρινών εγκαταστάσεων, καθώς και τη λήψη των αναγκαίων μέτρων για την ασφαλή και έγκαιρη εκτέλεση των έργων.
Οι προϋποθέσεις
Στο πλαίσιο του διαγωνισμού, ο ΔΑΑ θέτει συγκεκριμένα οικονομικά και τεχνικά κριτήρια για τη συμμετοχή των ενδιαφερόμενων εταιρειών.
Οι υποψήφιοι ανάδοχοι καλούνται να αποδείξουν ότι διαθέτουν ετήσιο κύκλο εργασιών τουλάχιστον 120 εκατ. ευρώ, βάσει των ελεγμένων οικονομικών καταστάσεων της χρήσης 2025. Παράλληλα, θα πρέπει να προσκομίσουν οικονομικές καταστάσεις για τις χρήσεις 2023, 2024 και 2025, προκειμένου να αξιολογηθεί η χρηματοοικονομική τους κατάσταση.
Επιπλέον, απαιτείται τραπεζική βεβαίωση που θα πιστοποιεί την ύπαρξη διαθέσιμης πιστοληπτικής ικανότητας τουλάχιστον 50 εκατ. ευρώ για το συγκεκριμένο έργο, καθώς και την ομαλή εξυπηρέτηση των δανειακών υποχρεώσεών τους.
Ως προς την κατασκευαστική εμπειρία, οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να έχουν ολοκληρώσει κατά την τελευταία δεκαετία τουλάχιστον ένα έργο υποδομής, με συμβατική αξία όχι μικρότερη των 100 εκατ. ευρώ.
Η προκήρυξη προβλέπει επίσης την υποχρέωση ορισμού επικεφαλής μελετητικού γραφείου, το οποίο θα έχει την ευθύνη του συνολικού συντονισμού των μελετών. Το συγκεκριμένο γραφείο θα πρέπει να διαθέτει εμπειρία ως επικεφαλής μελετητής σε τουλάχιστον ένα έργο κατασκευής νέου αεροσταθμού ή επέκτασης υφιστάμενου αεροσταθμού κατά την τελευταία δεκαετία, το οποίο έχει ολοκληρωθεί, έχει ολοκληρωθεί σε σημαντικό βαθμό ή έχει φτάσει στο στάδιο έκδοσης μελετών προς κατασκευή.
Δυνατότητα συμμετοχής παρέχεται και σε κοινοπραξίες εταιρειών, με συγκεκριμένες προϋποθέσεις ως προς τη συμμετοχή και την οικονομική επάρκεια των μελών τους. Ειδικότερα, ο επικεφαλής μιας κοινοπραξίας θα πρέπει να κατέχει ποσοστό συμμετοχής τουλάχιστον 40% και να καλύπτει αυτοτελώς τουλάχιστον το 40% των απαιτούμενων οικονομικών κριτηρίων.
Παράλληλα, η προκήρυξη προβλέπει ότι οι υποψήφιοι, τα μέλη των κοινοπραξιών και οι λοιπές οντότητες που προσδιορίζονται στους όρους συμμετοχής θα πρέπει να έχουν καταστατική έδρα σε κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου.
Το χρονοδιάγραμμα και η ανάθεση
Η διαδικασία προβλέπει τεχνική και οικονομική αξιολόγηση των προσφορών. Για να προκριθεί ένας υποψήφιος στην οικονομική αξιολόγηση, θα πρέπει να συγκεντρώσει τουλάχιστον το 70% της μέγιστης βαθμολογίας σε καθεμία από τις τρεις βασικές κατηγορίες τεχνικών κριτηρίων, που αφορούν την ομάδα έργου, τα σχέδια υλοποίησης και το χρονοδιάγραμμα κατασκευής. Η σύμβαση θα ανατεθεί στον τεχνικά αποδεκτό υποψήφιο που θα προσφέρει τη χαμηλότερη αξιολογημένη τιμή.
Η προθεσμία υποβολής των προσφορών εκπνέει στις 26 Φεβρουαρίου 2027 και η κατακύρωση της σύμβασης εκτιμάται ότι θα πραγματοποιηθεί τον Απρίλιο του 2027.
Στην προκήρυξη δεν προσδιορίζονται ο προϋπολογισμός του έργου και η προβλεπόμενη ημερομηνία ολοκλήρωσης των κατασκευαστικών εργασιών.
Η αναθεώρηση του επενδυτικού σχεδίου
Ο νέος διαγωνισμός εντάσσεται στον αναθεωρημένο σχεδιασμό του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών για την επέκταση των εγκαταστάσεών του, με στόχο την αύξηση της δυναμικότητας εξυπηρέτησης στους 40 εκατ. επιβάτες ετησίως.
Η απόφαση αναθεώρησης ελήφθη λαμβάνοντας υπόψη την ταχύτερη από τις αρχικές προβλέψεις αύξηση της επιβατικής κίνησης, τις δυσκολίες υλοποίησης εκτεταμένων κατασκευαστικών παρεμβάσεων ενόσω το αεροδρόμιο παραμένει σε λειτουργία, καθώς και την ανάγκη να περιοριστούν οι επιπτώσεις στην εξυπηρέτηση των επιβατών και στην εμπορική δραστηριότητα.
Στο πλαίσιο αυτό, ο ΔΑΑ διέκοψε την προηγούμενη διαγωνιστική διαδικασία με τη μέθοδο Early Contractor Involvement, επιλέγοντας την προκήρυξη ξεχωριστού διαγωνισμού για την πρώτη φάση των επεκτάσεων.
Ο σχεδιασμός προβλέπει επίσης την προκήρυξη νέου διαγωνισμού για την αρχική φάση της επέκτασης της βόρειας πλευράς του Κύριου Αεροσταθμού κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2027, ενώ εξετάζονται εναλλακτικές λύσεις που θα μπορούσαν να επιτρέψουν μελλοντικά την αύξηση της δυναμικότητας πέραν των 40 εκατ. επιβατών.
Οι εργασίες που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη, μεταξύ των οποίων ο νέος πολυώροφος χώρος στάθμευσης, ο βορειοδυτικός χώρος στάθμευσης αεροσκαφών και ο νέος αεροσταθμός VIP, έχουν ορίζοντα ολοκλήρωσης εντός του 2027.
Σύμφωνα με τον αναθεωρημένο σχεδιασμό, οι συνολικές κεφαλαιουχικές δαπάνες για την επέκταση της δυναμικότητας του αεροδρομίου έως το τέλος του 2030 εκτιμώνται σε 950 εκατ. ευρώ, σε τιμές 2026.