Βρυξέλλες: Του Θάνου Αθανασίου

Εξαιρετικά ισορροπημένη, σύμφωνα με κοινοτικές πηγές, ήταν φέτος η έκθεση προόδου για την Τουρκία και το συνοδευτικό έγγραφο της στρατηγικής για τη διεύρυνση. Τα βασικότερα θετικά στοιχεία για τις κυπριακές θέσεις είναι δύο:

1) σε σχέση με τη λεγόμενη απενοχοποίηση της Τουρκίας, η οποία τα πολλά προηγούμενα χρόνια είχε αρχίσει να χτίζεται με συμπεράσματα και εκθέσεις των ευρωθεσμών, για πρώτη φορά φέτος επιχειρήθηκε μία πραγματική εξισορρόπηση. Αντί της φράσης περί ενεργού υποστήριξης των διαπραγματεύσεων για την επίλυση του κυπριακού, φέτος η Κομισιόν εκφράζει τη δυσφορία της για το γεγονός ότι για μία ακόμη φορά αυτό δε συνέβη. Χρησιμοποιεί μάλιστα τη λέξη «δυστυχώς» για να συνοδεύσει τη φράση «Τούρκοι πολιτικοί αξιωματούχοι μιλάνε σε ανώτατο πολιτικό επίπεδο κάνουν λόγο για εναλλακτικές λύσεις», άλλες από την επανένωση της νήσου. Η προσθήκη της λέξης «regretably» στο αγγλικό κείμενο αποδίδεται στις πιέσεις που άσκησε για το θέμα η κοινοτική επίτροπος Ανδρούλα Βασιλείου.

2) Σε σχέση τις παραγράφους που αφορούν την εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων εκφράζεται η δυσφορία της Επιτροπής και η καταδίκη για το γεγονός ότι κατά τον δεύτερο γύρο αδειοδότησης της κυπριακής δημοκρατίας, η Τουρκία συνεχίζει το κρεσέντο των απειλών, ακόμα και κατά των πετρελαϊκών εταιρειών, που καλούνται να διεξάγουν τις έρευνες. Υπενθυμίζει, μάλιστα, τα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών - μελών της Ένωσης να εκμεταλλεύονται τον ορυκτό τους πλούτο, με βάση το κοινοτικό κεκτημένο.

Επιπλέον, υπάρχουν όλες οι κλασικές πλέον αναφορές στην έλλειψη βούλησης για εφαρμογή του πρωτοκόλλου της Άγκυρας, για το γεγονός ότι η Τουρκία δεν έχει κάνει τίποτα για την εξομάλυνση των σχέσεών της με την κυπριακή δημοκρατία. Καταδικάζει την χρήση του βέτο της Τουρκίας για την ένταξη της Κύπρου σε διεθνείς οργανισμούς και συμμαχίες και καταγράφει τις παραβιάσεις του κυπριακού εναέριου χώρου, αλλά και τα σχετικά παράπονα των κυπριακών αρχών.

Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στις κακές σχέσεις της Τουρκίας για την κυλιόμενη προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ που για αυτό το εξάμηνο ασκεί η Κύπρος. Συγκεκριμένα, τρεις αναφορές περιέχονται στο κείμενο της έκθεσης και μία στο συνοδευτικό έγγραφο της στρατηγικής. Γίνεται, μάλιστα, υπόμνηση των συμπερασμάτων της Συνόδου Κορυφής σε σχέση με τις κυλιόμενες προεδρίες, που ως γνωστόν προβλέπονται από τη Συνθήκη της Λισσαβόνας.

Στα αρνητικά, βεβαίως, θα πρέπει να καταγραφεί ότι ο Επίτροπος Φούλε αμέσως μετά τη δημοσίευση της έκθεσης έσπευσε να δώσει συνέντευξη Τύπου, όπου ανέφερε πως θα εισηγηθεί το άνοιγμα νέων κεφαλαίων, τα οποία, όπως είπε, έχουν παγώσει με πολιτική υπαιτιότητα δύο κρατών - μελών ( της Γαλλίας και της Ελλάδας, τις οποίες δεν κατονόμασε). Αρνητικό, επίσης, μπορεί να θεωρηθεί το αίτημα για υπηρεσιακή συνεργασία των κέντρων ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας Κύπρου και Τουρκίας, στα πλαίσια των ίσων αποστάσεων.

Επιπροσθέτως, η φετινή έκθεση δεν ζητάει από την Τουρκία να επιτρέψει την πρόσβαση σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις για την απρόσκοπτη έρευνα γύρω από το θέμα των αγνοουμένων, όπως άλλωστε έχει αποφανθεί το Δικαστήριο Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Υπάρχει, τέλος, και μία αμφιλεγόμενη αναφορά στο θέμα των υδρογονανθράκων και στο γεγονός ότι η Τουρκία προσδιορίζει ηπειρωτική υφαλοκρηπίδα με το ψευδοκράτος, χωρίς κανένα αρνητικό σχόλιο.


Δυσφορεί η Τουρκία για την έκθεση της ΕΕ