Κλίμα διχόνοιας και καμία συμφωνία στη συνεδρίαση του ΠΟΕ

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου δεν κατάφερε να καταλήξει σε καμία νέα συμφωνία χθες, με την τριήμερη υπουργική συνεδρίαση να ολοκληρώνεται σε κλίμα διαφωνίας, κατόπιν έντονων επικρίσεων από τις ΗΠΑ για τον Οργανισμό αλλά και των βέτο που άσκησαν άλλες χώρες.

Το αδιέξοδο κατέρριψε τις όποιες ελπίδες για νέες συμφωνίες για το ηλεκτρονικό εμπόριο και τους περιορισμούς στις επιδοτήσεις για τη γεωργία και την αλιεία, εγείροντας ερωτήματα για την ικανότητα του Οργανισμού να διαχειριστεί τα θέματα του παγκόσμιου εμπορίου.

Το κλίμα της συνεδρίασης ήταν τεταμένο και ορισμένοι υπουργοί, περιλαμβανομένου του Αμερικανού εμπορικού αντιπροσώπου Ρόμπερτ Λάιτχαϊζερ, εξέφρασαν την άποψη πως οι διαπραγματεύσεις μεταξύ μικρότερων «ομοϊδεατών» ομάδων χωρών του ΠΟΕ θα ήταν μια καλύτερη προσέγγιση για τη συνέχεια.

«Δεν επιτύχαμε καμία πολυμερή συμφωνία», δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου η επίτροπος Εμπορίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης Σεσίλια Μάλμστρομ. «Η θλιβερή πραγματικότητα είναι πως δεν συμφωνήσαμε καν στο να σταματήσουμε να επιδοτούμε την παράνομη αλιεία».

Κατά την ίδια, η συνεδρίαση αποκάλυψε ένα από τα μεγαλύτερα ελαττώματα του ΠΟΕ: ότι όλες οι συμφωνίες πρέπει να έχουν την ομόφωνη συγκατάθεση και των 164 χωρών-μελών. Όπως ανέφερε, η ευθύνη ανήκει εν μέρει στις ΗΠΑ, όμως την πρόοδο εμπόδισαν και άλλες χώρες.

Ο γενικός διευθυντής του ΠΟΕ Ρομπέρτο Αζεβέντο, πρόσθεσε πως τα μέλη του ΠΟΕ πρέπει να κάνουν μια πραγματική «ενδοσκόπηση» για τη μελλοντική πορεία και να καταλάβουν πως δεν μπορούν να έχουν ό,τι θέλουν.

«Η πρόοδος θα απαιτούσε άλμα στις θέσεις των μελών», είπε ο κ. Αζεβέντο, προσθέτοντας πως «δεν το είδαμε αυτό». Κατά τον ίδιο, οι κινήσεις ΗΠΑ, ώστε να μπλοκάρουν τους δικαστές προσφυγών του ΠΟΕ, κάτι που θα μπορούσε να δημιουργήσει πρόβλημα στο σύστημα διακανονισμών του Οργανισμού,  δεν συζητήθηκαν ως επίσημο θέμα, όμως αρκετοί υπουργοί εξέφρασαν με ανακοινώσεις τους ανησυχία κατά τη διάρκεια του συνεδρίου.

Η αποτυχία επίτευξης νέων συμφωνιών σημαίνει πως οι διαπραγματεύσεις για τα ίδια ζητήματα εμπορίου θα συνεχιστούν. Οι αντιπροσωπείες του ΠΟΕ συμφώνησαν να ορίσουν νέο στόχο για την επίτευξη ολοκληρωμένων επιδοτήσεων για την αλιεία μέχρι την επόμενη υπουργική συνεδρίαση το 2019.

Οι υπουργοί Εμπορίου, αντιθέτως, έδωσαν έμφαση στα μετασυνεδριακά προγράμματα του ΠΟΕ, όπως στις προσπάθειες για τη βελτίωση της αποδοτικότητας της αγοράς, του περιορισμού της υπερβάλλουσας βιομηχανικής δυναμικότητας και της βελτίωσης της διαφάνειας στις επιδοτήσεις.

«Πολυμερείς διακανονισμοί»

Η Μάλμστρομ δήλωσε πως «βραχυπρόθεσμοι πολυμερείς διακανονισμοί εντός του πλαισίου του ΠΟΕ» είναι ο καλύτερος τρόπος για τη συνέχεια. Ήδη συμφωνήθηκαν δύο τέτοιοι διακανονισμοί.

Χθες Τετάρτη, περίπου 70 μέλη, περιλαμβανομένων των ΗΠΑ, της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ιαπωνίας, δεσμεύτηκαν να προχωρήσουν στη διαπραγμάτευση κανόνων για το ηλεκτρονικό εμπόριο, καθώς μια ευρύτερη συμφωνία μεταξύ όλων των μελών του ΠΟΕ δεν κατέστη εφικτή. Από την ομάδα απουσίαζαν η Κίνα, η Ινδία, το Βιετνάμ και η Ινδονησία.

Η ΕΕ και η Ιαπωνία μαζί με τις ΗΠΑ δεσμεύτηκαν να καταπολεμήσουν τις πολιτικές που στρεβλώνουν την αγορά, όπως αυτές που υπάρχουν στην Κίνα και έχουν προκαλέσει μια υπερβάλλουσα βιομηχανική δυναμικότητα, περιλαμβανομένων των επιδοτήσεων για κρατικές επιχειρήσεις και των απαιτήσεων για τη μεταφορά τεχνολογίας.

Από την πλευρά της, η προεδρεύουσα της συνεδρίασης, πρώην υπουργός Εξωτερικών της Αργεντινής Σουσάνα Μαλκόρα υπεραμύνθηκε της ανάγκης για ομοφωνία στον ΠΟΕ, λέγοντας πως εξακολουθεί να είναι το καλύτερο φόρουμ που υπάρχει για την αντιμετώπιση εμπορικών διαφωνιών.

«Πρώτα η Αμερική»

Το συνέδριο ξεκίνησε με τον Λάιτχαϊζερ να επικρίνει έντονα τον ΠΟΕ, λέγοντας στους υπουργούς τη Δευτέρα πως είναι αδύνατον να υπάρξει διαπραγμάτευση νέων κανόνων, την ώρα που δεν τηρούνται πολλοί από τους ισχύοντες κανόνες, και πως ο ΠΟΕ χάνει την εστίασή του και επικεντρώνεται υπερβολικά πολύ στη διαμεσολάβηση.

Με «οδηγό» τη στρατηγική του Ντόναλντ Τραμπ να έρχεται «Πρώτα η Αμερική» και μια προτίμηση για διμερείς συμφωνίες, οι ΗΠΑ αντιτάχθηκαν στη σύνταξη σχεδίου υπουργικής ανακοίνωσης που περιελάμβανε αναφορές στην κεντρική σημασία του παγκόσμιου εμπορικού συστήματος και του εμπορίου ως οδηγού για την ανάπτυξη. Η ανακοίνωση αυτή τελικά μπλοκαρίστηκε.

Δυσαρέσκεια στην Κίνα για τα παράπονα μελών του ΠΟΕ

Τη δυσαρέσκειά της για τα παράπονα που έκαναν κράτη-μέλη του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου ως προς τη λειτουργία του οργανισμού, εξέφρασε η Κίνα.

Ο σχολιασμός ήρθε μετά τη δήλωση του επικεφαλής της εμπορικής αντιπροσωπείας των ΗΠΑ τη Δευτέρα πως ο ΠΟΕ στρέφει την προσοχή του από τις εμπορικές διαπραγματεύσεις προς τη διαμεσολάβηση και πως είναι υπερβολικά χαλαρός στις πιο εύπορες αναπτυσσόμενες χώρες όπως η Κίνα.

«Η Κίνα δεν στηρίζει κάποια από τα μέλη του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου που αρνούνται την χρησιμότητα του οργανισμού, αν δεν ικανοποιούνται τα αιτήματά τους», δήλωσε εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εμπορίου.

Η Κίνα αντιτίθεται στο γεγονός ότι ορισμένες αναπτυγμένες χώρες πιέζουν από κοινού τις αναπτυσσόμενες χώρες σε θέματα εμπορίου, σημείωσε ο εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εμπορίου.