Φανταστείτε ότι, ως αποτέλεσμα της εκστρατείας ενός ακτιβιστή επενδυτή, ξαφνικά σας τοποθετούν ως διευθύνοντα σύμβουλο μιας εταιρείας που έχει χάσει τους στόχους της για πέντε συνεχόμενα χρόνια και έχει βιώσει μια σειρά ντροπιαστικών λειτουργικών σφαλμάτων. Ή φανταστείτε ότι, όπως στην περίπτωση του πρωθυπουργού του Ηνωμένου Βασιλείου Άντι Μπέρνχαμ, ηγείστε τώρα μιας χώρας που έχει μείνει πίσω λόγω έλλειψης οράματος και βραδείας λήψης αποφάσεων.Αυτό ισοδυναμεί με αυτό που συνέβη στον Κέβιν Γουόρς, τον νέο πρόεδρο της Federal Reserve. Κρίνοντας από τις αρχικές του ενέργειες, είναι προσηλωμένος στην αλλαγή του θεσμού. Αν πετύχει, θα μπορούσε επίσης να πυροδοτήσει την εξέλιξη στην πρακτική της σύγχρονης κεντρικής τραπεζικής παγκοσμίως. Αν αποτύχει, αυτό που διακυβεύεται δεν είναι μόνο η θεσμική αξιοπιστία της Fed.
Τα γεγονότα που οδηγούν στην ανάγκη για αλλαγή καθεστώτος στη Fed είναι ξεκάθαρα, αν και άβολα για την πιο ισχυρή κεντρική τράπεζα του κόσμου. Υπό την προηγούμενη ηγεσία της, η Fed έχασε τον στόχο της για τον πληθωρισμό περίπου 60 συνεχόμενους μήνες, επικοινωνούσε με τρόπο που ήταν και μπερδεμένος και προκαλούσε σύγχυση, ολιγώρησε στην εποπτεία ορισμένων περιφερειακών τραπεζών, είχε εσωτερικές αστοχίες συμμόρφωσης, και έκανε πολυάριθμα λάθη πρόβλεψης.
Ωστόσο, εν μέσω όλων αυτών, υπήρξε εντυπωσιακά μικρός ενθουσιασμός για μια εσωτερική μεταρρύθμιση. Αυτός ο εφησυχασμός έγινε ξεκάθαρος στην «αναθεώρηση πλαισίου» του 2025, μια διαδικασία που πραγματοποιείται κάθε πέντε χρόνια. Αυτή η έκδοση, όπως και η αναθεώρηση του 2020, ήγειρε ανησυχίες καθώς κρίθηκε υπερβολικά στενή και υπερβολικά αναδρομική.
Εδώ μπαίνει ο Γουόρς, που είναι αποφασισμένος να αλλάξει αυτή την τροχιά. Δημιούργησε αμέσως πέντε ομάδες εργασίας με εξέχουσες προσωπικότητες ποικίλων απόψεων, προκειμένου να βρουν έναν νέο τρόπο σκέψης για τους σημαντικούς τομείς όπου η Fed εμφάνισε επιχειρησιακές αστοχίες.
Ο Γουόρς ανέστειλε το forward guidance του προέδρου για την πολιτική της Fed και αρνήθηκε να υποβάλει ατομικές προβλέψεις στο “dot plot” των οικονομικών προβλέψεων μελών της FOMC, υποστηρίζοντας ορθά πως παρείχαν μια λανθασμένη αίσθηση ακρίβειας. Και φέρεται να εξετάζει το ενδεχόμενο αλλαγής της δομής και της συχνότητας των συνεδριάσεων καθορισμού πολιτικής –που πραγματοποιούνται οκτώ φορές ετησίως- προκειμένου να υπάρξει μεγαλύτερη συζήτηση και να λαμβάνονται καλύτερες αποφάσεις.
Παρά την πασιφανή ανάγκη μεταρρύθμισης, ο Γουόρς έχει τύχει παγερής υποδοχής. Ορισμένοι έχουν υποστηρίξει πως οι επιδόσεις του έχουν υπονομεύσει την αξιοπιστία της Fed με τρόπο που έχει αυξήσει αχρείαστα τα κόστη δανεισμού της χώρας.
Άλλοι διαμαρτύρονται πως ο Γουόρς δεν υπήρξε διαφανής, μια επίκριση που με παραξενεύει δεδομένης της έκτασης στην οποία έχει περιγράψει δημοσίως το αναλυτικό του πλαίσιο, τις απόψεις του για το πώς θα πρέπει να αντιδρά η πολιτική στις οικονομικές συνθήκες και την πίστη του στον πρωταρχικό ρόλο των επιτοκίων στην αντιμετώπιση του πληθωρισμού.
Όπως προκύπτει από την ανάγνωση των ομιλιών του, των καταθέσεών του στο Κογκρέσο και των ακροάσεων για την επικύρωση του διορισμού του, ο Γουόρς διαθέτει μια ακλόνητη προσήλωση στην αποστολή της Fed.
Η λάθος ανάγνωση του Γουόρς από την αγορά πιθανόν αντανακλά δύο δυναμικές. Πρώτον, η ισχυρή δύναμη της συμπεριφορικής αδράνειας καθιστά την ξαφνική αλλαγή ανησυχητική. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα όταν αυτό που εγκαταλείπεται είναι ένα ανακουφιστικό καθεστώς κεντρικής τράπεζας που παρέχει συνεχή καθοδήγηση.
Ορισμένοι στην αγορά αντιδρούν φυσικά στην απομάκρυνση των «βοηθητικών τροχών» τους. To forward guidance κατέστειλε τεχνητά την αστάθεια των αγορών και απάλλαξε τους επενδυτές από μέρος της ανάγκης να τιμολογούν τον κίνδυνο ανεξάρτητα.
Δεύτερον, υπάρχει μια βαθιά εδραιωμένη προτίμηση της αγοράς για τον αναγωγισμό και γι' αυτό που, στο τρέχον ρευστό οικονομικό και χρηματοπιστωτικό οικοσύστημα, μπορεί να χαρακτηριστεί μόνο ως ψευδεπίγραφη ακρίβεια. Η Wall Street προτιμά την ψευδή ακρίβεια ενός ντετερμινιστικού dot plot έναντι της χαοτικής σημερινής πραγματικότητας ενός ευρέος φάσματος πιθανών αποτελεσμάτων.
Θα χρειαστεί χρόνος για να γίνει ο επαναπρογραμματισμός. Η μετάβαση πιθανόν θα ενισχύσει τα δυο μακροοικονομικά θέματα που βρίσκονται σε εξέλιξη: την αστάθεια και τη διασπορά. Ωστόσο, όσο γρηγορότερα προσαρμόσουν τον τρόπο σκέψης τους οι συμμετέχοντες στην αγορά, τόσο καλύτερες θα είναι οι προοπτικές να ριζώσουν οι άκρως απαραίτητες μεταρρυθμίσεις του Γουόρς.
Αν οι αγορές «πολεμήσουν με πείσμα τη Fed», ο κίνδυνος χρηματοπιστωτικής αστάθειας που συσσωρεύεται εδώ και αρκετό καιρό, θα ενταθεί. Ο κίνδυνος αυτός κυμαίνεται από την απειλή διαρθρωτικά υψηλότερων αποδόσεων ομολόγων μέχρι τις τρέχουσες ανισορροπίες και τα επεισοδιακά γεγονότα απομόχλευσης.
Στο τέλος, η εποχή που οι κεντρικές τράπεζες απορροφούσαν αδιάκριτα τα σοκ και ήταν αέναοι πάροχοι μελλοντικών προβλέψεων, δεν συνάδει με τις σημερινές γεωοικονομικές πραγματικότητες. Η επιτυχία σε αυτό το νέο καθεστώς απαιτεί την εγκατάλειψη της παραπλανητικής άνεσης του παλιού εγχειριδίου.
© The Financial Times Limited 2026. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation