Στην κρίση «φαίνονται» οι ηγέτες

«Άριστα 10» δίνουν οι αναλυτές στον Βρετανό ηγέτη Gordon Brown για τη διαχείριση της κρίσης, «μετεξεταστέος» ο George W. Bush, «λίαν καλώς» για τον Nicolas Sarkozy και «βάση» μετά βίας για την Angela Merkel.

Δημοσιεύθηκε: 14 Οκτωβρίου 2008 - 11:52

Gideon Rachman

Εάν το χρηματιστηριακό ράλι σηματοδοτήσει πράγματι το σημείο καμπής στην παγκόσμια χρηματοοικονομική κρίση, ο πλανήτης θα χαιρετίσει έναν απροσδόκητο σωτήρα: τον κ. Gordon Brown, τον δύστροπο πρωθυπουργό της Βρετανίας.

Μέχρι να «χτυπήσει» η κρίση, η γενική άποψη ήταν ότι ο κ. Brown ήταν μια κωμικοτραγική μορφή: ένας άνθρωπος που ήθελε απεγνωσμένα να γίνει πρωθυπουργός, αλλά δεν κατόρθωσε να αντεπεξέλθει στις περιστάσεις.

Όμως το πρόγραμμα διάσωσης του κ. Brown έχει πάρει μεγάλες διαστάσεις, όχι μόνο στη Βρετανία, αλλά σε όλο τον πλανήτη. Την περασμένη εβδομάδα ο κ. Paul Krugman, ο τιμηθείς με το Νόμπελ Οικονομίας, εξήρε τη βρετανική κυβέρνηση επειδή «επέδειξε την καθαρή σκέψη η οποία σπανίζει ιδιαίτερα στην Αμερική». Το βρετανικό σχέδιο δεν είναι τέλειο, αλλά προσφέρει το καλύτερο διαθέσιμο πρότυπο για την ευρύτερη προσπάθεια διάσωσης.

Οι κρίσεις είναι που καθορίζουν τους πολιτικούς. Οι αντικρουόμενες πορείες του κ. Brown και του Αμερικανού Προέδρου κ. George W. Bush το καταδεικνύουν. Υπό κανονικές συνθήκες, ο κ. Brown μοιάζει συχνά αναποφάσιστος, δύστροπος και ρομποτικός. Υπό κανονικές συνθήκες, ο κ. Bush δείχνει εύθυμος, αποφασιστικός, ένας άνθρωπος «της διπλανής πόρτας». Αλλά στην κρίση οι συμπεριφορές των δύο ανδρών αλλάζουν - του ενός προς το καλύτερο και του άλλου προς το χειρότερο. Ο κ. Brown δείχνει τότε ήρεμος, αποφασιστικός, ότι έχει την κατάσταση στα χέρια του. Ο κ. Bush έχει τη δυσοίωνη τάση να δείχνει πανικόβλητος και εκτός πραγματικότητας.

Η προεδρία του κ. Bush ίσως καθοριστεί επίσης από την αντίδρασή του στην κρίση - δυσμενώς. Αμέσως μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις στη Νέα Υόρκη και στην Ουάσιγκτον, είχε εξαφανιστεί (έστω κι αν του το συνέστησαν οι υπηρεσίες εθνικής ασφάλειας». Στη συνέχεια εμφανίστηκε και παρέθεσε καλοδουλεμένους λόγους. Αλλά η «απουσία» του κατά τη διάρκεια της τραγωδίας του τυφώνα Κατρίνα επιβεβαίωσε τη «φήμη» του στην ανεπάρκεια.

Ο κ. Brown έχει κάνει πολύ καλή δουλειά, ενώ ο κ. Bush κακή, αλλά δεν είναι οι μόνοι δύο παράγοντες στην τρέχουσα κρίση. Ποιες είναι, λοιπόν, οι αρχικές ετυμηγορίες για τους υπόλοιπους πολιτικούς παράγοντες;

Ο κ. Peer Steinbruck, υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας, κερδίζει ειδικό βραβείο ανοησίας για πρόωρη θριαμβολογία. Η δήλωσή του τον περασμένο μήνα ότι «η κρίση προέρχεται από τις ΗΠΑ και πλήττει κυρίως τις ΗΠΑ» ήταν οπωσδήποτε ατυχής. Η Γερμανίδα καγκελάριος κ. Angela Merkel επίσης δεν κατόρθωσε να δοξαστεί. Έκανε έκκληση για ευρωπαϊκή αντίδραση στην αρχή και στη συνέχεια ανακοίνωσε μονομερή μέτρα στη Γερμανία, γεγονός που την εμφανίζει ως ασυνεπή, για να μην πούμε τίποτα χειρότερο...

Αντιθέτως, ο κ. Nicolas Sarkozy τα κατάφερε καλά. «Καθησυχαστικός» δεν είναι ο χαρακτηρισμός που γενικά ταιριάζει στον υπερενεργητικό Γάλλο Πρόεδρο. Αλλά ο κ. Sarkozy εμφανίστηκε δραστήριος και αποφασιστικός. Δεδομένου ότι η Γαλλία κατέχει την προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ανέλαβε το, εφιαλτικό συνήθως, έργο να συντονίσει μια κοινή ευρωπαϊκή αντίδραση.

Η ευρωπαϊκή έκτακτη σύνοδος την Κυριακή το βράδυ στο Παρίσι αποδείχτηκε πιο εύφορη και επιτυχής από τις περισσότερες συνόδους της Ε.Ε. Αποφεύγοντας τη φάρσα και παρουσιάζοντας ένα ενιαίο πρόσωπο στον κόσμο, ο κ. Sarkozy γλίτωσε την Ευρώπη από πολύ δύσκολη θέση.

Στις ΗΠΑ, δείχνει ξεκάθαρο ότι η κρίση έχει λειτουργήσει πολύ πιο ευνοϊκά για τον κ. Barack Obama απ’ όσο για τον κ. John McCain. Γενικότερα, είναι γεγονός ότι μια εκστρατεία που επικεντρώνεται στην οικονομία λειτουργεί ευνοϊκότερα για τον δημοκρατικό υποψήφιο. Αλλά οι δύο ηγέτες είχαν διαφορετικές αντιδράσεις υπό πίεση. Οι λέξεις-κλειδιά για έναν ηγέτη εν μέσω οικονομικής κρίσης είναι «ήρεμος, συνεπής και ελεγχόμενος». Ο κ. Obama «πέτυχε» και στα τρία, ενώ αντιθέτως οι πρώτες αντιδράσεις του κ. McCain ήταν φρενήρεις και αντιφατικές.

Οπωσδήποτε, αυτά τα συμπεράσματα είναι υπό αίρεση. Η πολιτική είναι άδικη: μια δυσμενής συμπεριφορά σε μια κρίση μπορεί να «σβήσει» έναν πολιτικό, αλλά μια καλή απόδοση δεν εγγυάται την επιτυχία. Στις αρχές της κρίσης ήταν ο κ. Hank Paulson, υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, που αναδείχτηκε στον «σωστό άνθρωπο». Τώρα είναι η σειρά του κ. Brown. Εάν υπάρχουν κι άλλες δυσμενείς εκπλήξεις στο χρηματοοικονομικό σύστημα και εκείνος θα ξεπεραστεί από τα γεγονότα.

Αλλά το σίγουρο είναι ότι ο κ. Brown κέρδισε μια πολύ καλή μάχη, ασχέτως της τελικής έκβασης του πολέμου.

© The Financial Times Limited 2008. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation