Η νέα μορφή των σινοαμερικανικών σχέσεων

Οι Αμερικανοί οφείλουν να σέβονται την Κίνα, τονίζουν στο Editorial τους οι "F.T.". Δεν είναι, όμως, ανάγκη να το παρακάνουν. Η Κίνα έχει δύναμη, θα αργήσει όμως πολύ να γίνει ο απόλυτος κυρίαρχος του πλανήτη.

Δημοσιεύθηκε: 17 Νοεμβρίου 2009 - 13:13

Editorial

Η νέα μορφή των σινοαμερικανικών σχέσεων

Οι μέρες κατά τις οποίες ο Πρόεδρος των ΗΠΑ μπορούσε να επισκέπτεται την Κίνα ως "αρχηγός", έχοντας τη δυνατότητα να της παρέχει μαθήματα είτε για τα ανθρώπινα δικαιώματα είτε για την ανατίμηση του νομίσματός της, έχουν περάσει. Αντίθετα -όπως λέγεται τώρα τελευταία- ο κ. Barack Obama επισκέφθηκε την Κίνα απλώς ως ο μεγαλύτερος οφειλέτης της, πιθανώς και σε μία προσπάθεια να την πείσει να τον δανείσει κάτι παραπάνω.

Ίσως η παραπάνω αντίληψη να είναι υπερβολική. Βέβαια, εξαιτίας και της πιστωτικής κρίσης όντως οι ΗΠΑ εξαρτώνται από τους πιστωτές τους και πολύ περισσότερο από την Κίνα, που είναι και ο μεγαλύτερος πιστωτής.

Ταυτόχρονα η όλη κατάσταση υπογραμμίζει το γεγονός ότι η κυριαρχία των ΗΠΑ αποδυναμώνεται, ενώ η δύναμη της Κίνας ενισχύεται. Όμως, με δεδομένες την ουσιαστική φτώχεια αλλά και τις έντονες εσωτερικές συγκρούσεις, η Κίνα απέχει πολύ από το να καταστεί η κυρίαρχη δύναμη στον πλανήτη.

Οι νέες σχέσεις ΗΠΑ - Κίνας όντως χρειάζονται και νέους χαρακτηρισμούς. Το πρόβλημα είναι ότι ο κ. Obama δεν έχει ανακαλύψει ακόμη ποιοι θα είναι αυτοί. Κλασικό παράδειγμα οι ανισορροπίες στην παγκόσμια οικονομία.

Στη βασική του ομιλία -η οποία πραγματοποιήθηκε στην Ιαπωνία, πιθανώς γιατί οι ΗΠΑ δεν θέλουν οι Ιάπωνες να νομίσουν ότι δεν τους υπολογίζουν πλέον- ο κ. Obama παρατήρησε ορθώς ότι δεν μπορούμε να κινούμαστε με τη λογική του "business as usual" μετά την πιστωτική κρίση.

"Το βασικό που μας έμαθε η κρίση είναι ότι δεν μπορούμε να στηριζόμαστε επ' άπειρον στον Αμερικανό καταναλωτή ή στον Ασιάτη εξαγωγέα για την ανάπτυξη της παγκόσμιας οικονομίας", τόνισε ο κ. Obama.

Ορθό. Όμως οι παρακινήσεις για σωστότερη και πιο ισορροπημένη παγκόσμια ανάπτυξη δεν φαίνεται να φθάνουν μέχρι το Πεκίνο. Το Πεκίνο, άλλωστε, διατηρεί -και μάλιστα με δημόσιες δηλώσεις- τον σκεπτικισμό του σχετικά με την αμερικανική οικονομία.

Βάσει της κινεζικής αντίληψης, τα έκτακτα μέτρα που εφάρμοσε ο κ. Obama για να στηρίξει την οικονομία των ΗΠΑ αποτελούν παράγοντα που μπορεί να οδηγήσει εκ νέου την υφήλιο σε κρίση.

Αυτό εξηγεί γιατί Κινέζοι αξιωματούχοι ασκούν τόσο ισχυρές πιέσεις στους Αμερικανούς ακόμη και για θέματα όπως η μεταρρύθμιση στην υγεία. Επίσης, το Πεκίνο θέτει υπό αμφισβήτηση νομισματική και δημοσιονομική πολιτική των ΗΠΑ.

Την ίδια στιγμή ο κ. Obama μοιάζει να φλερτάρει με τον προστατευτισμό. Άλλωστε επέβαλε νέους δασμούς στις εισαγωγές ελαστικών από την Κίνα. Η κυβέρνησή του δεν έχει κατορθώσει να στοιχειοθετήσει μία ξεκάθαρη εμπορική πολιτική. Ως εκ τούτου, έφθασε στην Κίνα με δεμένα χέρια και ανήμπορος να της δώσει συμβουλές.

Σε ό,τι αφορά τα ανθρώπινα δικαιώματα, οι ΗΠΑ και φυσικά ο κ. Obama μάλλον έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι είναι καλύτερη πολιτική να μην πιέζουν την Κίνα και τόσο πολύ.

Η υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, κ. Hilary Clinton, υποστήριξε σε πρόσφατες δηλώσεις της ότι τα ανθρώπινα δικαιώματα δεν πρέπει να καθυστερούν θέματα μεγαλύτερης σημασίας.

Στην ομιλία του στο Τόκιο ο κ. Obama απέφυγε να μιλήσει για το Θιβέτ ή για άλλα ζητήματα που ενοχλούν τους Κινέζους. Απέφυγε να μιλήσει ακόμη και για την Ινδία, τη βασική αντίπαλο της Κίνας στην Ασία, αποδεικνύοντας για άλλη μια φορά ότι η Ουάσιγκτον περπατάει σε "τενωμένο σκοινί΄" στην Ασία.

Ο κ. Obama μίλησε για λογοκρισία κατά τη διάρκεια ομιλίας του στο δημαρχείο της Σαγκάης. Ξέχασε, βέβαια, να αναφέρει ότι και ο ίδιος αυτολογοκρίθηκε όταν αρνήθηκε να συναντήσει τον Δαλάι Λάμα πριν ξεκινήσει την πρώτη επίσημη περιοδεία του στην Ασία.

Είναι ορθό και δίκαιο οι ΗΠΑ να αναγνωρίζουν την ανερχόμενη δύναμη της Κίνας. Σύμφωνα με τον κ. Obama αυτή η πορεία δεν είναι εχθρική. Όμως η Ουάσιγκτον δεν θα πρέπει να το παρακάνει.

Για παράδειγμα, η κατοχή υψηλού αριθμού αμερικανικών ομολόγων από την Κίνα δείχνει ότι η ανάπτυξή της στηρίζεται και στις διαθέσεις των Αμερικανών καταναλωτών.

Επίσης, η ιδέα ότι η Κίνα -της οποίας η οικονομία είναι λιγότερο από το 1/3 αυτής των ΗΠΑ, ενώ το κατά κεφαλήν ΑΕΠ της φθάνει το αντίστοιχο της Αγκόλας- μπορεί μόνη της να σώσει την υφήλιο είναι μάλλον αστεία.

Ο κ. Obama έχει δίκιο που σέβεται την Κίνα. Αρκεί να μην το παρακάνει…

© The Financial Times Limited 2009. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation