Κατάργηση των ειδικών φορολογικών καθεστώτων που απολαμβάνουν βουλευτές, δικαστικοί, πολιτικοί μηχανικοί και άλλοι καθώς και προοδευτική φορολόγηση στην ακίνητη περιουσία με απαλλαγή των μικρών ιδιοκτησιών προανήγγειλε ο υπουργός Οικονομικών κ. Γιώργος Παπακωνσταντίνου, σε συνέντευξή του στην "Καθημερινή της Κυριακής".

Παράλληλα, αποκλείει την αύξηση του ΦΠΑ, αλλά όχι και την αύξηση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στα καύσιμα.

Ο υπουργός τονίζει ότι η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε οριακό σημείο και απαιτεί βαθιές τομές στο φορολογικό σύστημα και στις δαπάνες του κράτους, ενώ χαρακτηρίζει το σχέδιο του προϋπολογισμού που θα καταθέσει την ερχόμενη Παρασκευή στη Βουλή προϋπολογισμό έκτακτης ανάγκης. 


-Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θέλει περισσότερα μέτρα μόνιμου χαρακτήρα για τον περιορισμό του ελλείμματος και κυρίως από το σκέλος των δαπανών. Το τελικό σχέδιο του προϋπολογισμού θα περιλαμβάνει περισσότερα τέτοια μέτρα από αυτά που προβλέπονται στο προσχέδιο;

Το ζήτημα δεν είναι τι θέλει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Είναι τι χρειάζεται να κάνει η χώρα μας για να αντιμετωπίσει τα μεγάλα προβλήματα που έχει. Ξέρουμε σήμερα ότι η δημοσιονομική κατάρρευση του 2009 δεν οφείλεται μόνο στη διόγκωση των δαπανών αλλά σε μεγάλο βαθμό και στην κατάρρευση των εσόδων, κυρίως λόγω της κατάρρευσης των ελεγκτικών και εισπρακτικών μηχανισμών. Συνεπώς η βελτίωση των οικονομικών μεγεθών στο 2010 και στο μέλλον πρέπει να έρθει και από τα δύο σκέλη του προϋπολογισμού. Εξάλλου στην Ελλάδα οι δημόσιες δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι περίπου στον μέσο όρο της Ε.Ε. (αν και χωρίς ορθολογική κατανομή), ενώ τα έσοδα ως ποσοστό του ΑΕΠ υπολείπονται του μέσου όρου της Ε.Ε. κατά περίπου 5 ποσοστιαίες μονάδες - κυρίως γιατί υπάρχει μεγάλη φοροδιαφυγή.

Ο στόχος που θέτουμε για το 2010 είναι η μείωση του ελλείμματος σε μονοψήφιο λόγο ως προς το ΑΕΠ, με ισόρροπη συνεισφορά από τα έσοδα και τις δαπάνες, χωρίς ωστόσο να πνίξουμε την οικονομία σε αυτές τις συνθήκες ύφεσης και χωρίς να ακυρώσουμε τις προγραμματικές μας δεσμεύσεις για την ανάταξή της. Σε αυτό το πλαίσιο, θέσαμε ρεαλιστικούς στόχους για το μέγεθος των εσόδων που μπορούμε να επιτύχουμε και παρά τον ελάχιστο χρόνο που είχαμε για την ετοιμασία του προσχεδίου και του σχεδίου του προϋπολογισμού έχουμε καταφέρει όχι μόνο σημαντικό περιορισμό των δαπανών στο τελικό αποτέλεσμα αλλά και σημαντική αναδιάταξή τους ώστε να χρηματοδοτηθούν τομείς προτεραιότητας, όπως η ανάπτυξη, η παιδεία, η υγεία και η στήριξη των ασθενέστερων. Το νοικοκύρεμα του κράτους φυσικά δεν ολοκληρώνεται, αλλά ξεκινάει με αυτόν τον προϋπολογισμό. Είναι ένας προϋπολογισμός "εκτάκτου ανάγκης" για μια οικονομίας που βρίσκεται σε οριακό σημείο - αλλά και η αφετηρία για βαθιές τομές στο φορολογικό σύστημα και στις δαπάνες του κράτους.

- Σας ανησυχεί το ενδεχόμενο μεγαλύτερων υποβαθμίσεων, που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τα βάρη του δανεισμού μας και την ευστάθεια του τραπεζικού συστήματος;

Παρακολουθούμε με μεγάλη προσοχή αυτές τις αξιολογήσεις - ακόμα και όταν αυτές αποτυπώνουν απλώς τη σημερινή κατάσταση και όχι την πραγματική πολιτική βούληση για αλλαγές που θα βελτιώσουν την αξιοπιστία της χώρας. Ο στόχος δεν είναι οι αξιολογήσεις της πιστοληπτικής ικανότητας της χώρας να διατηρηθούν στα σημερινά επίπεδα, είναι να βελτιωθούν στο μέλλον. Γνωρίζουμε ότι αυτό θα το επιτύχουμε μόνο με πολιτικές που ανακτούν έμπρακτα την αξιοπιστία της οικονομίας μας και των στατιστικών μας στοιχείων και με την ανάκτηση της εμπιστοσύνης των επενδυτών. Αυτά θα προκύψουν από τη συνέπεια στην εφαρμογή των πολιτικών και του οικονομικού μας προγράμματος - από τη μείωση του ελλείμματος, τον έλεγχο της εξέλιξης του δημοσίου χρέους αλλά και από τις μεγάλες τομές στην οικονομία και στο κράτος που θα ανοίξουν νέους αναπτυξιακούς δρόμους για τη χώρα.

- Δεδομένου ότι η δημοσιονομική κατάσταση ήταν πολύ χειρότερη από αυτή που παρουσίαζε η προηγούμενη κυβέρνηση πριν από τις εκλογές, γιατί επιμείνατε στην υλοποίηση κάποιων προεκλογικών εξαγγελιών όπως για παράδειγμα την αύξηση των δαπανών για την παιδεία κατά 1 δισ. ευρώ;

Ο προϋπολογισμός του 2010 είναι ένας προϋπολογισμός αναδιανομής, ανάπτυξης και νοικοκυρέματος. Οι δαπάνες για την παιδεία είναι μια επένδυση στο μέλλον που δεν μπορεί να καθυστερήσει. Η δημοσιονομική κατάσταση που παραλάβαμε δεν ανατρέπει τις προτεραιότητές μας. Όχι μόνο γιατί αυτές μας δεσμεύουν απέναντι στους πολίτες αλλά και γιατί εάν δεν βελτιωθεί η οικονομική κατάσταση, αν δεν επενδύσουμε στην ανταγωνιστικότητα, αν δεν αρχίσει να παράγεται νέο εισόδημα στη χώρα, αν δεν προχωρήσουμε σε δικαιότερη αναδιανομή μέσα στην οικονομία, το δημοσιονομικό πρόβλημα δεν θα διορθωθεί βιώσιμα. Μην έχετε καμία αμφιβολία: θα κάνουμε ριζικές αλλαγές στη φορολογία, στον τρόπο λειτουργίας του κράτους και των δαπανών. Σε έναν χρόνο από τώρα η Ελλάδα θα έχει έναν πολύ διαφορετικό προϋπολογισμό. Έναν προϋπολογισμό που θα βασίζεται -τόσο από τις δαπάνες όσο και από τα έσοδα- σε ένα πιο δίκαιο και ορθολογικό σύστημα.

- Υποσχέσεις για πάταξη της φοροδιαφυγής έχουν δοθεί και στο παρελθόν από ελληνικές κυβερνήσεις με αποτέλεσμα να μην πείθουν πλέον την Κομισιόν. Ποια συγκεκριμένα μέτρα θα πάρετε;

Η αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής ήταν ένα ακόμη "θύμα" των πολιτικών εξαγγελιών χωρίς αντίκρισμα της προηγούμενης κυβέρνησης. Και είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα της έλλειψης αξιοπιστίας της πολιτικής στην Ελλάδα που πρέπει να αντιμετωπίσουμε όχι μόνο απέναντι στους Ευρωπαίους εταίρους αλλά κυρίως απέναντι στους πολίτες. Όλοι ξέρουμε ποιοι φοροδιαφεύγουν. Πολιτική βούληση λοιπόν χρειάζεται και σύστημα για να αντιμετωπίσουμε το πρόβλημα.

Πρώτα απ' όλα, είναι κρίσιμο να υπάρξει άμεσα ένα σύγχρονο σύστημα διασταύρωσης και εντοπισμού της φορολογητέας ύλης. Αυτό μπορεί να στηριχθεί σε έναν συνδυασμό κινήτρων και αξιοποίησης της τεχνολογίας και σε ένα σύστημα φορολογικών δηλώσεων που αποτυπώνουν στο μέγιστο τα εισοδήματα και τη συνολική περιουσιακή κατάσταση των πολιτών - αυτό που συνηθίζουμε να περιγράφουμε ως "πόθεν έσχες" για όλους. Έτσι θα μπορούν οι φορολογικές αρχές με αντικειμενικές μεθόδους να αντιπαραβάλλουν τα εισοδήματα που δηλώνονται με τα περιουσιακά στοιχεία και τον τρόπο διαβίωσης - όπως γίνεται παντού στον κόσμο.

Χρειάζονται όμως και μηχανισμοί συμμόρφωσης με τη μορφή κινήτρων όπως το point system που μπορεί να είναι αποτελεσματικό σε μικρότερες περιπτώσεις ακούσιας ή εκούσιας φοροδιαφυγής, αλλά και με τη μορφή ελεγκτικών σωμάτων για τη διεξαγωγή επιτόπιων οικονομικών ελέγχων και την άμεση επιβολή κυρώσεων.

- Θα εντάξετε στην ενιαία φορολογική κλίμακα τα επιδόματα των υπαλλήλων του υπουργείου Οικονομικών, τα εισοδήματα των βουλευτών, των δικαστικών, των πολιτικών μηχανικών και άλλων ισχυρών επαγγελματικών ομάδων;

Δεν ξεκινάμε με τη λογική των εξαιρέσεων - στόχος μας είναι η ενιαία φορολογική κλίμακα να είναι πραγματικά ενιαία στο πλαίσιο ενός δίκαιου φορολογικού συστήματος που αντιμετωπίζει ισότιμα όλους τους φορολογουμένους. Όλες όμως οι αλλαγές στο καθεστώς φορολόγησης των διαφόρων κατηγοριών εισοδημάτων που σήμερα φορολογούνται με ειδικούς τρόπους -πέραν των εισοδημάτων από μερίσματα που έχουμε ήδη πει ότι θα ενταχθούν στην ενιαία κλίμακα- είναι αντικείμενο της διαβούλευσης που ξεκινά τις επόμενες εβδομάδες για το νέο φορολογικό πλαίσιο. Επαναλαμβάνω: με τις αλλαγές που θα κάνουμε θα επαναφέρουμε το "περί δικαίου αίσθημα". Τέλος η διακριτική μεταχείριση.

- Θα αυξήσετε τους συντελεστές ΦΠΑ και τον ειδικό φόρο κατανάλωσης στα καύσιμα;

Δεν έχουμε καν σκεφτεί το ενδεχόμενο αύξησης του ΦΠΑ, ενώ δεν έχουμε κάνει κάποια πρόβλεψη για αύξηση του ΕΦΚ στα καύσιμα στον προϋπολογισμό του 2010.

- Σε ό,τι αφορά τη φορολογία ακινήτων, τι συνιστά για εσάς μεγάλη ακίνητη περιουσία; Η έκτακτη εισφορά είναι μοντέλο για τον νέο ΦΜΑΠ αναφορικά με το αφορολόγητο όριο και την κλιμάκωση των συντελεστών. Θα επανέλθει ο φόρος μεταβίβασης στην πρώτη κατοικία, στις γονικές παροχές και στις κληρονομιές;

Οι χαρακτηρισμοί, τα όρια και οι συντελεστές στη φορολόγηση των ακινήτων θα προκύψουν από τις εργασίες και τις προτάσεις στο πλαίσιο της διαβούλευσης για το νέο φορολογικό πλαίσιο. Η έκτακτη εισφορά από τους κατόχους ακινήτων πάνω από κάποιο όριο είναι ένα μέτρο που επιλέξαμε για τη χρηματοδότηση μιας συγκεκριμένης έκτακτης πολιτικής, αλλά δεν αποτελεί απαραίτητα και τη βάση για τη συζήτηση στο πλαίσιο της διαβούλευσης. Δέσμευσή μας είναι η προστασία της μικρής ακίνητης περιουσίας και η προοδευτική φορολόγηση των ακινήτων, ώστε να υπάρξει ένα δίκαιο σύστημα φορολόγησης για τις μεγάλες ακίνητες περιουσίες.

- Στο πλαίσιο των παρεμβάσεών σας στο Ασφαλιστικό θα εξετάσετε τα γενικά όρια ηλικίας συνταξιοδότησης και τα όρια ηλικίας για ειδικές κατηγορίες, όπως οι ένστολοι;

Όπως πρόσφατα δηλώσαμε με τον υπουργό Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, το μέγεθος του οικονομικού προβλήματος των ταμείων δεν επιτρέπει καθυστερήσεις στην αντιμετώπιση του ασφαλιστικού ζητήματος. Ο διάλογος με τους κοινωνικούς εταίρους θα ξεκινήσει άμεσα - με σοβαρότητα, και με βασικά κριτήρια την κοινωνική δικαιοσύνη και την αποτελεσματικότητα του συστήματος ώστε να εγγυάται την αλληλεγγύη των γενεών. Οι αποφάσεις και οι σχετικές ανακοινώσεις θα είναι το επόμενο βήμα.

- Στα κλειστά επαγγέλματα θεωρείτε ότι η ενσωμάτωση της κοινοτικής οδηγίας για τις υπηρεσίες στο εθνικό δίκαιο αρκεί ή θα προχωρήσετε σε παρεμβάσεις σε κλάδους όπως οι οδικές μεταφορές, οι συμβολαιογράφοι κ.ά.

Στο άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων όπως έχουμε δεσμευτεί προγραμματικά θα προχωρήσουμε με κοινωνικό διάλογο που δεν θα αφορά μόνο στις υπηρεσίες που προβλέπει η κοινοτική οδηγία, αλλά όλα τα κλειστά επαγγέλματα. Διαφυλάσσοντας φυσικά το δημόσιο συμφέρον σε κάθε περίπτωση.