Οι νέες ποινικές ρυθμίσεις για τη φοροδιαφυγή. Μύθοι και πραγματικότητα γύρω από το αυτόφωρο. Στο 40% η υπεξαίρεση χρημάτων του δημοσίου από τη μη απόδοση παρακρατούμενων φόρων.

Τους μύθους και τις αλήθειες γύρω από το μείζον ζήτημα των ποινών για τα φορολογικά αδικήματα, παρουσιάζει το υπουργείο Οικονομικών, με αφορμή τις νέες ποινικές ρυθμίσεις που εισάγει το φορολογικό νομοσχέδιο.

Το υπουργείο επικεντρώνει τις επισημάνσεις του ιδιαίτερα στο θέμα του αυτοφώρου, για το οποίο έγινε μεγάλη συζήτηση λόγω των αντιδράσεων που εκδηλώθηκαν από παραγωγικούς και κοινωνικούς φορείς.

Αναφέρει χαρακτηριστικά ότι από το 1994, με τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (άρθρο 95), η μη απόδοση Φ.Π.Α. ή άλλων παρακρατούμενων φόρων, εφόσον υπερέβαινε τις 100.000 δραχμές (δηλ. 300 ευρώ), προβλεπόταν να τιμωρείται με φυλάκιση μέχρι 6 μήνες και με χρηματική ποινή τουλάχιστον 100.000 δραχμών, ενώ το αδίκημα θεωρούνταν πάντοτε αυτόφωρο.

Στη συνέχεια όμως, με το νόμο 2523/1997, το αυτόφωρο στο Φ.Π.Α. καταργήθηκε, ενώ με τις γενικές διατάξεις του Ποινικού Κώδικα, όπως τροποποιήθηκαν κατά την τελευταία δεκαετία, η μετατροπή της ποινής και η αναστολή εκτέλεσης της ποινής της φυλάκισης σχεδόν σε κάθε περίπτωση που η ποινή είναι κάτω από 5 χρόνια φυλάκιση, συνετέλεσε σε σημαντικό βαθμό όχι μόνο να μη λειτουργούν αποτρεπτικά οι σχετικές διατάξεις, αλλά αντίθετα να ευνοούν την εκτεταμένη φοροδιαφυγή και φοροαποφυγή, αφού συμφέρει τον φοροδιαφεύγοντα ακόμη και στην περίπτωση που οδηγείται στο ποινικό δικαστήριο, αντί να πληρώνει το φόρο, να εξαγοράζει την ποινή του και να συνεχίζει τη δραστηριότητά του.

Γενικότερα για τους παρακρατούμενους φόρους (κυρίως στον Φ.Π.Α.), το υπουργείο αναφέρει ότι οι συνέπειες της μη εφαρμογής των διατάξεων για την απόδοσή τους είναι ακόμη πιο σοβαρές. Πρόκειται για κατάδηλη υπεξαίρεση χρημάτων του Δημοσίου που φτάνει μέχρι το 40% κάθε χρόνο. Η μη απόδοση Φ.Π.Α. οφείλεται σε μεγάλο ποσοστό και στην απόκρυψη της συναλλαγής, πράγμα που σημαίνει ότι συντελείται και άλλη φοροδιαφυγή με την απόκρυψη εισοδήματος.

Αναλυτικότερα για το τι ίσχυε και τι θα ισχύσει για τις ποινικές ρυθμίσεις το υπουργείο Οικονομικών αναφέρει:

-Με το άρθρο 3 του σχεδίου νόμου επαναρρυθμίζονται:

α) Το ποινικό αδίκημα της μη καταβολής ληξιπρόθεσμων.
β) Το αδίκημα της φοροδιαφυγής για παράλειψη υποβολής ή υποβολή ανακριβούς δήλωσης στη φορολογία εισοδήματος, εφόσον από την παράλειψη ή την ανακρίβεια της δήλωσης δεν αποδόθηκε ο οφειλόμενος φόρος.
γ) Το αδίκημα της φοροδιαφυγής για μη απόδοση ή ανακριβή απόδοση Φ.Π.Α. και παρακρατούμενων φόρων, τελών ή εισφορών.
*Η πάταξη της φοροδιαφυγής: ένα αίτημα κοινωνικής δικαιοσύνης

Την ελληνική αγορά τη χαρακτηρίζουν χρόνιες και σοβαρές παθογένειες. Αυτό είναι φανερό σε όλους. Η μη πληρωμή, είτε των ληξιπροθέσμων χρεών, είτε του Φ.Π.Α., είτε η απόκρυψη εισοδήματος και η φοροαποφυγή και φοροδιαφυγή με τη χρήση πλαστών και εικονικών τιμολογίων συνιστούν σημαντικό μέρος της παθογένειας αυτής:

Οι συνεπείς φορολογούμενοι και οι συνεπείς επιχειρήσεις υφίστανται αθέμιτο ανταγωνισμό από τους επιτηδευματίες και τις επιχειρήσεις που φοροδιαφεύγουν. Κατά συνέπεια, η κρίση που περνάει η χώρα επιβαρύνει περισσότερο και κυρίως τους ειλικρινείς φορολογούμενους.

Η «ατιμωρησία» σε περιόδους μεγάλης οικονομικής κρίσης αμβλύνει τη φορολογική συνείδηση και των συνεπών φορολογουμένων και πολλαπλασιάζει τα φαινόμενα φοροδιαφυγής.

Η ανοχή της φοροδιαφυγής εξομοιώνεται με υπόθαλψή της και οδηγεί όχι μόνο σε καταστροφικά αποτελέσματα για τα δημοσιονομικά του κράτους, αλλά και σε ανισότητα κατά παράβαση του Συντάγματος, αφού τελικά η κύρια συνεισφορά στα δημόσια έσοδα προέρχεται από τη μισθωτή εργασία, που σε περίοδο ύφεσης επίσης πλήττεται με την αύξηση της ανεργίας.

*** Αναλυτικά στοιχεία για τα φορολογικά αδικήματα δημοσιεύονται στη δεξιά στήλη "Συνοδευτικό Υλικό".