Σκηνικό που μπορεί να αλλάξει για μία ακόμη φορά τις ενεργειακές ισορροπίες και τα σχέδια στην περιοχή της ΝΑ Ευρώπης, διαμορφώνεται, μετά την είσοδο της αμερικανικής Chevron στη Βουλγαρία, για έρευνα φυσικού αερίου από σχιστόλιθο.

Μετά την ανακάλυψη του φυσικού αερίου στο βυθό της ανατολικής Μεσογείου, και τη διαμόρφωση μιας νέας κατάστασης, στον ενεργειακό εφοδιασμό της περιοχής και της Ευρώπης, η επανάσταση του μη συμβατικού αέριου, ή αέριου από σχιστόλιθο (shale gas), πλησιάζει την περιοχή.
 
Έτσι, αν οι έρευνες στη Βουλγαρία, αλλά και στη Ρουμανία που είναι από τις χώρες που διαθέτουν παρόμοια κοιτάσματα ευοδωθούν, και αποδώσουν τα αναμενόμενα, η εικόνα θα είναι πολύ διαφορετική από τη σημερινή, τόσο στον ενεργειακό εφοδιασμό, όσο και στα σχέδια των αγωγών που θα μεταφέρουν φυσικό αέριο από την Κασπία και τη Μ. Ανατολή στην Ευρώπη.

Oι πρόσφατες εξελίξεις, αφορούν την παραχώρηση που κέρδισε η Chevron στη Βουλγαρία για έρευνες και συγκεκριμένα στην περιοχή του Νόβι Παζάρ στα ΝΑ της χώρας, με την καταβολή 30 εκατομμυρίων ευρώ στο Βουλγαρικό Δημόσιο.

Η παραχώρηση έγινε στο πλαίσιο διεθνούς διαγωνισμού, στον οποίο ως «κατώφλι» για τις προσφορές, είχε τεθεί το ποσό των 200.000 ευρώ.

Η τεράστια διαφορά μεταξύ του κατώτατου ορίου προσφοράς που έθεσε η Βουλγαρική Κυβέρνηση και του ποσού που κατέβαλε η Chevron, ερμηνεύεται από τις εκτιμήσεις που γίνονται αναφορικά με τα αποθέματα της περιοχής, τα οποία υπολογίζονται μεταξύ 300 δισεκατομμυρίων και 1 τρισεκατομμυρίου κυβικών μέτρων.

Ωστόσο, ακόμη και αν τα αποθέματα είναι της τάξης των 150 δισ. κυβικών μέτρων, η ποσότητα αυτή επαρκεί για την τροφοδοσία της Βουλγαρίας σε αέριο για τα επόμενα 50 χρόνια, και την παύση της εξάρτησής της από τη Ρωσία.

Σε κάθε περίπτωση, η US Energy Administration Information (EIA) εκτιμά ότι στις πλέον ελπιδοφόρες περιοχές της Ευρώπης, που είναι η Γερμανία και η Πολωνία, τα πιθανά αποθέματα φτάνουν τα 17,5 τρισεκατομμύρια κυβικά μέτρα μη συμβατικού φυσικού αερίου, τα οποία, μόνο αυτά, μπορούν να καλύψουν τη σημερινή κατανάλωση της Ευρώπης για τα επόμενα 35 χρόνια.

Σε ό,τι αφορά στη Βουλγαρία, σύμφωνα με τις προχθεσινές ανακοινώσεις του αρμόδιου υπουργού Τράικο Τράικοφ, μέχρι το τέλος του Ιουνίου θα κατατεθούν προσφορές για την παραχώρηση ακόμη δύο περιοχών στην έρευνα για φυσικό αέριο από σχιστόλιθο.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι η αμερικανική Chevron βρίσκεται εδώ και ένα χρόνιο στη Βουλγαρία, επιδιώκοντας να εξασφαλίσει περιοχές για έρευνα μη συμβατικού φυσικού αερίου, ενώ διαθέτει δικαιώματα σε περιοχές της Πολωνίας.

Η τελευταία είναι από τις χώρες που πιέζουν έντονα την ΕΕ να αποδεχτεί το φυσικό αέριο από σχιστόλιθο, ως εναλλακτική πηγή για το εφοδιασμό της Ευρώπης.

Για την αποδοχή ή όχι του μη συμβατικού αερίου, υπάρχει έντονη διαμάχη σε Ευρώπη και ΗΠΑ, καθώς οι μέθοδοι παραγωγής που συνέβαλαν στην απότομη αύξηση της παραγωγής (οριζόντιες γεωτρήσεις με υδραυλική προσβολή του πετρώματος), ευθύνονται, ή κατηγορούνται ότι ευθύνονται για μόλυνση του υδροφόρου ορίζοντα.

Πρόσφατα η Γαλλική κυβέρνηση απαγόρευσε τις έρευνες για shale gas στη χώρα, ενώ με σκεπτικισμό αντιμετωπίζουν το θέμα και άλλες χώρες της Κεντρικής και Βόρειας Ευρώπης. Αντίθετα οι χώρες της ΝΑ Ευρώπης, προωθούν την εκμετάλλευση του αέριου αυτού, θέτοντας ως κύρια προτεραιότητα την απεξάρτησή τους από τη Ρωσία, έναντι του περιβάλλοντος.

Ευαισθησία «αλά καρτ»

Έτσι και η κυβέρνηση της γειτονικής Βουλγαρίας, έχει μπλοκάρει τον πετρελαιαγωγό την κατασκευή του πετρελαιαγωγού Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη, επικαλούμενη διαμαρτυρίες οικολόγων, τις οποίες ωστόσο αγνοεί στην περίπτωση της εκμετάλλευσης του shale gas.

Συγκεκριμένα, όπως αναφέρουν ΜΜΕ της γειτονικής χώρας, έχουν ήδη εκδηλωθεί αντιδράσεις εκ μέρους κομμάτων και περιβαλλοντικών οργανώσεων στην προοπτική εκμετάλλευσης των κοιτασμάτων μη συμβατικού φυσικού αερίου, τις οποίες ωστόσο αγνοεί η Κυβέρνηση Μπορίσοφ.