Ώρα Κυπέλλου για ΑΕΚ και Ολυμπιακό

ΑΕΚ και Ολυμπιακός διασταυρώνουν τα ξίφη τους το Σάββατο στον 67ο τελικό της 77χρονης διοργάνωσης του Κυπέλλου Ελλλάδας σε έναν τελικό με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, καθώς συγκρούονται η πρώτη κάτοχος στην ιστορία του Κυπέλλου (η ΑΕΚ είχε νικήσει τον Άρη στον τελικό 1932 με 5-3) με την ομάδα που έχει στο παλμαρέ της τις περισσότερες (36) παρουσίες σε τελικό και τις περισσότερες κατακτήσεις.

Πώς έφτασαν ως εδώ

Η πορεία του Ολυμπιακού προς τον τελικό δεν είχε ιδιαίτερα προβλήματα, σε αντίθεση με εκείνη της ΑΕΚ. Ο Ολυμπιακός νίκησε στην 4η φάση το Διαγόρα στη Ρόδο με 3-2, έπειτα τον ΟΦΗ στην Κρήτη με 2-0, στα προημιτελικά ηττήθηκε με 1-0 στην Τούμπα από τον ΠΑΟΚ, αλλά τον νίκησε στο Καραϊσκάκη με 2-0 και στα ημιτελικά απέκλεισε τον Αστέρα Τρίπολης με μία νίκη και μία ισοπαλία (2-2, 2-1).

Από την πλευρά της η ΑΕΚ στην 4η φάση… ίδρωσε για να αποκλείσει τον Ηλυσιακό (νίκησε 2-1 στην παράταση, αφού το 90λεπτο έληξε ισόπαλο 0-0), όπως και για να αποκλείσει την Κέρκυρα με νίκη 1-0 στο ΟΑΚΑ. Στα προημιτελικά έχασε στα «Πηγάδια» με 2-1 από την Ξάνθη, την οποία απέκλεισε, νικώντας την δύσκολα με 1-0 στο ΟΑΚΑ. Η ημιτελική φάση ήταν η μοναδική που πέρασε εύκολα για την ΑΕΚ, καθώς κόντρα στον Πανσερραϊκό επικράτησε 3-1 στο ΟΑΚΑ στο πρώτο παιχνίδι και στις Σέρρες πήρε μια «επαγγελματική» λευκή ισοπαλία.

Οι τελικοί ΑΕΚ-Ολυμπιακός

Πέντε φορές έχουν κοντραριστεί οι δύο ομάδες ως τώρα στον τελικό του Κυπέλλου με το «δικέφαλο» να κρατά τα σκήπτρα της παράδοσης, αλλά με μια ιδιαιτερότητα: το 1966 ο Ολυμπιακός δεν κατέβηκε να αγωνιστεί για λόγους διαμαρτυρίας κι έτσι η «Ένωση» πήρε τον αγώνα «στα χαρτιά» με σκορ 2-0. Μπορούμε, επομένως, να μιλάμε για μια απόλυτα ισορροπημένη προϊστορία μεταξύ των δύο ομάδων.

Πιο αναλυτικά, η πρώτη τους αναμέτρηση ήταν το 1953 με τον Ολυμπιακό να επικρατεί 3-2. Τρία χρόνια αργότερα η ΑΕΚ πήρε εκδίκηση, νικώντας με 2-1. Το 1966 ο Ολυμπιακός δεν παρέταξε ομάδα. Από τότε και μετά χρειάστηκε να περάσουν 38 χρόνια για να ξανακοντραριστούν οι δύο ομάδες, καθώς το 2002 η ΑΕΚ πήρε τη «ρεβάνς» για την απώλεια τότε του πρωταθλήματος και νίκησε 2-1 στον τελικό του ΟΑΚΑ. Η τελευταία τους αναμέτρηση καταγράφεται πριν από τρία χρόνια, όταν ο Ολυμπιακός χωρίς να συναντήσει ιδιαίτερη αντίσταση νίκησε την ΑΕΚ με 3-0 στο Παγκρήτιο.

Μικρά-μικρά

Η πιο πολυνίκης ομάδα του θεσμού είναι ο Ολυμπιακός με 36 παρουσίες, εκ των οποίων οι 23 είναι επιτυχείς. Οι Πειραιώτες έχουν στο παλμαρέ τους το ρεκόρ συνεχόμενης παρουσίας με οκτώ φορές (1956-1963). Μάλιστα, το σερί θα μπορούσε να είναι μεγαλύτερο, αφού το 1964 δεν έγινε τελικός και ο Ολυμπιακός προκρίθηκε στους δύο επόμενους (1965 και 1966). Η… μονοκρατορία του εκείνη την εποχή φαίνεται από το ότι κατέκτησε 12 φορές το Κύπελλο από το 1951 μέχρι το 1969, μετρώντας 16 συμμετοχές! Επίσης ο Ολυμπιακός μετρά επτά παρουσίες με τέσσερις νίκες μεταξύ 1999 και 2008, συμμετέχοντας φέτος στον όγδοο τελικό σε διάστημα έντεκα ετών. Επισημαίνεται δε ότι πέρυσι, επικρατώντας στη Θεσσαλονίκη του Άρη, έγινε η μοναδική ομάδα που έχει κερδίσει σε όλες τις πόλεις που έχει διεξαχθεί τελικός (Αθήνα, Πειραιάς, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο). Το μοναδικό στάδιο τελικού όπου ο Ολυμπιακός δεν έχει σηκώσει το τρόπαιο είναι το Πανθεσσαλικό το 2007, όμως τότε οι Πειραιώτες δεν είχαν συμμετάσχει (έπαιζαν Λάρισα-Παναθηναϊκός).

Το 1962 θα μείνει στην ιστορία ως η χρονιά που ο τελικός δεν ανέδειξε κανέναν κυπελλούχο. Παναθηναϊκός και Ολυμπιακός ήταν οι δύο φιναλίστ και το παιχνίδι είχε πάει στην παράταση χωρίς κανένας να έχει πετύχει γκολ. Όμως, οι καθυστερήσεις ήταν πολλές και πλέον οι παίκτες δε μπορούσαν να συνεχίσουν, επειδή είχε… νυχτώσει και δε μπορούσαν να δουν καλά! Κάτι παρόμοιο είχε γίνει και το 1949, με αντιπάλους αυτήν τη φορά την ΑΕΚ και τον Παναθηναϊκό, ωστόσο τότε, επειδή δεν υπήρχε η διαδικασία των πέναλτι, ο αγώνας επαναλήφθηκε δύο εβδομάδες αργότερα.

Σημειώνεται πως εκείνος ο αθηναϊκός τελικός ήταν η πρώτη φορά που το κύπελλο κρίθηκε στην παράταση. Το 1949 το είχε κερδίσει η ΑΕΚ. Η επόμενη φορά ήταν το… 1995, πάλι μεταξύ ΑΕΚ και Παναθηναϊκού, με τους «πράσινους» να… εκδικούνται. Τα πέναλτι άργησαν αρκετά να κάνουν την εμφάνισή τους και ο πρώτος τελικός που κρίθηκε στα πέναλτι ήταν εκείνος του 1974 μεταξύ ΠΑΟΚ και Ολυμπιακού, με νικητές τους Θεσσαλονικείς.

Η τελευταία φορά που ο τελικός του Κυπέλλου κρίθηκε στα πέναλτι ήταν το 1997 με αντιπάλους τον Παναθηναϊκό και την ΑΕΚ. Εκείνος ο τελικός είναι ο μοναδικός τελικός, στον οποίο δεν σημειώθηκε γκολ σε 120 λεπτά αγώνα. Τελικά η ΑΕΚ επικράτησε με 5-3 στη «ρώσικη ρουλέτα».

Οι δύο «αιώνιοι» πρωταγωνίστησαν το 1964 σε ακόμη ένα αξιοπερίεργο, όταν ο μεταξύ τους ημιτελικός στη «Λεωφόρο» διεκόπη στην παράταση κι ενώ το σκορ ήταν 1-1, καθώς αγανακτισμένοι από το θέαμα φίλαθλοι εισέβαλαν στον αγωνιστικό χώρο. Αμφότερες οι ομάδες αποκλείστηκαν και το τρόπαιο κατακυρώθηκε στην ΑΕΚ, η οποία είχε προκριθεί στον τελικό, έχοντας αποκλείσει τον Πιερικό.

Βραβείο πρωτοτυπίας σε παγκόσμιο επίπεδο διεκδικεί ο τελικός του 1969. Παναθηναϊκός και Ολυμπιακός παίζουν μεταξύ τους και τελειώνουν το παιχνίδι ισόπαλοι 1-1. Η διαδικασία των πέναλτι δεν είχε καθιερωθεί ακόμη κι έτσι οι ιθύνοντες αποφάσισαν να παίξουν το τρόπαιο «κορώνα-γράμματα»! Ο Παναθηναϊκός νίκησε στο στρίψιμο του νομίσματος και στέφθηκε κυπελλούχος εκείνη τη χρονιά, παρά το γεγονός ότι οι Πειραιώτες μέχρι εκείνη τη χρονιά δεν είχαν ηττηθεί ποτέ σε καμία φάση από το «τριφύλλι» στο πλαίσιο του Κυπέλλου Ελλάδας.

Η ομάδα του Άρη έχει γράψει ιστορία στο θεσμό του Κυπέλλου, καθώς είναι η πρώτη φιναλίστ (1932), αλλά και η πρώτη ομάδα που κατέκτησε το τρόπαιο και δεν προερχόταν από το Λεκανοπέδιο. Μάλιστα, στον τελικό εκείνο, το 1970, καμία ομάδα δεν προερχόταν από την Αττική, καθώς ο φιναλίστ (ηττήθηκε με 1-0) ήταν ο ΠΑΟΚ. Ο τελικός του 1970 αποτελεί σημείο αναφοράς και για την τηλεοπτική ιστορία της χώρας μας, αφού είναι ο πρώτος τελικός Κυπέλλου που μεταδόθηκε τηλεοπτικά. Η πρώτη επαρχιακή ομάδα που έφτασε στον τελικό ήταν η Δόξα Δράμας το 1954 (έχασε στον τελικό 2-0 από τον Ολυμπιακό), ενώ η πρώτη επαρχιακή ομάδα που κατέκτησε το τρόπαιο ήταν η Καστοριά, η οποία το 1980 νίκησε με 5-2 τον Ηρακλή.

Από τον τελικό του 1970 ξεκινά και το σερί του ΠΑΟΚ, ο οποίος μέχρι το 1974 συμμετέχει αδιάλειπτα σε τελικούς, κατακτώντας το τρόπαιο δύο φορές.

Πιο ένδοξο από του ΠΑΟΚ (και πιο πρόσφατο) ήταν το σερί του Παναθηναϊκού. Οι «πράσινοι» από το 1982 μέχρι το 1995 έπαιξαν σε εννέα τελικούς και τους κέρδισαν όλους. Ωστόσο την τριετία 1997-1999 έπαιξαν σερί τρεις τελικούς και έχασαν και στους τρεις!

Το ανάλογο σερί της ΑΕΚ είναι μικρότερο, με την «Ένωση» να εμφανίζεται σε τρεις τελικούς μεταξύ 1994 και 1997, αλλά να κερδίζει μόνο τον έναν, κάνοντας, όμως, ρεκόρ, επικρατώντας το 1996 του Απόλλωνα Αθηνών με 7-1!

Ο προπονητής της ΑΕΚ Ντούσαν Μπάγεβιτς κατέχει ένα αξιοσημείωτο ρεκόρ. Μπορεί ως ποδοσφαιριστής να κατέκτησε μόνο μία φορά το Κύπελλο (1978), όμως έχει οδηγήσει στον τελικό τέσσερις διαφορετικές ομάδες: την ΑΕΚ, τον Ολυμπιακό, τον ΠΑΟΚ και τον Άρη, κατακτώντας το με τις τρεις.

Μιλώντας, τέλος, για ρεκόρ, δεν πρέπει να ξεχνάμε το «Φάντομ». Ο Νίκος Σαργκάνης είναι ο μοναδικός παίκτης στην ιστορία του ελληνικού ποδοσφαίρου που έχει παίξει στον τελικό με τέσσερις διαφορετικές ομάδες (Καστοριά, Ολυμπιακός, Παναθηναϊκός, Αθηναϊκός) και στέφθηκε κυπελλούχος με τις τρεις.