Η παγκόσμια ανάπτυξη φαίνεται πως έχει φτάσει στο αποκορύφωμά της, καθώς τα δημογραφικά στοιχεία, η έλλειψη επενδύσεων, η επιβράδυνση στα κέρδη της παραγωγικότητας και η σύσφιξη της νομισματικής πολιτικής περιορίζουν την οικονομική επέκταση, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα, όπως μεταδίδουν οι Financial Times.

Το παγκόσμιο ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 3% πέρυσι, καθώς πάνω από το ήμισυ των οικονομιών του κόσμου εμφάνισαν ανάπτυξη, χάρη στην ανάκαμψη των επενδύσεων, της μεταποιητικής δραστηριότητας και του εμπορίου, ενώ η παγκόσμια οικονομία αναμένεται να διατηρήσει χοντρικά αυτό το επίπεδο ανάπτυξης μέχρι το 2020.

Ωστόσο, σύμφωνα με την ετήσια έκθεση της Παγκόσμιας Τράπεζας για την κατάσταση της παγκόσμιας οικονομίας, αυτό είναι ίσως και το καλύτερο σημείο στο οποίο θα φτάσει. Το πρόβλημα είναι πως μετά από χρόνια ανάκαμψης μετά το ξέσπασμα της οικονομικής κρίσης του 2008, οι περισσότερες προηγμένες και αναπτυσσόμενες οικονομίες έχουν κλείσει το χάσμα μεταξύ της πραγματικής και της δυνητικής οικονομικής ανάπτυξης.

Επιπλέον, αυτό θα είναι δύσκολο να αλλάξει αν οι κυβερνήσεις δεν ενστερνιστούν τις μεταρρυθμίσεις και τα κίνητρα επενδύσεων που απαιτούν τόσο η Παγκόσμια Τράπεζα όσο και άλλοι θεσμοί εδώ και χρόνια.

«Αν δεις την ιστορική πρόοδο, αυτό που παρατηρείς είναι πως, ενώ η ανάπτυξη είναι πραγματική και καλοδεχούμενη, ωστόσο η δυνητική ανάπτυξη της παγκόσμιας οικονομίας θα είναι κάπως περιορισμένη μελλοντικά», ανέφερε το στέλεχος της Τράπεζας Shantayanan Devarajan.

Ως ομάδα, οι αναπτυγμένες οικονομίες αναμένεται να επιβραδυνθούν τα επόμενα χρόνια καθώς θα έρθουν αντιμέτωπες με την πλήρη απασχόληση και καθώς οι κεντρικοί τραπεζίτες θα αυξάνουν τα επιτόκιά τους για να περιορίσουν τον πληθωρισμό, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα. Ήδη, η Παγκόσμια Τράπεζα αναμένει η ανάπτυξη στις προηγμένες οικονομίες να επιβραδυνθεί από το 2,3% πέρυσι στο 2,2% φέτος και στο 1,7% μέχρι το 2020.

Όμως οι αναδυόμενες και αναπτυσσόμενες οικονομίες, που αναπτύχθηκαν ως ομάδα κατά 4,3% το περασμένο έτος, είναι επίσης πιθανό να «πιάσουν ταβάνι» και να συμβάλουν λιγότερο στην παγκόσμια ανάπτυξη.

Σε πολλές από τις μεγάλες αναδυόμενες οικονομίες που για χρόνια τροφοδοτούσαν την παγκόσμια επέκταση, η υποβόσκουσα δυνητική ανάπτυξη έχει μειωθεί σημαντικά την τελευταία δεκαετία και είναι πιθανό να συνεχίσει να υποχωρεί τα επόμενα δέκα χρόνια, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα.

Αυτή η πραγματικότητα, όπως επισημαίνουν οι οικονομολόγοι της Παγκόσμιας Τράπεζας, είναι αποτέλεσμα των μακροχρόνιων δημογραφικών αλλαγών. Χώρες όπως η Κίνα βλέπουν το εργατικό δυναμικό τους να συρρικνώνεται καθώς γηράσκει ο πληθυσμός. Αυτό συνέπεσε με την επιβράδυνση της ανάπτυξης της παραγωγικότητας.

Αυτά θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν με επενδύσεις και καινοτομία και η επιχειρηματολογία υπέρ της ενθάρρυνσης και των δυο είναι τώρα «απολύτως κρίσιμη», σημείωσε ο κ. Devarajan.

Οι ανησυχίες για το μακροπρόθεσμο μέλλον της παγκόσμιας οικονομίας συμπίπτουν επίσης με τους βραχυπρόθεσμους φόβους.

Ο Ayhan Kose, ένας από τους συγγραφείς της νέας έκθεσης της Παγκόσμιας Τράπεζας, ανέφερε πως «τα πτωτικά ρίσκα συνεχίζουν να κυριαρχούν» για την παγκόσμια οικονομία φέτος.

Μεταξύ των ρίσκων αυτών είναι μια ξαφνική άνοδος στα χαμηλά σήμερα κόστη δανεισμού, που έχουν στηρίξει μεγάλο μέρος της ανάκαμψης τα τελευταία χρόνια, είτε λόγω της ταχύτερης του αναμενόμενου αύξησης των επιτοκίων από την Fed και άλλες κεντρικές τράπεζες, είτε λόγω των αυξανόμενων ανησυχιών για τις κεφαλαιαγορές.

Ο προστατευτισμός και η επιβράδυνση του παγκόσμιου εμπορίου που αυτός θα φέρει είναι άλλο ένα ρίσκο, ιδιαίτερα καθώς η αύξηση κατά 4,3% του όγκου συναλλαγών αγαθών και υπηρεσιών υπήρξε τόσο σημαντική για την ευρύτερη ανάπτυξη.

Επιπλέον, ο κ. Kose ανέφερε πως η επιβράδυνση της δυνητικής παγκόσμιας ανάπτυξης καθιστά τον κόσμο πιο ευάλωτο σε μελλοντικά σοκ.

Εκτός και αν υπάρξει απρόσμενη εκτίναξη της παραγωγικότητας, η παγκόσμια οικονομία φαίνεται πως έρχεται αντιμέτωπη με ένα «μέτριο μέλλον», σχολίασε.