Σε εξέλιξη η τουρκική επέμβαση στη Συρία

Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δεν έκρυψε τις προθέσεις του: «Θα τους κυνηγήσουμε και θα το βάλουν στα πόδια» δήλωσε ο πρόεδρος της Τουρκίας την Κυριακή, για να προσθέσει ότι «με το θέλημα του Θεού θα τελειώσει πολύ γρήγορα η στρατιωτική επιχείρηση κατά των Κούρδων της Συρίας».

Στο στόχαστρο της Άγκυρας παραμένουν οι «Μονάδες Προστασίας του Λαού» (YPG), δηλαδή η πολιτοφυλακή των Κούρδων στη γειτονική Συρία. Σύμφωνα με κουρδικές πηγές, τουλάχιστον δέκα άνθρωποι, μεταξύ αυτών και άμαχοι, έχουν χάσει τη ζωή τους στη διάρκεια των τουρκικών επιθέσεων που ξεκίνησαν το Σαββατοκύριακο.

Τουλάχιστον 54 αντιμαχόμενοι, ανάμεσά τους 26 Κούρδοι αντάρτες και 19 Σύροι αντάρτες που πρόσκεινται στην Άγκυρα, έχουν σκοτωθεί από την έναρξη της εφόδου, ενώ μέσα σε αυτές τις τρεις ημέρες έχουν επίσης χάσει τη ζωή τους 22 άμαχοι, σύμφωνα με τη μη κυβερνητική οργάνωση Συριακό Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Η Άγκυρα διέψευσε κατηγορηματικά ότι σκοτώθηκαν άμαχοι κι έκανε λόγο περί «προπαγάνδας» των YPG. Εξάλλου, ο τουρκικός στρατός ανακοίνωσε τη Δευτέρα τον θάνατο ενός Τούρκου στρατιωτικού. Πρόκειται για την πρώτη απώλεια της Τουρκίας στην επιχείρηση.

Κατά τη διάρκεια της ημέρας, Τούρκοι στρατιωτικοί και Σύροι αντάρτες προσκείμενοι στην Άγκυρα εξαπέλυσαν νέα επίθεση εναντίον των YPG από την πόλη Άζαζ, περίπου είκοσι χιλιόμετρα ανατολικά της Αφρίν, σύμφωνα με το τουρκικό κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Ανατολή.

Κατέλαβαν για σύντομο διάστημα τον λόφο Μπαρσάγια, πριν οι YPG τον ανακτήσουν, σύμφωνα με το Συριακό Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Εκατοντάδες αντάρτες με φορτηγάκια που έχουν προσαρμοσμένα στις καρότσες βαριά πολυβόλα είχαν πάρει θέσεις στο πλευρό τουρκικών τεθωρακισμένων και στρατιωτών σε αυτόν τον λόφο, σύμφωνα με έναν ανταποκριτή του Γαλλικού Πρακτορείου.

Εκτυλίσσονται «σφοδρές μάχες στα συροτουρκικά σύνορα», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ένας εκπρόσωπος των YPG στην Αφρίν, ο Ρεζάν Χεντού.

Όπως μετέδωσε ένας ανταποκριτής στην τουρκική πλευρά των συνόρων, περίπου δέκα άρματα μάχης και 400 ως 500 Τούρκοι και Αραβες μαχητές μπήκαν χθες στη Συρία.

Η Τουρκία, που απειλούσε επί μήνες ότι θα εξαπέλυε επίθεση στην Αφρίν για να εκδιώξει τις YPG, ξεκίνησε την επιχείρηση μία εβδομάδα μετά την ανακοίνωση του διεθνούς συνασπισμού υπό την ηγεσία των ΗΠΑ ότι θα δημιουργείτο μια δύναμη 30.000 ανδρών στη βόρεια Συρία, με τη συμμετοχή των YPG. Ο Ερντογάν αντέδρασε λέγοντας ότι η χώρα του θα αναλάμβανε στρατιωτική δράση για να «σκοτώσει πριν βγει από τ' αβγό» αυτή τη δύναμη.

Η Άγκυρα θεωρεί τις YPG τον συριακό βραχίονα του Εργατικού Κόμματος Κουρδιστάν (PKK), που διεξάγει ανταρτοπόλεμο στο τουρκικό έδαφος από το 1984. Αλλά οι YPG υπήρξαν η αιχμή του δόρατος και η βασική συνιστώσα της αραβοκουρδικής συμμαχίας που έδρασε εναντίον του Ισλαμικού Κράτους (ΙΚ) στη Συρία, με τη συνεργασία και την υποστήριξη των ΗΠΑ.

Από το Σάββατο, 170 στόχοι έχουν καταστραφεί και 11 χωριά έχουν καταληφθεί από τους αντάρτες που πρόσκεινται στην Άγκυρα, κατά δηλώσεις του Τούρκου πρωθυπουργού Μπιναλί Γιλντιρίμ που μεταδόθηκαν από τουρκικά ΜΜΕ.

Οι YPG από την πλευρά τους εντείνουν τις εκτοξεύσεις ρουκετών εναντίον τουρκικών παραμεθόριων πόλεων και κοινοτήτων, με αποτέλεσμα να έχουν χάσει τη ζωή τους τουλάχιστον δύο άνθρωποι και άλλοι πενήντα να έχουν τραυματιστεί. Ένας άνθρωπος σκοτώθηκε τη Δευτέρα στην επαρχία Χατάι.

Σύμφωνα με την Deutsche Welle, η εκστρατεία κατά του YPG εξαπολύεται σε μία περίοδο που ο Ερντογάν αντιμετωπίζει έντονες πιέσεις στο εσωτερικό της χώρας του αλλά και διεθνώς. Μόλις τον περασμένο Δεκέμβριο είχε επικρίνει έντονα τον Σύρο ομόλογό του Μπασάρ Αλ Άσαντ, επισημαίνοντας χαρακτηριστικά ότι «δεν μπορούμε να συνεχίσουμε στη Συρία με τον Άσαντ. Πώς μπορούμε να φανταστούμε το μέλλον της Συρίας με έναν πρόεδρο που έχει εξοντώσει ένα εκατομμύριο από τους ίδιους τους πολίτες του;».

«Με την πλάτη στον τοίχο» ο Ερντογάν

Οι υψηλοί τόνοι προφανώς αντανακλούν τη δύσκολη θέση στην οποία έχει περιέλθει ο Ερντογάν, σχολιάζει το ειδησεογραφικό πόρταλ Al Monitor, το οποίο ειδικεύεται στη Μέση Ανατολή. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του, τα τελευταία χρόνια η Τουρκία δοκιμάστηκε σε πολλές διεθνοπολιτικές κρίσεις, με την εικόνα του Ερντογάν να έχει εμφανώς τρωθεί. Γι' αυτόν τον λόγο, επισημαίνει το Al Monitor, «η Άγκυρα εστιάζει τις δυνάμεις της στη Συρία και αποκαλεί τρομοκράτη τον Άσαντ, ο οποίος είναι πλέον ο πιο ασθενής κρίκος στην αλυσίδα της συριακής κρίσης». Πάντως ο Ερντογάν δεν μπορεί να δραστηριοποιείται με βάση την αρχή «ο εχθρός του εχθρού μου είναι και φίλος μου». Γιατί όσο συμπίπτουν θέσεις της Τουρκίας και των ΗΠΑ κατά του Άσαντ, άλλο τόσο απέχουν στη στρατηγική απέναντι στους Κούρδους της Συρίας. Για την Ουάσιγκτον, οι Κούρδοι μαχητές παραμένουν αξιόπιστος σύμμαχος στον αγώνα κατά του αποκαλούμενου «Ισλαμικού Κράτους» και πρέπει όχι μόνο να διατηρήσουν αλλά και να αυξήσουν τη στρατιωτική ισχύ τους.

Η Άγκυρα αντιτίθεται με κάθε τρόπο σε αυτή την επιδίωξη των ΗΠΑ, καθώς θεωρεί την YPG «τρομοκρατική οργάνωση» και εκφράζει φόβους ότι με περαιτέρω αμερικανική στήριξη, η κουρδική πολιτοφυλακή μπορεί να εξελιχθεί σε πολιτικά υπολογίσιμη δύναμη κρούσης με αξιόμαχη παρουσία και εκτός Συρίας. Οι Τούρκοι επιτελείς ανησυχούν ιδιαίτερα για το ότι η YPG ελέγχει ήδη τα 700 από τα συνολικά 900 χιλιόμετρα της συνοριακής γραμμής προς την Τουρκία. Οι ίδιοι οι Κούρδοι θεωρούν προσχηματικές τις ανησυχίες της Άγκυρας. «Η Τουρκία απλώς εκμεταλλεύεται την ευκαιρία για να επιτεθεί στην (κουρδική πόλη) Αφρίν», δηλώνει εκπρόσωπος της YPG, για να προσθέσει ότι «από τη δική μας πλευρά των συνόρων, η Τουρκία δεν έχει να φοβάται τίποτα».

Αντιπαραθέσεις με τη Δύση

Οι μονομερείς ενέργειες της Άγκυρας προκαλούν σοβαρές αντιδράσεις από τους συμμάχους της στο ΝΑΤΟ. Ήδη με πρωτοβουλία της Γαλλίας συνεκλήθη εκτάκτως χθες το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, ενώ ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν Ιβ Λεντριάν ανακοίνωσε μέσω Twitter ότι ζήτησε από τον Τούρκο ομόλογό του Μεβλούτ Τσαβούσογλου κατάπαυση του πυρός και «πρόσβαση άνευ όρων» για τις αποστολές ανθρωπιστικής βοήθειας στην περιοχή. Από την πλευρά τους, οι ΗΠΑ επιμένουν να στηρίζουν τη YPG καθώς, μεταξύ άλλων, θέλουν να αποτρέψουν μία παρέμβαση του Ιράν στη γειτονική Συρία. «Δεν μπορεί να γίνει πραγματικότητα το όνειρο του Ιράν να αυξήσει την επιρροή του προς Βορρά» δηλώνει σχετικά ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Ρεξ Τίλερσον.

Tην τουρκική επίθεση κατά της YPG φαίνεται ωστόσο να εγκρίνει η Ρωσία, η οποία παραμένει η πιο ισχυρή προστάτιδα δύναμη του Άσαντ, μαζί με το Ιράν βέβαια. Σε κάθε περίπτωση, οι διαχωριστικές γραμμές και τα μέτωπα πολλαπλασιάζονται, ενώ στρατιωτική λύση δεν διαφαίνεται στον ορίζοντα.