Δείτε εδώ την ειδική έκδοση

Το μπλακ άουτ στο Google Cloud και η ευθύνη των διοικήσεων

Ένα πρόβλημα ηλεκτροδότησης παρέλυσε τράπεζες και εφαρμογές. Η εξάρτηση από κοινές υποδομές αποκαλύπτει κρυφούς κινδύνους. Τα πέντε κρίσιμα ερωτήματα για το Δ.Σ. Γράφει ο Ελευθέριος Αντωνιάδης.

Το μπλακ άουτ στο Google Cloud και η ευθύνη των διοικήσεων
  • Του Ελευθέριου Αντωνιάδη*

Η διακοπή λειτουργίας του Google Cloud στο Λονδίνο στις 20 Οκτωβρίου 2026 ξεκίνησε από ένα μεμονωμένο συμβάν στην ηλεκτροδότηση. Το αν θα επηρέαζε τον οργανισμό σας είχε κριθεί πολύ νωρίτερα.

Στις 06:08 UTC την Τρίτη 20 Οκτωβρίου 2026, ένα συμβάν στην ηλεκτροδότηση μιας ζώνης διαθεσιμότητας του Google Cloud στο Λονδίνο προκάλεσε αλυσιδωτές αντιδράσεις. Μέσα σε λίγες ώρες, η Google είχε καταγράψει 38 επηρεαζόμενα προϊόντα στην περιοχή europe-west2.

Σύμφωνα με αναφορές, τραπεζικές εφαρμογές σταμάτησαν να ανταποκρίνονται, ενώ προβλήματα παρουσιάστηκαν σε υπηρεσίες παράδοσης δεμάτων, λιανεμπορίου και εξυπηρέτησης του κοινού. Πάροχοι τεχνολογίας που βασίζονται στο Google Cloud μετέφεραν τις επιπτώσεις στους δικούς τους πελάτες. Προβλήματα αναφέρθηκαν ακόμη και στα εργαλεία που διαθέτει η ίδια η Google για τη λειτουργία ομάδων ασφάλειας στην περιοχή.

Η αιτία ήταν φαινομενικά συνηθισμένη. Οι συνέπειές της, όμως, όχι. Κάποιοι ίσως θεωρήσουν ότι πρόκειται απλώς για «αστοχία του παρόχου» και προχωρήσουν παρακάτω. Μια τέτοια αντιμετώπιση, όμως, θα ήταν λάθος, με ολοένα μεγαλύτερο κόστος.

Ενα μοτίβο που επαναλαμβάνεται

Η διακοπή στο Λονδίνο δεν ήταν ένα μεμονωμένο, ασυνήθιστο περιστατικό. Προστέθηκε σε μια σειρά αστοχιών που έχουν κλονίσει οργανισμούς οι οποίοι θεωρούσαν ότι ήταν καλά προστατευμένοι. Τον Ιούλιο του 2024, μια προβληματική ενημέρωση της CrowdStrike έθεσε εκτός λειτουργίας περίπου 8,5 εκατομμύρια συσκευές Windows. Μόνο η Delta Air Lines ακύρωσε περίπου 7.000 πτήσεις και υπολόγισε τις ζημιές της σε περισσότερα από 500 εκατομμύρια δολάρια.

Τον Οκτώβριο του 2025, μια αστοχία DNS στην περιοχή της AWS στη Βόρεια Βιρτζίνια και δύο διακοπές λειτουργίας του Azure Front Door προκάλεσαν προβλήματα σε υπηρεσίες παγκοσμίως.

Παρότι οι αιτίες διαφέρουν, τα περιστατικά αυτά αναδεικνύουν την ίδια αδυναμία: όταν οι κοινές υποδομές τίθενται εκτός λειτουργίας, οργανισμοί που φαίνονται ανεξάρτητοι επηρεάζονται ταυτόχρονα.

Αξιοπιστία παρόχου και ανθεκτικότητα

Οι πάροχοι cloud προσφέρουν εξαιρετικά υψηλή αξιοπιστία. Είναι, ωστόσο, δυνατόν ένας πάροχος να επιτυγχάνει όλους τους τεχνικούς του στόχους και ο οργανισμός σας να μην μπορεί να εκτελέσει προγραμματισμένες πληρωμές, να παραβιάζει μια κανονιστική προθεσμία ή να αφήνει τους πελάτες του χωρίς πρόσβαση στους λογαριασμούς τους. Το επίπεδο υπηρεσιών που παρέχει δεν ταυτίζεται με τη δική σας ανθεκτικότητα.

Κανένας οργανισμός δεν μπορεί να αποτρέψει μια αστοχία του παρόχου cloud. Μπορεί, όμως, να ελέγξει σε ποιον βαθμό αυτή θα επηρεάσει τη λειτουργία του, τους πελάτες του και την εκπλήρωση των υποχρεώσεών του.

Κατά τη διακοπή της Τρίτης, η Google συνέστησε στους πελάτες της να μεταφέρουν τα workloads τους σε άλλη ζώνη ή περιοχή «εφόσον αυτό ήταν εφικτό». Η επιλογή αυτή ήταν διαθέσιμη μόνο σε όσους είχαν ήδη σχεδιάσει τη μετάβαση, διαθέσει τους απαραίτητους πόρους και δοκιμάσει τη διαδικασία. Για τους υπόλοιπους, ήταν πλέον αργά.

Αυτό εξηγεί γιατί το ίδιο συμβάν μπορεί να έχει τόσο διαφορετικές συνέπειες. Για έναν προετοιμασμένο οργανισμό, η απώλεια μιας ζώνης παραμένει ένα διαχειρίσιμο λειτουργικό περιστατικό. Για έναν απροετοίμαστο, μπορεί να εξελιχθεί σε κρίση που επηρεάζει την επιχειρηματική λειτουργία, την κανονιστική συμμόρφωση και τη φήμη του.

Η διοίκηση εξακολουθεί να λογοδοτεί

Οι ρυθμιστικές αρχές έχουν καταστήσει σαφή τη θέση τους. Βάσει του ευρωπαϊκού κανονισμού DORA, το διοικητικό όργανο μιας χρηματοοικονομικής οντότητας φέρει την τελική ευθύνη για τον κίνδυνο που συνδέεται με τις τεχνολογίες πληροφοριών και επικοινωνιών (ΤΠΕ).

Η NIS2 προβλέπει ότι τα διοικητικά όργανα οφείλουν να εγκρίνουν τα μέτρα κυβερνοασφάλειας και να εποπτεύουν την εφαρμογή τους, ενώ τα μέλη τους μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνα για παραβάσεις.

Η μη συμμόρφωση μπορεί να επιφέρει σημαντικές κυρώσεις, με πρόστιμα που για τις βασικές οντότητες μπορούν να φτάσουν τα 10 εκατομμύρια ευρώ ή το 2% του συνολικού παγκόσμιου ετήσιου κύκλου εργασιών.

Μετά τα γεγονότα αυτής της εβδομάδας, κανένα διοικητικό συμβούλιο δεν μπορεί να υποστηρίξει πειστικά ότι η απώλεια μιας ζώνης cloud ήταν απρόβλεπτη. Όταν ένας κίνδυνος έχει εκδηλωθεί επανειλημμένα σε περιστατικά που έχουν γίνει δημόσια γνωστά, η επιλογή να παραμείνει χωρίς αντιμετώπιση αποτελεί απόφαση της διοίκησης.

Περιορισμός της έκθεσης στον κίνδυνο

Οι ανθεκτικοί οργανισμοί γνωρίζουν από ποιους εξαρτάται η λειτουργία τους, ακόμη και όταν πρόκειται για τους προμηθευτές των προμηθευτών τους. Επενδύουν σε δυνατότητες ανάκαμψης που παραμένουν διαθέσιμες ακόμη και αν πάψουν να λειτουργούν οι υπηρεσίες διαχείρισης ταυτοτήτων, οι κονσόλες διαχείρισης ή οι συνδέσεις δικτύου.

Η προετοιμασία τους περιλαμβάνει πρακτικές δοκιμές αντιμετώπισης αστοχιών, πέρα από τις ασκήσεις επί χάρτου. Έτσι, τα διοικητικά τους συμβούλια διαθέτουν τεκμήρια ότι οι κρίσιμες υπηρεσίες θα συνεχίσουν να λειτουργούν εντός των ορίων που έχουν εγκριθεί.

Οι υπόλοιποι βασίζονται στον πάροχο και στην τύχη. Κανένα από τα δύο δεν αποτελεί στρατηγική που μια διοίκηση μπορεί να υπερασπιστεί απέναντι στις ρυθμιστικές αρχές, στους μετόχους ή στους πελάτες της.

Πέντε ερωτήσεις για το διοικητικό συμβούλιο

1. Αν η κύρια ζώνη cloud που χρησιμοποιούμε έχανε την ηλεκτροδότησή της αύριο στις 7 το πρωί, ποιες υπηρεσίες μας θα σταματούσαν να λειτουργούν;

2. Ποιος αποφασίζει τη μετάπτωση σε εφεδρική υποδομή και πόσο χρόνο θα απαιτούσε πραγματικά η αποκατάσταση;

3. Ποιες κοινές εξαρτήσεις θα μπορούσαν να θέσουν εκτός λειτουργίας τόσο την κύρια όσο και την εφεδρική μας υποδομή;

4. Πότε δοκιμάσαμε τελευταία φορά την ανάκαμψη στην πράξη και τι δεν λειτούργησε;

5. Έχει καταγραφεί στα πρακτικά η αποδοχή του υπολειπόμενου κινδύνου, μαζί με την αιτιολόγησή της;

Οι απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα δείχνουν πόσο έτοιμος είναι ένας οργανισμός να συνεχίσει τη λειτουργία του όταν ο πάροχός του αντιμετωπίσει πρόβλημα.

Η διοίκηση δεν μπορεί να εγγυηθεί ότι το cloud θα είναι πάντα διαθέσιμο. Είναι όμως δική της ευθύνη να γνωρίζει τι σημαίνει μια διακοπή για τον οργανισμό και να έχει φροντίσει εγκαίρως για την αντιμετώπισή της.

 

* Ο Ελευθέριος Αντωνιάδης είναι Ιδρυτής & CTO της Odyssey Cybersecurity


Oι απόψεις που διατυπώνονται σε ενυπόγραφο άρθρο γνώμης ανήκουν στον συγγραφέα και δεν αντιπροσωπεύουν αναγκαστικά, μερικώς ή στο σύνολο, απόψεις του Euro2day.gr.

ΣΧΟΛΙΑ ΧΡΗΣΤΩΝ

blog comments powered by Disqus
v
Απόρρητο