ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ: Στα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα έφτασε προχθές το φυσικό αέριο στην Ευρώπη, για πρώτη φορά από το 2022. Την ίδια ώρα όμως, στις ΗΠΑ η τιμή του κινείται κοντά στα 3 δολάρια ανά εκατομμύριο BTU.
Με κοινή μονάδα μέτρησης, η ευρωπαϊκή τιμή είναι περίπου δεκαπλάσια, όπως προκύπτει και από το ακόλουθο γράφημα!
Δεν πρόκειται για απολύτως συγκρίσιμες τιμές παράδοσης, αφού η υγροποίηση και μεταφορά του αμερικανικού αερίου έχουν πρόσθετο κόστος. Η διαφορά, όμως, παραμένει ΤΕΡΑΣΤΙΑ, με ότι σημαίνει αυτό για τους Ευρωπαίους καταναλωτές αλλά και για την ευρωπαϊκή βιομηχανία, καθώς η τιμή του φυσικού αερίου καθορίζει σε μεγάλο βαθμό και τις τιμές χονδρικής στο ρεύμα.
Δυστυχώς, η νέα ενεργειακή κρίση στην Ευρώπη, δεν είναι μόνο αποτέλεσμα των πολέμων και των γεωπολιτικών αναταράξεων.
Έχει και μια σοβαρή ιδεολογική διάσταση.
Για μεγάλο μέρος της Ευρώπης, το ρωσικό φυσικό αέριο έχει μετατραπεί σε πολιτικό ταμπού, λόγω της εισβολής στην Ουκρανία. Το αμερικανικό, πάλι, προκαλεί ζωηρές επιφυλάξεις, σε μεγάλο μέρος της ευρωπαϊκής πολιτικής ελίτ, τόσο εξαιτίας του κινδύνου νέας εξάρτησης όσο και λόγω (κυρίως αυτό) της αντιπαράθεσης με τον Ντόναλντ Τραμπ.
Μόνο που η ενεργειακή ασφάλεια δεν έχει πολιτικό χρώμα. Ούτε... μυρωδιά.
Στο ερώτημα «αμερικανικό, ρωσικό ή άλλο φυσικό αέριο;», η απάντηση από οικονομική και ενεργειακή σκοπιά θα έπρεπε να είναι απλή: Από όλα!
Από όσες περισσότερες αξιόπιστες πηγές γίνεται, με κριτήριο το κόστος, τους κινδύνους και την ασφάλεια εφοδιασμού. Χωρίς να αντικαθιστούμε τη μία επικίνδυνη εξάρτηση με μια άλλη.
Κι εδώ έρχεται το παράδειγμα του Κατάρ, που προσφέρει αυτές τις μέρες ένα εξαιρετικά πολύτιμο μάθημα.
ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ ΙΙ: Διότι το Κατάρ, ένας από τους μεγαλύτερους εξαγωγείς LNG παγκοσμίως, με τεράστιες επενδύσεις στα δικά του κοιτάσματα, αποφάσισε να αγοράζει και αμερικανικό φυσικό αέριο.
Υπέγραψε μάλιστα μακροχρόνιες συμφωνίες για έως 7 εκατομμύρια τόνους ετησίως, με παραδόσεις από το 2030-2031 και διάρκεια που φτάνει, στη μία περίπτωση, έως το… 2054.
Γιατί το έκανε;
Επειδή ο πόλεμος με το Ιράν απέδειξε πόσο επικίνδυνη είναι η εξάρτηση από μία γεωγραφική δίοδο, τα Στενά του Ορμούζ. Το Κατάρ επέλεξε λοιπόν τη διαφοροποίηση και τη μακροχρόνια εξασφάλιση ποσοτήτων, χωρίς να εγκαταλείπει τη δική του παραγωγή.
Στην Ευρώπη, την ανάγκη μακροχρόνιων συμβολαίων με τις ΗΠΑ έχει επισημάνει επανειλημμένα ο Αλέξανδρος Εξάρχου. Τον περασμένο Φεβρουάριο προειδοποιούσε μέσω Reuters ότι, εάν η Ευρώπη δεν θέλει να ξαναγίνει όμηρος του φυσικού αερίου, πρέπει να εξασφαλίσει εγκαίρως τέτοιες συμφωνίες.
Από διαφορετική αφετηρία, ο Ευάγγελος Μυτιληναίος προειδοποιούσε από καιρό για τις συνέπειες του αποκλεισμού της ρωσικής ενέργειας. Τον Σεπτέμβριο δήλωσε απερίφραστα στους βρετανικούς Times ότι η Ευρώπη πρέπει να συνεχίσει να αγοράζει ρωσική ενέργεια, διαφορετικά κινδυνεύει με νέες ανατιμήσεις και περαιτέρω απώλεια βιομηχανικής ανταγωνιστικότητας.
Διαφορετικές προσεγγίσεις, αλλά με μια κοινή επισήμανση. Ότι η ενεργειακή ασφάλεια και η διαθεσιμότητα σε λογικές τιμές, δεν «παλεύεται» με πολιτικές διακηρύξεις.
Η διαφοροποίηση των προμηθευτών περιορίζει τους κινδύνους. Και τα μακροχρόνια συμβόλαια, ιδίως όταν περιλαμβάνουν κατάλληλους μηχανισμούς τιμολόγησης, προσφέρουν μεγαλύτερη προβλεψιμότητα από τη διαρκή έκθεση στις διακυμάνσεις της αγοράς spot.
Αυτό το ξέρουν και οι... πέτρες στο χώρο της ενέργειας.
Απότι φαίνεται όμως, δεν θέλουν να το μάθουν, ακόμη και μετά από τα δύσκολα τελευταία χρόνια, οι πολιτικές ηγεσίες της Ευρώπης!
Και τώρα «τρέχουν» ενόψει και των πολλών (και σημαντικών) εκλογικών αναμετρήσεων που ακολουθούν…
ΣΑΜΑΡΑΣ: Θα κάνει ή δεν θα κάνει κόμμα ο πρώην πρωθυπουργός; Ολες οι πληροφορίες συγκλίνουν προς το «ναι» και το επιβεβαίωσε για πρώτη φορά και ο Ακης Γεροντόπουλος, πρώην υφυπουργός Εξωτερικών και εκ των στενότερων πολιτικών φίλων του Μεσσήνιου.
«Οι αποφάσεις έχουν ληφθεί. Ο κύβος έχει ριφθεί. Επίκειται η ίδρυση κόμματος από τον Αντώνη Σαμαρά», τόνισε σε ραδιοφωνική του συνέντευξη, αποδίδοντας την καθυστέρηση των επίσημων ανακοινώσεων στο γεγονός ότι ο πρώην πρωθυπουργός «είναι έμπειρος, βλέπει τα πράγματα και επιχειρεί να αξιοποιήσει την κάθε στιγμή».
Από την άλλη, την ίδια ώρα, από τηλεοπτική συχνότητα, ο ιδρυτής του ΛΑΟΣ Γιώργος Καρατζαφέρης, εκτιμούσε πως «η καθυστέρηση του Σαμαρά έχει υπόβαθρο. Κάτι φοβάται. Δεν είμαι σίγουρος εάν θα κάνει κόμμα», υποστήριξε, σημειώνοντας ότι ο πρώην πρωθυπουργός έχει χάσει μέρος της πολιτικής δυναμικής που διέθετε πριν από δύο μήνες.
Και το μάδημα της μαργαρίτας συνεχίζεται…
ΚΑΡΥΣΤΙΑΝΟΥ: Η Μαρία των Τεμπών διαμαρτυρήθηκε έντονα επειδή δεν της επέτρεψαν να καταθέσει στεφάνι πριν από τη στρατιωτική παρέλαση στη Θεσσαλονίκη και επέλεξε να τιμήσει μόνη της τους ήρωες του 40, καταθέτοντας στεφάνι στο πάρκο αθλητικής φιλίας, ανάμεσα σε Τούμπα και Χαριλάου, στη συμπρωτεύουσα.
Σε βίντεο που δημοσιεύτηκε στα social η επικεφαλής της «Ελπίδας για τη Δημοκρατία» σημειώνει: «Δεν μας άφησαν να καταθέσουμε στεφάνι για το ένδοξο ''ΟΧΙ'' που είπε ο ελληνικός λαός. Εμείς όμως καταθέτουμε στεφάνι και λέμε όχι στην αθλητική βία, όχι στην παρανομία, όχι στην ασυδοσία, Ναι στην αληθινή πραγματική δημοκρατία, ναι στη ζωή, ναι στο ελπιδοφόρο μέλλον».
Η ίδια κάνει λόγο για εσκεμμένη προσπάθεια παρεμπόδισης της κατάθεσης στεφάνου, υποστηρίζοντας ότι η αρνητική απάντηση της κοινοποιήθηκε γραπτώς αργά, την παραμονή της επετείου.
ΚΩΣΤΑΝΤΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Η Costamare ολοκλήρωσε την αναχρηματοδότηση του στόλου της, ύψους περίπου 1,4 δισ. δολαρίων, αξιοποιώντας τις συνθήκες στην αγορά των containerships.
Η εισηγμένη στη Νέα Υόρκη ελληνική ναυτιλιακή, υπό τον Κωνσταντίνο Κωνσταντακόπουλο, ολοκλήρωσε κατά το τρίτο τρίμηνο συμφωνίες χρηματοδότησης ύψους περίπου 1,3 δισ. δολαρίων, οι οποίες αφορούσαν υφιστάμενες δανειακές υποχρεώσεις για 39 πλοία.
Παράλληλα, υπέγραψε δάνειο 92 εκατ. δολαρίων με ασιατική τράπεζα για δύο ακόμη πλοία, με την εκταμίευση να αναμένεται εντός του τέταρτου τριμήνου. Όπως δήλωσε ο οικονομικός διευθυντής Γρηγόρης Ζήκος, οι νέες συμφωνίες μειώνουν το κόστος τόκων και δεν προβλέπουν λήξεις δανείων έως το 2030.
Ο αριθμός των πλοίων χωρίς δανειακές επιβαρύνσεις ανέρχεται πλέον σε 23. Στο τρίτο τρίμηνο, τα καθαρά κέρδη διαμορφώθηκαν σε 95 εκατ. δολάρια, έναντι 99 εκατ. ένα χρόνο νωρίτερα, ενώ η ρευστότητα στις 30 Σεπτεμβρίου έφτανε τα 733,1 εκατ. δολάρια. Η Costamare έχει εξασφαλίσει ναύλωση για το σύνολο των πλοίων της για το 2026 και κάλυψη 99% για το 2027.
Τα συμβασιοποιημένα έσοδα ανέρχονται σε περίπου 6 δισ. δολάρια, με μέση διάρκεια ναύλωσης σταθμισμένη ως προς τη χωρητικότητα 5,8 ετών. Ο στόλος της περιλαμβάνει 69 containerships, ενώ έχει 22 πλοία υπό παραγγελία.
ALLWYN: Το Ανώτατο Δικαστήριο της Βραζιλίας όρισε δημόσια ακρόαση για τις 3 Νοεμβρίου σχετικά με την προσφυγή κατά της συνταγματικότητας της απαγόρευσης των στοιχημάτων στη χώρα, μετά την επανεκλογή του προέδρου Λούλα.
Στην ακρόαση θα συμμετάσχουν διάφοροι φορείς, μεταξύ των οποίων εταιρείες στοιχηματισμού, ποδοσφαιρικοί σύλλογοι και εκπρόσωποι της κυβέρνησης, και αποτελεί το πρώτο σημαντικό δικαστικό ορόσημο μετά τις εκλογές.
Παράλληλα, η κλαδική ένωση ANJL επανέλαβε τις εκκλήσεις της για διάλογο με την κυβέρνηση, επισημαίνοντας τα φορολογικά έσοδα που χάνονται μετά την αναστολή λειτουργίας της αγοράς.
Το θέμα «καίει» ως γνωστόν, την ελληνική εισηγμένη.
BALLY’S INTRALOT: Μια σημαντική δικαστική νίκη πέτυχε η Bally’s Intralot στις ΗΠΑ, ανατρέποντας τον αποκλεισμό της από τη διεκδίκηση μεγάλου συμβολαίου της κρατικής λοταρίας του Μέριλαντ.
Η ιστορία ξεκίνησε στις 19 Ιουλίου 2024, όταν προκηρύχθηκε διαγωνισμός για το κεντρικό σύστημα της λοταρίας, που εξυπηρετεί περίπου 4.300 σημεία πώλησης. Στις 15 Ιουλίου 2025, η Intralot επιλέχθηκε ως προτιμητέος ανάδοχος για το δεκαετές συμβόλαιο, με προσφορά 260,4 εκατ. δολαρίων. Ήταν μάλιστα 110,7 εκατ. δολάρια φθηνότερη από την προσφορά της Scientific Games, που διαχειρίζεται σήμερα το σύστημα.
Ομως, την 1η Αυγούστου 2025, η προσφορά της απορρίφθηκε λόγω προβλημάτων στην πιστοποίηση δύο υπεργολάβων, ενώ στις 19 Δεκεμβρίου ακυρώθηκε ολόκληρος ο διαγωνισμός. Ακολούθως, στις 4 Μαΐου φέτος, το αρμόδιο διοικητικό όργανο επικύρωσε τον αποκλεισμό της Intralot.
Πριν λίγες μέρες όμως, το Πρωτοδικείο της Βαλτιμόρης ανέτρεψε την απόφαση, κρίνοντας ότι οι αρχές όφειλαν να ενημερώσουν την εταιρεία για τις ελλείψεις και να της επιτρέψουν να υποβάλει διορθωμένα στοιχεία.
Τι σημαίνει αυτό πρακτικά; Η Intralot δικαιώνεται σε μια κρίσιμη νομική διαμάχη, χωρίς όμως να παίρνει αυτομάτως το συμβόλαιο. Διότι στο μεταξύ, προκηρύχθηκε νέος διαγωνισμός, που επανεκκίνησε στις 7 Οκτωβρίου, με καταληκτική προθεσμία για τις προσφορές, 30 Δεκεμβρίου.
Η δικαστική νίκη δεν εξασφαλίζει λοιπόν την ανάθεση, αλλά ενισχύει σημαντικά τη θέση της εταιρείας.
ΑΔΜΗΕ: Υπάρχει ένα στοιχείο στη νέα έκθεση της Ambrosia Capital για τον Διαχειριστή που δεν φαίνεται με την πρώτη ματιά. Στον πίνακα ευαισθησίας της αποτίμησης, ακόμη και το πιο συντηρητικό σενάριο δίνει αξία πάνω από την τρέχουσα τιμή.
Το σενάριο αυτό υποθέτει WACC 6,75% και αποτίμηση μόλις 1 φορά τη RAB. Η αξία που προκύπτει είναι 4,49 ευρώ, έναντι 4,30 ευρώ στο ταμπλό. Υπάρχουν και άλλα «κρυφά χαρτιά». Το πρώτο είναι περίπου 243 εκατ. ευρώ που θα επιστρέψουν στα έσοδα την περίοδο 2027-2031, λόγω της χρονικής υστέρησης των χρεώσεων.
Το δεύτερο είναι το GRITA 2, το οποίο η ΡΑΑΕΥ έχει κρίνει κατ' αρχήν εύλογο να ενταχθεί στη ρυθμιζόμενη βάση. Το μεγάλο στοίχημα όμως είναι μπροστά. Ο ΑΔΜΗΕ αποτιμάται με P/E 10,1 φορές για το 2028, έναντι 14,7 φορών για τα ευρωπαϊκά ομόλογα.
Κατά τη χρηματιστηριακή, τα προσαρμοσμένα κέρδη του διαχειριστή θα φτάσουν τα 459 εκατ. ευρώ το 2030. Με αυτά τα δεδομένα, η απόσταση από τον κλάδο δύσκολα θα διατηρηθεί για πολύ.
ΔΙΥΛΙΣΤΗΡΙΑ: Η απότομη πτώση των Motοr Oil και Helleniq Energy μοιάζει, σύμφωνα με αναλυτές με έναν λογαριασμό που ήρθε με καθυστέρηση. Οσο το ελληνικό χρηματιστήριο έμενε κλειστό για την 28η Οκτωβρίου, τα αμερικανικά διυλιστήρια είχαν τη χειρότερη συνεδρίασή τους από τον Απρίλιο του 2025.
Η Valero, για παράδειγμα, υποχώρησε πάνω από 9% με τους επενδυτές να προεξοφλούν ότι τα περιθώρια διύλισης έχουν κορυφωθεί. Η χθεσινή συνεδρίαση πρόσθεσε καύσιμα στη φωτιά. Το Brent υποχώρησε προς τα 114 δολάρια, με αφορμή τις ενδείξεις επανεκκίνησης του διαλόγου ΗΠΑ-Ιράν. Παράλληλα, η Ευρώπη ανακοίνωσε την αποδέσμευση 42 εκατ. βαρελιών από στρατηγικά αποθέματα, τα μισά σε ντίζελ.
Για δύο διυλιστήρια που αντλούν μεγάλο μέρος της κερδοφορίας τους από το ντίζελ και τα αεροπορικά καύσιμα, η είδηση «μέτρησε». Το ίδιο ισχύει και με τις πληροφορίες για αυξημένη ρωσική παραγωγή καυσίμων. Χθες, πάντως, Repsol, η OMV και η Shell κινήθηκαν ανοδικά, στηριγμένες σε ισχυρά αποτελέσματα και γενναιόδωρα buybacks. Τα ελληνικά διυλιστήρια δεν είχαν τέτοιο «αντιστάθμισμα».
Η διόρθωση, πάντως, σύμφωνα με αναλυτές δεν ανατρέπει απαραίτητα το θεμελιώδες σενάριο. Το τρίτο τρίμηνο αναμένεται εξαιρετικό και οι τιμές-στόχοι των αναλυτών παραμένουν υψηλότερα. Ομως μετά από απόδοση άνω του 100% φέτος, κάθε είδηση αποκλιμάκωσης στον Ορμούζ θα έχει αντανάκλαση στο ταμπλό.
Αξιο λόγου ότι οι δύο μετοχές ήταν οι πρώτες σε απώλειες στο σύνολο των υπό διαπραγμάτευση τίτλων στο Euronext Athens. Η Motοr Oil υποχώρησε 5,63%, στα 65,4 ευρώ και η Helleniq Energy 5,02% στα 17,77 ευρώ.